Θέλουμε η Γαλλία να γίνει Γερμανία;

Επειτα από μεγάλο διάστημα μιας πλεύσης πρόκλησης, το τουρκικό ερευνητικό σκάφος κατευθυνόταν την Κυριακή προς τη βάση του. Λίγες ημέρες πριν, την περασμένη Πέμπτη, ένας αέρας αισιοδοξίας ερχόταν από την Κορσική. Ο γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν είχε μόλις μιλήσει για την ειρήνη στη Μεσόγειο. Μαζί με τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη είχαν συμφωνήσει να πουν στην Τουρκία ναι στον διάλογο μόλις φύγει η απειλή των όπλων. Από όλα όσα είπε ο Πρωθυπουργός στην Κορσική η πιο ενδιαφέρουσα φράση του ήταν η ακόλουθη: «Τέλος των προκλήσεων, αρχή των συζητήσεων». Και συνέχισε: «Η Μεσόγειος είναι ζωτικός χώρος για την ευρωπαϊκή ασφάλεια συνολικά και δεν εκχωρείται σε τρίτους. […] Θα αποτρέψουμε την απόπειρα της Τουρκίας να διχάσει την Ευρώπη. Η στήριξη στην Ελλάδα και την Κύπρο δεν είναι έκφραση αλληλεγγύης, είναι αναγνώριση ότι διακυβεύονται στρατηγικά συμφέροντα για την Ευρώπη».

Τι ακριβώς σημαίνει αυτό το «θα αποτρέψουμε την απόπειρα της Τουρκίας να διχάσει την Ευρώπη;». Και από πού βγαίνει το συμπέρασμα ότι η Τουρκία τη διχάζει και ότι αυτό δεν οφείλεται στα ίδια τα εθνικά συμφέροντα των μεγάλων κρατών της; Πάνω απ’ όλα όμως, τι είναι αυτό που πρέπει να ενδιαφέρει την ελληνική κυβέρνηση: μήπως διχαστεί η Ευρώπη, η ήδη διχασμένη, ή αν απειλείται η ελληνική κυριαρχία και πού μπορούμε να στηριχθούμε εμείς εφόσον αυτό συμβαίνει; Στην ουσία, η Ελλάδα, και φυσικά πίσω από αυτή η Γερμανία, έκαναν προσπάθεια να τραβήξουν τη Γαλλία μακριά από τη σκληρή στάση έναντι της Τουρκίας. Οσο κι αν ακούγεται παράδοξο αυτό συνέβη. Παράδοξο όχι ως προς το Βερολίνο, αλλά ως προς την Αθήνα, που ανησυχεί μήπως το Παρίσι επιμείνει στη σκληρή του στάση. Γιατί;

Σε κάθε περίπτωση, όταν το σκάφος αποσύρεται, εμείς περιμένουμε εκ νέου τι θα πουν οι Τούρκοι και, κυρίως, τι θα συμβεί σε αυτόν το διάλογο. Ενα ερώτημα εγείρεται λοιπόν: τελικά η ηρεμία ήταν τόσο απλή υπόθεση; Το ερώτημα είναι ασφαλώς ρητορικό: η Τουρκία δεν αποσύρθηκε με τον απόπλου του σκάφους της. Οι αξιώσεις της παραμένουν στο ακέραιο. Και θα επανέλθουν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο σύντομα. Ούτε αποσύρθηκε επειδή τρόμαξε από τις εν αναμονή πολυθρύλητες πλην γελοίες ευρωπαϊκές κυρώσεις. Αποσύρθηκε, προς στιγμή, πιθανότατα επειδή η πρωτοβουλία του διαλόγου, που πολλοί θεώρησαν ότι «πέθανε», ασφαλώς και δεν έχει εκλείψει. Αντίθετα, η προσπάθεια να γίνει ένας τέτοιος διάλογος πραγματικότητα έχει εντατικοποιηθεί. Και αυτή είναι η ουσία της παραπάνω δήλωσης Μητσοτάκη. Ομως η Ευρώπη, εν προκειμένω, δεν περιμένει την Τουρκία να διχαστεί. Η απόπειρα να κατευναστούν οι διαφορές των μεγάλων κρατών της στην πράξη σημαίνει απόπειρα να υπερισχύσει η γερμανική θέση έναντι της γαλλικής. Αυτό για την Ελλάδα θα ήταν καταστροφή. Το τελευταίο που χρειαζόμαστε σήμερα θα ήταν να γίνει πιο διαλλακτική η Γαλλία έναντι του Ερντογάν και να αρχίσει να κάνει και αυτή τα «στραβά μάτια» εναρμονιζόμενη με το Βερολίνο. Και είναι ανεξήγητο γιατί επιχειρούμε να γίνει η Γαλλία… Γερμανία. Ευτυχώς η Γαλλία ξέρει τι θέλει…

Η κυβέρνηση πρέπει να κατανοήσει ότι δεν υπάρχει «Ευρώπη», επί αυτού τουλάχιστον του θέματος. Ενιαία ευρωπαϊκή στάση σημαίνει πρακτικά επικράτηση του πλήρους διαλόγου που επιχειρεί η Γερμανία. Και αυτό ακριβώς είναι που επιθυμεί η Τουρκία. Υπάρχει η Γαλλία, στην οποία στηριζόμαστε, υπάρχει και η Γερμανία, που με κάθε τρόπο θέλει την Τουρκία ικανοποιημένη. Και έτσι ήταν πάντα, όχι μόνον σήμερα. Και ας μην αγωνιούμε τόσο πολύ να γεφυρώσουμε αυτή την απόσταση για να πάμε σε διάλογο. Το ακριβώς αντίθετο πρέπει να μας ανησυχεί.