Επάγγελμα ρεπόρτερ

Την Παρασκευή το μεσημέρι ο Γιώργος Καραϊβάζ επέστρεφε σπίτι του έχοντας τελειώσει την πρωινή δουλειά του σε τηλεοπτικό κανάλι. Τον πλησίασαν δυο άγνωστοι με ακάλυπτα πρόσωπα και τον πυροβόλησαν δεκαεπτά φορές – τόσοι ήταν οι κάλυκες που βρέθηκαν από το εγκληματολογικό. Ο ιατροδικαστής έκανε γνωστό πως στο άψυχο κορμί του θύματος βρέθηκαν δέκα σφαίρες: όποιος τον πυροβόλησε δεν λειτούργησε βιαστικά, πιθανότατα γιατί ήξερε και την περιοχή και τον χρόνο που έχει στη διάθεσή του.

Δεν μπορώ φυσικά να γνωρίζω τους λόγους της δολοφονίας. Υποπτεύομαι ωστόσο ότι το θράσος και ο τρόπος των εκτελεστών έχουν να κάνουν με το επάγγελμα του θύματος. Ο Καραϊβάζ ήταν δημοσιογράφος, πολύ καλός. Το επάγγελμά του ήταν ρεπόρτερ.

Γιατί λέω ότι ο τρόπος και το θράσος των εκτελεστών σχετίζονται με το επάγγελμα; Γιατί ο δημοσιογράφος είναι φύσει και θέσει απροστάτευτος. Για δυο λόγους. Ο πρώτος έχει να κάνει με το ότι ο εκτελεστής μπορεί εύκολα να τσεκάρει τα ωράρια του δημοσιογράφου, τα στέκια του, τις καθημερινές του διαδρομές – ο δημοσιογράφος ζει στον πραγματικό κόσμο κι όχι σε κάποιο θερμοκήπιο: είναι πανεύκολο να του επιτεθείς, αν τον στοχοποιήσεις. Ο δεύτερος λόγος σχετίζεται με τη δυσκολία της διερεύνησης του ίδιου του εγκλήματος: όσο καλύτερος είναι ο δημοσιογράφος, τόσο περισσότερος είναι ο όγκος της δουλειάς του και κατά συνέπεια τόσο πιο δύσκολο είναι να εντοπιστεί το ποιος θα μπορούσε να είναι τόσο θυμωμένος μαζί του ώστε να «παραγγείλει» πληρώνοντας μια επίθεση. Στον Καραϊβάζ έγινε η χειρότερη. Σε άλλους έχουν γίνει άλλες. Σχεδόν πάντα χωρίς ποτέ να βρεθούν ούτε οι φυσικοί, ούτε οι ηθικοί αυτουργοί.

Ο κόσμος νομίζει ότι η δημοσιογραφία είναι κάποιου είδους προβεβλημένο ή λαμπερό επάγγελμα. Βλέπει πολλούς που χάρη στη δημοσιογραφία έγιναν βουλευτές ή ακόμα και υπουργοί. Βλέπει κάποιους που έγιναν τηλεαστέρες. Βλέπει αρκετούς να ταξιδεύουν σε χώρες απίθανες. Βλέπει πολλούς που ελέγχουν την εξουσία ή που αποκτούν τις καλύτερες των σχέσεων με πολιτικούς, επιχειρηματίες, διάσημους της Τέχνης και των Γραμμάτων. Ο κόσμος ακούει για «λίστες Πέτσα» από τις οποίες οι δημοσιογράφοι παίρνουν χρήματα, φαντασιώνει ότι οι άνθρωποι του Τύπου ανοίγουν κάθε πόρτα ή πείθεται ότι είναι όλοι τσανακογλύφτες της εξουσίας, «αλήτες, ρουφιάνοι κ.λπ.». Ο κόσμος δεν μπορεί να καταλάβει ότι οι τηλεαστέρες είναι λίγοι, ότι αυτοί που βρήκαν καταφύγιο στην πολιτική είναι η εξαίρεση κι όχι ο κανόνας και ότι είναι ελάχιστοι οι έξυπνοι που χρησιμοποίησαν τη δημοσιογραφία για να γίνουν διευθυντές σε επιχειρήσεις που ενδιαφέρονται για την επικοινωνία κι όχι για την ενημέρωση. Ο κόσμος δεν ξέρει ότι σε αυτό το επάγγελμα το να είσαι γνωστός εξασφαλίζει περισσότερους μπελάδες παρά προνόμια και ότι στην προκειμένη περίπτωση η διασημότητα όχι δεν σε σώζει από τις ορέξεις αρρωστημένων μυαλών, αλλά σε κάνει και πιο ευάλωτο.

Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης είπε ότι οι ένοχοι θα βρεθούν: το εύχομαι και το ελπίζω, αλλά αν συμβεί θα έχουμε να κάνουμε με την εξαίρεση κι όχι με τον κανόνα. Ο κανόνας είναι οι επιθέσεις στους δημοσιογράφους να καταλήγουν στο αρχείο, τόσο συχνά ώστε όσοι τέτοιες έχουμε δεχτεί τις θεωρούμε μέρος της δουλειάς.

Ο Καραϊβάζ θα συμφωνούσε. Οσοι κάνουν αυτή τη δουλειά ενοχλώντας, έχουν δεχτεί ότι ζουν κινδυνεύοντας: άλλοι στον δρόμο, άλλοι γιατί ασχολούνται με οικονομικά εγκλήματα, άλλοι στα γήπεδα, άλλοι έξω από το σπίτι τους. Οποιος δεν τους αντέχει γιατί τον ενοχλούν ή τους μισεί γιατί απλά υπάρχουν, δεν διστάζει να τους επικηρύξει με τη βεβαιότητα ότι δεν έχει να φοβηθεί τίποτα: με την ίδια ευκολία τους τρέχει στα δικαστήρια, ζητά την απόλυσή τους αν μπορεί, δηλώνει βέβαιος ότι θα πετύχει την εξόντωσή τους. Κι αυτή η βεβαιότητα οπλίζει. Κυριολεκτικά.