Ορατότης μηδέν για το 2021

News Analysis

Σήματα κινδύνου για «μετάλλαξη» της κρίσης στην πραγματική οικονομία με άγνωστο τον χρόνο εξόδου από το τούνελ εκπέμπουν οι εξελίξεις στο μέτωπο της πανδημίας. Ουδείς μπορεί να προβεί σε ασφαλείς εκτιμήσεις για την ένταση, την έκταση και τη διάρκεια των ζημιών στην αγορά και στα νοικοκυριά που εγκλωβίζουν την οικονομία σε καθοδικό σπιράλ. Το τοπίο θολώνει και ο εφιάλτης των σκληρών lockdown επανέρχεται. Στο οικονομικό επιτελείο επικρατεί έντονη ανησυχία για την τροχιά του επιδημιολογικού φορτίου και οι επικαιροποιημένες προβολές δείχνουν παράταση των αναταράξεων έως το καλοκαίρι.

Ο αρχικός σχεδιασμός για σταδιακή αποσωλήνωση της οικονομικής δραστηριότητας έως τον Απρίλιο δεν επιβεβαιώνεται. Τα πλήγματα στο ξεκίνημα της χρονιάς είναι ισχυρότερα από τα προβλεπόμενα. Το «επιλεκτικό» άνοιγμα του λιανεμπορίου δεν αντισταθμίζει τις ζημιές στα ταμεία, ο κλάδος της εστίασης, όπως όλα δείχνουν, θα παραμείνει «νεκρός» για μεγάλο χρονικό διάστημα. Είναι πλέον κοινή πεποίθηση ότι το πρώτο τρίμηνο του έτους «κόλλησε» στο τέλμα της ύφεσης, με το κοντέρ να δείχνει πάνω από 10%.

Το χαμηλό βαρομετρικό βάζει σε πρώτο πλάνο το δυσμενές σενάριο του προϋπολογισμού που προβλέπει ότι η ταχύτητα μεγέθυνσης του ΑΕΠ πέφτει στο 3,3% από 4,8% που προβλέπει το βασικό.

NEEΣ ΠΛΗΓΕΣ. Ωστόσο, οι εισηγήσεις των λοιμωξιολόγων για καραντίνα τύπου «Μαρτίου του 2020» προοιωνίζονται νέες πληγές στον παραγωγικό και εμπορικό ιστό της χώρας.

Σε περίπτωση που δεν κοπάσει η επέλαση της πανδημίας το καλοκαίρι και συνεχιστούν οι καθυστερήσεις στους εμβολιασμούς, θα ανέβουν οι στροφές της περιδίνησης και ο ρυθμός ανάπτυξης αναμένεται να προσγειωθεί στην περιοχή του 0,5%-1% ή και χαμηλότερα. Οπότε θα χαθεί το στοίχημα του 2021 για την επανεκκίνηση.

Ενας από τους καθοριστικούς παράγοντες για την πορεία του ΑΕΠ είναι ο τουρισμός.

Ομως οι μέχρι στιγμής προβλέψεις παραπέμπουν σε τουριστικές εισπράξεις που θα  κυμανθούν στα 6,5 με 7 δισ. ευρώ, δηλαδή θα είναι μειωμένες κατά 62% σε σχέση με το 2019, με απώλειες άνω των 11 δισ. ευρώ.

Η κυλιόμενη κρίση απειλεί να χτυπήσει τους τρεις βασικούς τροφοδότες της ανάκαμψης, που σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό είναι η αύξηση κατά 3% της ιδιωτικής κατανάλωσης έναντι μείωσης 7,6% το 2020, η ραγδαία άνοδος κατά 23,2% των επενδύσεων από πτώση 14,3% και η ενίσχυση των εξαγωγών κατά 22,5% έναντι μείωσης 30,3% πέρυσι.

ΚΡΑΔΑΣΜΟΙ. Πέραν των παρενεργειών στην οικονομία, η αναζωπύρωση του κορωνοϊού εντείνει τους δημοσιονομικούς κραδασμούς. Οι αυξημένες ανάγκες χρηματοδότησης για τη στήριξη επιχειρήσεων και νοικοκυριών «φουσκώνουν» τον λογαριασμό για το Δημόσιο.

Σύμφωνα με τις ασκήσεις κόστους που τρέχει το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, η πρόσθετη επιβάρυνση μπορεί να ξεπεράσει ακόμα και τα 3 δισ. ευρώ. Ο υπουργός Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρας ήταν σαφής: Δεν φτάνουν τα 7,5 δισ. ευρώ που έχουν εγγραφεί στον προϋπολογισμό.

Ομίχλη καλύπτει και τα φορολογικά έσοδα. Λόγω της πτώσης των εισοδημάτων και της αγοραστικής κίνησης, περιορίζονται η φορολογητέα ύλη και η δυνατότητα επιχειρήσεων και νοικοκυριών να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους στην Εφορία, τη στιγμή μάλιστα που από τον Μάιο θα αρχίσουν να τρέχουν οι πληρωμές για «παγωμένα κορωνοχρέη» άνω των 3 δισ. ευρώ.