Το χρονικό του χάους με τα εμβόλια της ΕΕ

Μόλις στις 17 Ιουνίου η Κομισιόν παρουσίασε μια ευρωπαϊκή στρατηγική για την ταχεία ανάπτυξη, παραγωγή και διανομή ενός εμβολίου για τον κορωνοϊό. Η Επιτροπή αρχικά επιθυμεί να «δημιουργήσει ένα κοινό πλαίσιο αναφοράς και μια πλατφόρμα για την παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας των εθνικών στρατηγικών εμβολιασμού».
Οι ΗΠΑ σημειώνουν ταχεία πρόοδο με το «Operation Warp Speed». Στις 22 Ιουλίου ο αμερικανικός φαρμακευτικός γίγαντας Pfizer και η εταιρεία BioNTech ανακοίνωσαν  συμφωνία συνεργασίας τους με τις ΗΠΑ. Τον Δεκέμβριο η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) θα χορηγήσει έγκριση έκτακτης ανάγκης για τα εμβόλια των Pfizer/BioNTech και Moderna. Η Ευρώπη βρίσκεται στην κορυφή του καταλόγου αγοραστών από την αρχή.
Στις 14 Αυγούστου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέγραψε μια πρώτη συμφωνία με την εταιρεία AstraZeneca που επιτρέπει την αγορά ενός ενδεχόμενου εμβολίου Covid-19. Το πρώτο πραγματικό συμβόλαιο πωλήσεων τίθεται σε ισχύ στις 27 Αυγούστου. Στις 18 Σεπτεμβρίου η Κομισιόν υπέγραψε ένα δεύτερο συμβόλαιο για την αγορά ενός πιθανού εμβολίου από τους κατασκευαστές Sanofi και GlaxoSmithKline. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν έχει αναπτυχθεί εμβόλιο από αυτά τα εργαστήρια που να έχει κάποια προοπτική έγκρισης.
Στις 7 Οκτωβρίου η Επιτροπή ενέκρινε μια τρίτη σύμβαση με την Janssen Pharmaceutica NV, μια εταιρεία στο τμήμα φαρμακευτικών προϊόντων της Johnson & Johnson.

Μόνο στις 11 Νοεμβρίου 2020 – σχεδόν τέσσερις μήνες μετά τις ΗΠΑ – η Κομισιόν ενέκρινε την ενδιάμεση διαπραγματευόμενη σύμβαση προμήθειας με την BioNTech/Pfizer για έως και 300 εκατομμύρια δόσεις εμβολίου. Η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν καταθέτει συνθήματα για επιμονή: «Σχεδόν τα καταφέραμε. Μέχρι τότε ας μείνουμε λογικοί και ας συμπεριφερόμαστε με ασφάλεια».
Στις 16 Νοεμβρίου η Κομισιόν συμφώνησε με σύμβαση με την εταιρεία Curevac, όμως δεν υπάρχει ακόμη συγκεκριμένη ημερομηνία για την έγκριση του εμβολίου από την ΕΕ. Στις 25 Νοεμβρίου 2020 η Επιτροπή της ΕΕ θα υπογράψει σύμβαση με τη Moderna για την αγορά ενός πιθανού εμβολίου. Επιτρέπει την αγορά 80 εκατομμυρίων δόσεων αρχικά για λογαριασμό όλων των κρατών -μελών της ΕΕ – με την επιλογή επιπλέον 80 εκατομμυρίων δόσεων. Στις 28 Ιανουαρίου ο συνεργάτης της ΕΕ Sanofi ανακοίνωσε ότι δεν πρόκειται να αναμένεται εμβόλιο σύντομα. Από το καλοκαίρι και μετά, περισσότερες από 125 εκατομμύρια δόσεις του εμβολίου Pfizer/BioNTech θα παραδοθούν στην ΕΕ.

Συμπέρασμα: Η Επιτροπή δεν στερείται θέλησης, αλλά υπάρχει έλλειψη προθυμίας να αναλάβει ρίσκα και συνεπώς έλλειψη ταχύτητας. Το έμβλημα της δουλειάς τους δεν ήταν το διαστημόπλοιο «Enterprise», αλλά το σαλιγκάρι. Τα καλά νέα: Η Ευρώπη φτάνει επίσης εκεί όσον αφορά τον εμβολιασμό. Το κακό: Δυστυχώς, μετά τους άλλους.

Ο Γκάμπορ Στάινγκαρτ είναι γερμανός δημοσιογράφος, έχει εργαστεί στο «Spiegel» και στη «Handelsblatt»