Η έναρξη των εχθροπραξιών

Ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης Σταύρος Κοντονής έβαλε φωτιά στο φιτίλι της έντασης που συσσωρεύεται στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ. Ανατρέποντας το ψεύτικο κλίμα ευφορίας που φαινόταν ότι επικρατεί μετά την καταδίκη του αρχηγού και των στελεχών της Χρυσής Αυγής για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης, έκανε λόγο για απαράδεκτες διατάξεις που συμπεριλήφθηκαν στον Ποινικό Κώδικα, που ψήφισε στο παρά πέντε της κυβερνητικής θητείας του ο ΣΥΡΙΖΑ, υπαινισσόμενος ότι έτσι θα έχουν καλύτερη ποινική μεταχείριση.

Νομικός δεν είμαι, και δεν μπορώ να ελέγξω αν οι καταγγελίες του Σταύρου Κοντονή (που είναι νομικός) ισχύουν. Θέλω να πιστέψω ότι ο Κοντονής έχει άδικο, επειδή με πείθουν τα επιχειρήματα άλλων σοβαρών νομικών αλλά και για έναν πρόσθετο λόγο: επειδή στη σύνταξη του Ποινικού Κώδικα συμμετείχαν ορισμένοι νομικοί που για μένα είναι συνώνυμοι της δημοκρατικής συνέπειας και της ακεραιότητας. Από την άλλη, γνωρίζουμε καλά πώς μπορεί να αλλοιωθεί και η πιο ορθολογική μεταρρύθμιση μέσω των τροπολογιών της τελευταίας στιγμής, για τις οποίες συνήθως οι νομοπαρασκευαστικές επιτροπές ενημερώνονται τελευταίες – ή δεν ενημερώνονται ποτέ.

Συνεπώς, για ό,τι κατήγγειλε ο Κοντονής, πάντως ετεροχρονισμένα, θα περιμένω τις αντιπαραθέσεις των ειδικών. Κατά τα άλλα, αντικειμενικά (κατά την έκφραση της αριστερής διαλέκτου), ο ΣΥΡΙΖΑ συμπορεύτηκε με τη Χρυσή Αυγή, είτε στο πλαίσιο των κοινών στόχων του αντιμνημονιακού λαϊκισμού, που και οι δύο πολιτικοί χώροι υπηρέτησαν, είτε λόγω της ανάγκης του ΣΥΡΙΖΑ να βρει κάποιες ψήφους για να στηρίξει συγκεκριμένες πολιτικές – η αλλαγή του εκλογικού νόμου, π.χ., ή ο έλεγχος της Επιτροπής Ανταγωνισμού. Ως συνήθως, ο ΣΥΡΙΖΑ υπό τον Τσίπρα πολιτεύτηκε και στο θέμα της Χρυσής Αυγής καιροσκοπικά. Κι ακόμα μια φορά, οι μεθοδεύσεις του αποκαλύφτηκαν. Και ήδη συνταράζουν την εσωκομματική ζωή.

Ενδιαφέρον έχει και το πώς απαντά το σύστημα ΣΥΡΙΖΑ στις αιτιάσεις Κοντονή. Ο τρόπος είναι γνωστός από την ιστορία των κομμουνιστικών κομμάτων: επίθεση κατά μέτωπον, ηθικού τύπου κατηγορίες ότι «αντικειμενικά» (η διάλεκτος που λέγαμε) ο Κοντονής εξυπηρετεί «πολιτικά συμφέροντα εχθρικά προς την Αριστερά», απομόνωση, διαγραφή (ψιλοπράματα δηλαδή, όσο το φωτοσόπ που σβήνει πρόσωπα από τις φωτογραφίες δεν είναι κομματικό μονοπώλιο κι όσο δεν υπάρχει το Μπούλκες).

