Επείγει η αναγέννηση {LF}του συνδικαλιστικού κινήματος

Το εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα ως θεσμός είναι ένα ανεκτίμητο και αναντικατάστατο όπλο των εργαζομένων στην πάλη τους για τη βελτίωση της θέσης τους, για μια καλύτερη ζωή. Κάθε εποχή έχει τα δικά της ζητήματα να επιλύσει, διότι οι συνθήκες τροποποιούνται άρα και οι όροι πάλης σε μεγάλο βαθμό αλλάζουν. Στη χώρα μας η εργατική τάξη δέχτηκε μια σοκαριστική και πρωτοφανή επίθεση στα χρόνια των μνημονίων όπου απώλεσε κατακτήσεις δεκαετιών. Και αμέσως μετά η πανδημία που ενέσκηψε αξιοποιείται ως ευκαιρία και ως άλλοθι από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας για να διαλύσει ό,τι απέμεινε. Η πανδημία δεν καταστρέφει μόνο την υγεία ή τις σχέσεις εργασίας ή τα εισοδήματα, ή ακόμα και τις συνειδήσεις υπό την επίδραση του φόβου. Χρησιμοποιείται, επιπρόσθετα, σαν εμβρυουλκός για να υπερβεί ο καπιταλισμός την κρίση του και να περάσει σε μια νέα φάση, επιταχύνοντας – μέσω της αυτοματοποίησης και της ρομποτικής – ένα διαφοροποιημένο πλαίσιο παραγωγής και διανομής. Αυτή η διαδικασία θα ενισχύει ακόμη περισσότερο την κερδοφορία του κεφαλαίου, ενώ θα δημιουργήσει ακόμη μεγαλύτερες στρατιές εργαζομένων υποαπασχολούμενων, ανέργων και φτωχών. Την κοινωνική αποστασιοποίηση, η οποία ορθώς επιλέγεται για την αντιμετώπιση της πανδημίας, κάποιοι επιζητούν να την κάνουν μόνιμη συνθήκη και έναν πρόσθετο μοχλό κατακερματισμού και παραίτησης της κοινωνίας από τη συλλογική πάλη.

Το συνδικαλιστικό κίνημα στη χώρα μας δέχτηκε το προηγούμενο διάστημα μια στρατηγικού χαρακτήρα ήττα. Φυσικά δόθηκαν μάχες, κυρίως σε πρωτοβάθμιο και δευτεροβάθμιο επίπεδο. Οι τριτοβάθμιες οργανώσεις με τις αποφάσεις για γενικές απεργίες δημιούργησαν αρχικά κάποιες προϋποθέσεις συσπείρωσης, δίχως όμως προοπτική.

Η πλειοψηφία της ηγεσίας τους υπέστειλε σταδιακά τους αγώνες την περίοδο των μνημονίων, συμβιβάστηκε με τις νεοφιλελεύθερες επιλογές, έγινε σχεδόν αόρατη την περίοδο της πανδημίας. Δεν πετάει κανένας στα σύννεφα, ούτε παραγνωρίζει τις πολύ μεγάλες δυσκολίες που δημιούργησε η πολλαπλή οικονομική και η υγειονομική κρίση. Ομως είναι εξαιρετικά επείγον ζήτημα να γίνουν μεγάλες ριζοσπαστικές τομές σε όλη την κλίμακα των συνδικάτων ώστε να ξαναβρούν τον δρόμο τους και την εμπιστοσύνη των εργαζομένων. Χρειαζόμαστε ένα συνδικαλιστικό κίνημα σύγχρονο, ταξικό, μαζικό,  ενωτικό, αγωνιστικό, αυτόνομο και αμεσοδημοκρατικό. Το συνδικαλιστικό κίνημα χρειάζεται να κερδίσει πρώτα από όλα τη νέα γενιά των εργαζομένων της υποαπασχόλησης και της ανεργίας που σήμερα είναι έξω από τα συνδικάτα. Πρέπει, επίσης, να απαλλαγεί από τα βαρίδια του παρελθόντος, να εξυγιανθεί από τις νοθείες, τη γραφειοκρατία, τον συγκεντρωτισμό και το έλλειμμα δημοκρατίας. Απαιτείται η ιεραρχημένη παρέμβασή του, από το πιο μικρό μέχρι το πιο μεγάλο ζήτημα.

Τα θέματα της συγκυρίας, η αντιμετώπιση των κυβερνητικών και εργοδοτικών επιθέσεων πρέπει να συνδέονται με τα νέα μεγάλα ζητήματα της υγείας και του κοινωνικού κράτους, του μοντέλου ανάπτυξης με σταθερή εργασία και οικολογική διάσταση, της διαγραφής χρέους, του ελέγχου των όρων ψηφιοποίησης της οικονομίας και της φορολόγησης των ρομπότ, της εφαρμογής 4ήμερης εργασίας 32 ωρών. Τα συνδικάτα πρέπει να εμφανιστούν πάλι στο προσκήνιο. Να ξανακερδίσουν τον κοινωνικό τους ρόλο. Να συντονίσουν ενωτικά τους αγώνες. Να πείσουν ότι αξίζει να υπάρχουν. Ο αναστοχασμός και η πάλη για τα εργατικά αιτήματα, όσο και η προσπάθεια για την αναγέννηση του συνδικαλιστικού κινήματος είναι τα ελάχιστα που πρέπει να κάνουμε για να τιμήσουμε έμπρακτα και όχι ως μουσειακό είδος την πρωτομαγιά και όσους έδωσαν σκληρούς αγώνες και την ίδια τη ζωή τους για την υπόθεση της εργατικής τάξης.

Ο Αλέξανδρος Καλύβης είναι πρώην αναπληρωτής πρόεδρος ΓΣΕΕ