Ευκαιρία για να αναλογιστούμε

«Εν τη αρχή της επαναστάσεως, οι φιλοπάτριδες προετίμησαν εν ταις προκηρύξεσιν αυτών την αρχαίαν ονομασίαν Ελληνες· οι Τούρκοι, ακούοντες κατά πρώτον την επωνυμίαν ταύτην, ηρώτον: “Αλλά τίνες εισίν οι Ελληνες ούτοι και πού κατοικούσιν; Ουδέποτε ηκούσαμεν προφερόμενον τούτο το όνομα”».

Η Επανάσταση είναι ο παππούς μας, από αυτήν καταγόμαστε όλοι. Αυτά τα επτά ή δέκα χρόνια στήθηκε και συγκροτήθηκε το ελληνικό κράτος και κάθε επέτειος, από τα προσωπικά μας γενέθλια έως τους γιορτασμούς που περιμένουμε, είναι ευκαιρία για να αναλογιστούμε τα διακόσια χρόνια που πέρασαν. Και να φανταστούμε κάπως το τι συνέβη, πώς κερδήθηκε ο Αγώνας.

Πώς λοιπόν τότε ο Δαβίδ έριξε κάτω τον Γολιάθ; Αν θέλουμε να καταλάβουμε το «γιατί;» του 1821 πρέπει, πλάι στις μάχες, πλάι στους ηρωισμούς, να σκεφτούμε και τους πολλούς. Αυτούς που μπορεί να μην έπιασαν ντουφέκι ή σπαθί στο χέρι τους, αυτούς που όταν έβλεπαν τους Τούρκους να πλησιάζουν έτρεχαν να κρυφτούν πάνω στα βουνά, μαζί με τα γυναικόπαιδα, τους γέρους, τα πρόβατα και τα κατσίκια τους. Που όμως δεν προσκύνησαν, δεν υπογράψανε ποτέ τα «ράι μπουγιουρντιά» των πασάδων.

Ετούτη η αντοχή όλου του πληθυσμού ‒ ναι, οι εξαιρέσεις ήταν ασήμαντες ‒ είναι που έπεισε τις κυβερνήσεις της Αγγλίας, της Γαλλίας και της Ρωσίας να πιέσουν τον Σουλτάνο να αποδεχτεί την ελληνική ανεξαρτησία.

Ο Αλέξης Πολίτης είναι ομ. καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης.