Δημοκρατία

^«Είν’ ελεύθερος ο Τύπος, φθάνει μόνον να μη γράψεις», στιχουργούσε το 1831 ο Αλέξανδρος Σούτσος, περιγράφοντας τις περιπέτειες των εφημερίδων στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος. Εκατόν ενενήντα χρόνια μετά, σήμερα, εκπρόσωποι της πολιτικής εξουσίας συνεχίζουν να φέρονται με τον ίδιο τρόπο στα ΜΜΕ και στους λειτουργούς τους, επειδή ενοχλούνται από τη δημοσιογραφία που τους ελέγχει και τους ασκεί κριτική.

Η αγωγή που επέδωσε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Τσίπρας, κατά της εφημερίδας μας και του συντάκτη της, Γιώργου Παπαχρήστου, με την οποία διεκδικεί αποζημίωση ενός συν ενός εκατομμυρίου ευρώ, είναι ενδεικτική του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνεται τον ρόλο του δημόσιου λόγου ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης – στις υποχρεώσεις του οποίου είναι η αποκάλυψη και η κριτική.

Ο Αλέξης Τσίπρας ισχυρίζεται ότι η εφημερίδα μας και ο συγκεκριμένος συντάκτης τον συκοφάντησε ερευνώντας και δημοσιεύοντας πληροφορίες για την εξοχική κατοικία που ενοικιάζει ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης στα Λεγραινά. Ο κ. Τσίπρας, την εξώδικη διαμαρτυρία του οποίου για τα επίμαχα δημοσιεύματα δημοσίευσε η εφημερίδα μας, θεωρεί ότι υπέστη ηθική βλάβη «από την παράνομη προσβολή της προσωπικότητας, της τιμής και της υπόληψής του», όπως εκτιμά, γι’ αυτό απαιτεί το συγκεκριμένο ποσό, που σε εποχές κρίσης για τον Τύπο ισοδυναμεί με επιχείρηση κλεισίματος και φίμωσης της φωνής μιας από τις ιστορικότερες και παρεμβατικότερες εφημερίδες πανελλήνιας κυκλοφορίας, των «ΝΕΩΝ».

Η ουσία της υπόθεσης, ασφαλώς, θα κριθεί στα δικαστήρια. Ωστόσο, είναι φανερό ότι, με την επιλογή του να εναγάγει «ΤΑ ΝΕΑ», ο κ. Τσίπρας αποδεικνύει την αποστροφή του στα δημοκρατικά δικαιώματα, και ιδίως στην ελευθερία του Τύπου. Αδυνατεί να κατανοήσει ότι η ελευθερία της έκφρασης και του Τύπου είναι θεμελιώδες δικαίωμα, επειδή είναι το μόνο δικαίωμα που άπτεται της δημοκρατίας. Στα δικαιικά συστήματα του δυτικού κόσμου, προστατεύεται ακόμα και η ανακριβής δημοσίευση, διότι αυτό που έχει σημασία είναι ο έλεγχος του δημόσιου προσώπου – και ο Τύπος ακριβώς σε αυτό οφείλει να στοχεύει: στον έλεγχο.

Ως πρωθυπουργός, ο κ. Τσίπρας προσπάθησε κατ’ επανάληψη να ελέγξει τον Τύπο και να ανασχέσει κυρίως την υποχρέωσή του για δημόσιο έλεγχο. Δεν τα κατάφερε, επειδή οι θεσμοί της δημοκρατίας δεν του το επέτρεψαν. Το ίδιο θα συμβεί και τώρα: οι θεσμοί της δημοκρατίας προστατεύουν την ελευθερία του λόγου. Διότι χωρίς ελευθερία του λόγου, δεν υπάρχει δημοκρατία.