Κάτια Πάσχου

«Χθες το βράδυ… ονειρεύτηκα πως ήσουνα κοντά μου και ζωντάνεψες ξανά τον έρωτά μου… χθες το βράδυ…»

«Σκιάς όναρ»* είναι η ζωή του ανθρώπου, μια ονειροφαντασιά, ένα γέννημα του μυαλού, κι ο ύπνος ένας μικρός θάνατος που σε επαναφέρει στην αληθινή ζωή του Ασυνειδήτου. Τα όνειρα, όταν πέφτεις για ύπνο από τον κόσμο του πλατωνικού σπηλαίου** και της πλάνης των αισθήσεων προς ένα κόσμο άυλο ασώματο, όχι «τέκνα οκνού μυαλού δε νοούνται και μάταιες φαντασίες»***, αλλά ίσως οι μόνες στιγμές φωτός και ζωτικής αλήθειας.

Κοιμάμαι και ζω. Ζω και παρηγοριέμαι πως η ζωή είναι μόνο ένα φευγαλέο όνειρο της φυλακισμένης μέσα στο σώμα ψυχής, και περιμένω να κοιμηθώ για να ξανανιώσω το άγγιγμα. Στην παιδική μου πραγματικότητα χωρίς λόγο και αιτία, είχα επινοήσει μια τελετουργία ως μικρό κορίτσι πριν πέσω στο κρεβάτι μου για ύπνο: Θυμάμαι τον εαυτό μου επτά – οκτώ ετών να επιλέγω το ίδιο επιμελώς όχι μόνο τα ρούχα της ημέρας αλλά και το νυχτικό μου και να χτενίζω μπροστά στον καθρέφτη τα μακριά μαλλιά μου σα να λύνω τη μέρα μου μέσα από μια μαγική χτένα… «κι αν έρθει κάποιος στο όνειρό μου, να μην είμαι ωραία;» σκεφτόμουν… πόσες αφελείς παιδικές σκέψεις κάνεις, αλλά η εμπειρία της ζωής με τα χρόνια αποδεικνύει πως από τότε σου μιλούσε το υποσυνείδητό σου.

Το υποσυνείδητο είναι αυτό άλλωστε που σε ταξιδεύει στον ύπνο. Και σε πάει εκεί που πρέπει στ’ αλήθεια να είσαι, με αυτούς που θέλει η ψυχή σου να είσαι. Τις περισσότερες φορές σου παρουσιάζονται σύμβολα: το πέταγμα, το νερό, το φιλί από μόνα τους έχουν μια ερμηνεία, αλλά η αίσθηση του ονείρου και το πώς ξυπνάς από αυτό έχει μεγαλύτερη σημασία. Η αίσθηση της πτήσης στο όνειρο που μπορεί να εκφράζει είτε απελευθέρωση είτε μεγάλες προσδοκίες  και υψηλούς στόχους, για μένα είναι απόλαυση και ευτυχία: πιστεύω ότι έχουμε δυνατότητα να πετάμε όταν απεγκλωβιζόμαστε από την ύλη, κι αυτό στο όνειρο μπορεί για λίγο να συμβεί, να φύγεις από το σώμα και να περιηγηθείς με την ψυχή! Κάποιες φορές ξυπνάς ταραγμένος από εφιάλτη, κι αυτό είναι μια μάχη που δίνεις αν και κοιμισμένος, κι επιστρέφεις ίσως μεταμορφωμένος. Ή κάποιες σκιές ονείρων που έρχονται και σε ταλαιπωρούν αν κοιμηθείς με βάρη και ανησυχίες. Ομως αν όταν ξυπνήσεις τις δεχτείς χωρίς φόβο, αλλά με θεραπευτική διάθεση, οδηγείσαι στην κάθαρση. Κι άλλες φορές σου στέλνει ένα μήνυμα, και αν το πρωί θυμηθείς το όνειρό σου τότε μπορεί και να το ακολουθήσεις και στον κόσμο των αισθήσεων.

Μα στ’ αλήθεια ο κόσμος ο «πραγματικός» – αυτός που μας προσφέρει την υλική ψευδαίσθηση ότι ζούμε – είναι και ο κόσμος των πιο δυνατών «αισθήσεων»; Το πιο μεστό, το πιο κι από τη σάρκα αληθινό φιλί που με «ξύπνησε» μόνο στον ύπνο μου το έχω ως τώρα γευτεί… Αναρωτιέμαι, άραγε αρκεί; Μα αν κάτι αξίζει να κρατά την ανάσα ενός ανθρώπου στη μάταιη τούτη ζωή είναι ο τέλειος έρωτας**** – αυτός και μόνον αυτός! – τη στιγμή εκείνη που κάνει το όνειρο αυτό αληθινό!

* Πίνδαρος, Πυθιονίκαις, στίχος 95

** Πλάτωνος Πολιτεία, Μύθος του Σπηλαίου

*** Σαίξπηρ, Μερκούτιος, Α’ πράξη σκηνή 4, μετ. Β. Ρώτας

**** «Τι είναι ο τέλειος έρωτας: η απόλυτη ένωση κορμιού, ψυχής και πνεύματος. Εκεί μέσα βρίσκεται ο Θεός», Λητώ Κατακουζηνού 1994

Η Κάτια Πάσχου είναι σοπράνο. Η επόμενη προγραμματισμένη εμφάνισή της είναι  μαζί με τον σολίστ πιάνου Απόστολο Παληό στο «Ηλιοβασίλεμα της Λητώς», ένα λυρικό ηλιοβασίλεμα με έργα των Debussy, Poulenc, Gershwin, Μίκη Θεοδωράκη, Μάνου Χατζιδάκι και αποσπάσματα από το «Τραγούδι της Λητώς» των Νίκου Μωραΐτη και Χρίστου Παπαγεωργίου στις Αλυκές Καλλονής, στη Λέσβο, στις 24 Αυγούστου 2020. Η καλλιτεχνική δράση σε διοργάνωση του Δήμου Δυτικής Λέσβου ολοκληρώνεται με την οπτικοποίηση του τραγουδιού «Τα Μάτια σου είναι η Μυτιλήνη» από τον κύκλο το Τραγούδι της Λητώς.