Αμέλεια{CR}

Oι ΗΠΑ, η Βραζιλία και η Ινδία έχουν πολύ μεγαλύτερους αριθμούς κρουσμάτων Covid-19 από τις υπόλοιπες χώρες. Εχουν κάτι κοινό μεταξύ τους: αυταρχικούς ηγέτες.

Οι πρόεδροι Τραμπ και Μπολσονάρο συνεχώς υποτιμούσαν τη σοβαρότητα της απειλής και αρνήθηκαν να πάρουν μέτρα. Πιο πρόσφατα ο Τραμπ άλλαξε τη θέση του, κυρίως γιατί έβλεπε τη δημοτικότητά του να παίρνει την κατιούσα. Ομως συνεχίζει να υπονομεύει τους επιστήμονες με λανθασμένες δηλώσεις και ισχυρισμούς.

Αντίθετα, ο ινδός πρωθυπουργός Ναρέντρα Μόντι επέβαλε μια από τις πιο αυστηρές και ξαφνικές καραντίνες στον κόσμο, όταν η χώρα του είχε μόνο λίγα κρούσματα. Ομως αυτό δεν συνοδεύθηκε από ουσιώδη μέτρα κοινωνικής προστασίας ή προστασίας του εισοδήματος. Ως αποτέλεσμα, ξέσπασε μια μεγάλη ανθρωπιστική κρίση με εκατομμύρια να βυθίζονται στη φτώχεια και την πείνα. Εν τω μεταξύ, ο ιός συνέχισε να μεταδίδεται, γεγονός που σήμαινε ότι όταν ήρθη η καραντίνα, οι φτωχοί εργάτες αντιμετώπιζαν ακόμα μεγαλύτερους κινδύνους.

Οι αντιδράσεις των κυβερνήσεων σε αυτές τις χώρες ήταν διαφορετικές, όμως τα αποτελέσματα είναι ίδια: εκατομμύρια κρούσματα Covid-19. Είναι αποτέλεσμα της προσωπικότητας των ηγετών τους. Ο Τραμπ, ο Μπολσονάρο και ο Μόντι είναι γνωστοί για την αλαζονεία τους, τους κομπασμούς τους και για το ότι δεν ανέχονται κριτική. Εχουν επιδείξει δημαγωγική ικανότητα να πείθουν πολλούς. Και οι τρεις εξυπηρετούν σταθερά τα συμφέροντα των φίλων τους και τα δικά τους. Και έχουν επιδείξει επίμονη αδιαφορία για την αλήθεια, χρησιμοποιώντας αντιπερισπασμούς και ψέματα για να προωθήσουν το δικό τους αφήγημα και να διατηρήσουν τη δημοφιλία τους.

Αυτές οι ποιότητες βρίσκονται στη ρίζα της λανθασμένης πολιτικής που εκτόξευσε τον αριθμό των θυμάτων από την πανδημία, στις τρεις χώρες. Το μοίρασμα των ευθυνών μεταξύ της κεντρικής και των περιφερειακών αρχών ήταν άνισο και ασυντόνιστο με την κεντρική κυβέρνηση συχνά να αγνοεί τη γνώμη των ειδικών. Οι τοπικές αρχές πήραν πάνω τους όλο το βάρος όχι μόνο της αντιμετώπισης του ιού, αλλά και της υποστήριξης της δημόσιας υγείας σε μεγαλύτερο εύρος όσο και των οικονομικών επιπτώσεων. Πάλευαν χωρίς επαρκείς πηγές. Η οικονομική ανισορροπία ήταν πιο έντονη στην Ινδία, όπου η κεντρική κυβέρνηση αρνήθηκε στις κυβερνήσεις των κρατιδίων ακόμα και τα χρήματα που νόμιμα τους χρωστά. Παρόμοια περιστατικά όμως συνέβησαν και στη Βραζιλία και στις ΗΠΑ.

Και οι τρεις ηγέτες χρησιμοποίησαν την πανδημία ως δικαιολογία για να κυνηγήσουν αντιπάλους τους. Στις ΗΠΑ η αστυνομία διέλυσε βίαια ειρηνικές συγκεντρώσεις. Στην Ινδία, ακόμα χειρότερα, προέβη σε μαζικές συλλήψεις. Οι ινδικές φυλακές – όπου ο ιός εξαπλώνεται γοργά – είναι γεμάτες με ακτιβιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δασκάλους και φοιτητές. Η ωμή βία δεν μπορεί να σταματήσει τον ιό – μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο με συνεργασία και αλληλεγγύη.

Η Τζαγιάτι Γκος είναι καθηγήτρια Οικονομικών στο πανεπιστήμιο Τζαβαχαρλάλ Νεχρού του Νέου Δελχί