Ωστόσο, ο κλοιός σφίγγει στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Το οποίο τείνει να μετατραπεί σε ένα κόμμα μηχανισμών γύρω από τον πρόεδρο Αλέξη Τσίπρα, πρωταρχικός στόχος των οποίων είναι να προστατέψουν το υπάρχον στάτους. Μπορούν τέτοιοι μηχανισμοί να ανασχέσουν την εσωστρέφεια και τη φθορά;

Επιτιθέμενος κατά του Κοντονή, το σύστημα που στηρίζει την εξουσία Τσίπρα στον ΣΥΡΙΖΑ κάνει ακόμα μια λάθος εκτίμηση: παραβλέπει ότι ο Κοντονής δεν είναι μόνος. Οτι προέρχεται από την παλαιά ΑΚΟΑ, πρώην ΚΚΕ εσωτερικού-ΑΑ. Οτι δηλαδή μια αυστηρή ιδεολογική ομάδα, που συνέβαλε στο κυβερνητικό σχέδιο ΣΥΡΙΖΑ, είναι έτοιμη να αναθεωρήσει την άνευ όρων στήριξη στον οπορτουνιστικό τρόπο με τον οποίο πολιτεύεται ο πρόεδρος Τσίπρας και οι άνθρωποί του. Η ομάδα αυτή δεν είναι τυχαία. Με διακριτή ιδεολογική ταυτότητα και ιστορία, έχει έντυπα και σάιτ, πρόσωπα στους μηχανισμούς, πρόσωπα στα ΜΜΕ. Και δεν είναι διατεθειμένη να ανεχθεί πολλούς ακόμα συμβιβασμούς για τις ανάγκες της εξουσίας – διότι, απλώς, η εξουσία έχει απομακρυνθεί.

Ο Κοντονής σφύριξε την έναρξη των εχθροπραξιών σε ένα κόμμα που πλέον δεν είναι ελκυστικό – ούτε για το παρελθόν του ούτε για το μέλλον του.

Κοινό περί δικαίου αίσθημα

Διαβάζω και ακούω ότι προχθές το δικαστήριο, με την απόφασή του στη δίκη που επικράτησε να τη λέμε «της Χρυσής Αυγής» κινήθηκε στο πλαίσιο του κοινού περί δικαίου αισθήματος. Γι’ αυτό, άλλωστε, οι συγκεντρωμένοι με σύνθημα «Δεν είναι αθώοι» έφυγαν σχετικώς ευχαριστημένοι – και κατά μια εκδοχή, γι’ αυτό δεν έγιναν εκτεταμένα επεισόδια.

Αλλά κοινό περί δικαίου αίσθημα που να καθορίζει τις αποφάσεις των δικαστηρίων στις δυτικές δημοκρατίες δεν υπάρχει. Το κοινό περί δικαίου αίσθημα εκφράζεται στις εκλογές – και όσον αφορά τη Χρυσή Αυγή, εκλογές επικύρωσαν την ισχύ της, την ισχύ του ακραίου πόλου στα δεξιά του ελληνικού αντισυστημικού λαϊκισμού, και εκλογές – οι τελευταίες – εξανέμισαν αυτή την ισχύ. Αν είχε μεσολαβήσει κάτι, ήταν οι πολιτικές αποφάσεις της κυβέρνησης που τους έστειλε στα κάγκελα – όχι για τις ιδέες τους, αλλά για την εγκληματική δράση συγκεκριμένων, η οποία επικυρώθηκε για τους περισσότερους από την απόφαση του δικαστηρίου.

Η Ελλάδα είναι δημοκρατία. Και οι δημοκρατίες στηρίζονται στη διάκριση των εξουσιών. Η Δικαιοσύνη ανέλαβε να επιβεβαιώσει ή μη συγκεκριμένες κατηγορίες και να επιδικάσει ποινές βάσει του Ποινικού Κώδικα. Είναι μια πολύ μοναχική και πολύ δύσκολη διαδικασία, που δεν συμβουλεύεται δημοσκοπήσεις. Η Δικαιοσύνη δεν λιντσάρει. Γι’ αυτό είναι δημοκρατική.