Μπορεί να κυβερνήσει {LF}ο Μπάιντεν;

To πιο σημαντικό πράγμα που είπε ο αμερικανός πρόεδρος, Τζο Μπάιντεν, στην ομιλία που απηύθυνε το βράδυ της 11ης Μαρτίου με αφορμή τη συμπλήρωση ενός έτους από την έναρξη της πανδημίας στις ΗΠΑ ήταν πως τα τελευταία χρόνια «χάσαμε την πίστη μας στο κατά πόσο η κυβέρνηση και η δημοκρατία μας μπορούν να εκπληρώσουν πραγματικά δύσκολες αποστολές για τον αμερικανικό λαό». Εναπόκειται τώρα στον λεπτό, φαινομενικά ταπεινό Μπάιντεν, έπειτα από δεκαετίες που επεδίωκε την προεδρική θητεία, να δείξει πως η Αμερική είναι κυβερνήσιμη.

Ο Μπάιντεν δεν καλείται απλώς να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη στα ομοσπονδιακά προγράμματα, αλλά και να σώσει τη χώρα από τον φονικό ιό που έχει σκοτώσει περισσότερους από μισό εκατομμύριο Αμερικανούς τον τελευταίο χρόνο. Λίγες ώρες πριν από την ομιλία του, είχε υπογράψει έναν από τους πιο φιλόδοξους νόμους γύρω από την εσωτερική πολιτική που έχουν περάσει ποτέ από το Κογκρέσο, ένα πακέτο οικονομικής ανακούφισης κατά του Covid-19 ύψους 1,9 τρισεκατομμυρίων δολαρίων.

Ο νέος νόμος, το American Rescue Plan Act του 2021, είναι μία συλλογή προγραμμάτων που δεν φιλοδοξούν απλώς να επιταχύνουν το τέλος της πανδημίας και των επιπτώσεών της στην κοινωνία και την οικονομία αλλά και να αρχίσουν να αποκαθιστούν τη δικαιοσύνη όσον αφορά στο ποιος βοηθιέται από την ομοσπονδιακή νομοθεσία, όπου η ζυγαριά έγερνε επί μακρόν προς τους εύπορους. Ο νέος νόμος πέρασε από την ισότιμα μοιρασμένη Γερουσία με μία ψήφο, με τους Ρεπουμπλικανούς ομόφωνα εναντίον, και από τη Βουλή με μικρή διαφορά, και ξανά τους Ρεπουμπλικανούς ομόφωνα εναντίον.

Το μεγάλο ερώτημα είναι τι προοιωνίζεται αυτό για το μέλλον. Κάποιοι παρατηρητές διακήρυξαν πρόωρα το τέλος του ριγκανισμού, της άποψης που έγινε της μόδας το 1980 ότι τα κυβερνητικά προγράμματα δεν μπορούν να ωφελήσουν σε τίποτα. Θα χρειαστούν όμως περισσότερα από ένα νομοσχέδιο για να πιστοποιηθεί μία τέτοια θεαματική αλλαγή και οι σώφρονες Δημοκρατικοί γνωρίζουν πως το εμπνευσμένο από την πανδημία σχέδιο διάσωσης μπορεί κάλλιστα να αποδειχθεί το νομοσχέδιο που θα έχουν περάσει ευκολότερα στα δύο χρόνια που απομένουν μέχρι τις εκλογές του 2022 για την ανανέωση του Κογκρέσου – όταν το κόμμα του προέδρου συχνά χάνει ψήφους και το αντιπολιτευόμενο κόμμα κερδίζει τον έλεγχο ενός ή και των δύο σωμάτων του.

Σχεδόν όλα τα άλλα ζητήματα στον κατάλογο του Μπάιντεν και των περισσότερων Δημοκρατικών – η ανανέωση των γερασμένων υποδομών, η σοβαρή αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, της μετανάστευσης και η καταπολέμηση των προσπαθειών που καταβάλουν οι Ρεπουμπλικανοί σε πολιτειακό επίπεδο να κάνουν ακόμα δυσκολότερη την ψήφο για τις μειονότητες – εμπεριέχουν στοιχεία που θα μπορούσαν να προκαλέσουν εσωτερικές έριδες σε μία περίοδο που δεν έχουν την πολυτέλεια να χάσουν καμία ψήφο (σε περίπτωση ισοψηφίας στη Γερουσία, βαραίνει αποφασιστικά η ψήφος της αντιπροέδρου Κάμαλα Χάρις).

Επιπλέον, η ειδική διαδικασία της «συμφιλίωσης», βάσει της οποίας πέρασε το Σχέδιο Διάσωσης, απαιτεί απλή πλειοψηφία 51 ψήφων – έναντι 60 που χρειάζονται τα περισσότερα νομοσχέδια αφού είναι ρουτίνα να χρησιμοποιείται η απειλή του filibuster, των κωλυσιεργιών και καθυστερήσεων – και μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για τα νομοσχέδια που αφορούν δημοσιονομικά ζητήματα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο πολλοί Δημοκρατικοί θεωρούν πως το filibuster πρέπει να καταργηθεί ή να περιοριστεί. Μία τέτοια αλλαγή, ωστόσο, θα απαιτούσε 67 ψήφους. Για να διακηρυχθεί λοιπόν ο μετασχηματισμός της αμερικανικής πολιτικής, ή για να πειστούν περισσότεροι πολίτες πως η αμερικανική κυβέρνηση λειτουργεί και φέρνει αποτελέσματα, πρέπει πρώτα να δοθεί μια μεγάλη και δύσκολη μάχη.

Η Ελίζαμπεθ Ντριου είναι αμερικανίδα δημοσιογράφος και συγγραφέας.