Οι σπασμωδικές κινήσεις φανερώνουν έλλειψη στρατηγικής

Τις τελευταίες μέρες, βλέπουμε την κλιμάκωση των προκλητικών ενεργειών της Τουρκίας, η οποία, στο πλαίσιο της αναθεωρητικής της στρατηγικής, προσπαθεί να διαμορφώσει τετελεσμένα. Η Τουρκία προσπαθεί, διά της προβολής της ισχύος, να αποσπάσει όσα δεν μπορεί να διεκδικήσει με βάση το διεθνές δίκαιο, θεωρώντας ότι, με αυτό τον τρόπο, θα καταφέρει να προσέλθει σε διάλογο, από καλύτερες θέσεις.

Το ζήτημα, όμως, είναι τι κάνει η ελληνική κυβέρνηση. Ή, μάλλον, τι δεν κάνει. Τη στιγμή που η Τουρκία αμφισβητεί δυνητικά κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας, ο κ. Μητσοτάκης δεν κατάφερε να πετύχει, όχι κυρώσεις, αλλά ούτε καν μια ουσιαστική δήλωση καταδίκης στο κείμενο συμπερασμάτων της πρόσφατης Συνόδου Κορυφής. Δεν κατάφερε, δηλαδή, να μετατρέψει τις κόκκινες γραμμές σε ευρωτουρκικές. Αλλο βέβαια μεγάλο ερώτημα είναι ποιες είναι ακριβώς οι κόκκινες γραμμές, αφού από τον κ. Γεραπετρίτη μέχρι τον κ. Πέτσα, αυτές μετακινούνται μεταξύ 6 και 12 μιλίων. Η άσκηση πίεσης από την ΕΕ στην Τουρκία, μέσω ενός μηχανισμού στοχευμένων κυρώσεων, δεν θα πρέπει να θεωρείται ότι αποσκοπεί στην άρνηση του διαλόγου μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, αλλά, αντίθετα, είναι ένα μέσο αποτροπής επιθετικών κινήσεων, και άρα συμβάλλει στη δημιουργία πραγματικών συνθηκών διαλόγου, με βάση το διεθνές δίκαιο, χωρίς απειλές και προβολές ισχύος.

Οι κυρώσεις, όμως, είναι η μια πλευρά μιας ουσιαστικής αντιμετώπισης. Θα πρέπει να συνοδεύονται και από μια σειρά θετικών κινήτρων, ώστε η Τουρκία να παρακινηθεί να προσέλθει σε ουσιαστικό διάλογο. Αντ’ αυτού, με κινήσεις επικοινωνιακού χαρακτήρα, που στοχεύουν περισσότερο στο εσωτερικό, ανοίγει μια συζήτηση για την αναστολή της Τελωνειακής Ενωσης, που ευνοεί μόνο τους ακραίους αντιευρωπαϊστές της Τουρκίας, ενώ θα έχει και αρνητικές οικονομικές επιπτώσεις και για τη χώρα μας.

Αλλη μια απόδειξη ότι η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη κινείται χωρίς πυξίδα και στρατηγική, χωρίς πρωτοβουλίες, χωρίς ένα συνολικό σχέδιο, με το οποίο να προλαμβάνει τις κινήσεις της άλλης πλευράς. Παρακολουθεί τις εξελίξεις, προσπαθεί να απαντήσει σπασμωδικά και εκ των υστέρων.

Ολα αυτά αποτελούν συνέπεια της εγκατάλειψης της ενεργητικής, πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ. Η εγκατάλειψη αυτή έχει ως αποτέλεσμα και την απουσία της Ελλάδας από μια σειρά πρωτοβουλιών και διεθνών διασκέψεων. Η κυβέρνηση ήταν απούσα από τις Διασκέψεις για τη Λιβύη, την περίοδο μάλιστα που είχε υπογραφεί το παράνομο τουρκολιβυκό σύμφωνο. Δεν ενδιαφέρθηκε για έναν χρόνο να αξιοποιήσει τη Διάσκεψη των ευρωπαϊκών χωρών της Μεσογείου, η οποία συγκλήθηκε, τελικά, με πρωτοβουλία του προέδρου της Γαλλίας. Αλλά και σε διαβουλεύσεις όπου συμμετέχει, όπως στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, η ατζέντα έγινε γνωστή στους πολίτες και στα κόμματα μέσα από τα ΜΜΕ.

Εξαιτίας της αντιφατικής εξωτερικής πολιτικής της ΝΔ, χάθηκαν ευκαιρίες και πολύτιμος χρόνος. Το κρίσιμο, όμως, είναι το τι θα μπορούσαμε να κάνουμε από εδώ και πέρα, απέναντι στις προκλήσεις της κυβέρνησης Ερντογάν.

Η ειρήνη και η σταθερότητα αποτελούν πρώτιστο στόχο, μέσα από τον διάλογο και τη διπλωματία, μέσα από την αξιοποίηση συμμαχιών σε όλα τα επίπεδα. Διάλογος, όμως, που να βασίζεται στο διεθνές δίκαιο, και όχι στην προβολή ισχύος, σε επιθετικές κινήσεις και εκβιασμούς. Οφείλουμε να ανακτήσουμε την πρωτοβουλία των κινήσεων ώστε να προλάβουμε μελλοντικές προσπάθειες αμφισβήτησης κυριαρχικών δικαιωμάτων, από την Τουρκία. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η πρόταση του Αλέξη Τσίπρα για επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ν.μ., αρχικά νότια και ανατολικά της Κρήτης, μια πρόταση στρατηγικής διεξόδου, ώστε να μην επιτραπεί στην Τουρκία να δημιουργήσει τετελεσμένα.

Η Ράνια Σβίγκου είναι υπεύθυνη του Τομέα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Υποθέσεων στην ΠΓ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