Διαφορετική μετάδοση, διαφορετική προστασία

Πράγματι, η χώρα μας βρίσκεται αυτή τη στιγμή αντιμέτωπη με δύο διαφορετικές νόσους που οφείλονται και οι δύο σε ιούς. Η πρώτη και σημαντικότερη παραμένει η πανδημία λόγω της εξάπλωσης του κορωνoϊού (COVID-19) σε παγκόσμιο επίπεδο. Η δεύτερη επίσης σημαντική νόσος οφείλεται στον ιό του Δυτικού Νείλου. Παρότι οι δύο αυτές νόσοι ακούγονται παρόμοιες (και οι δύο οφείλονται σε ιούς), έχουν εντελώς διαφορετικό επιδημιολογικό προφίλ, διαφορετικό τρόπο μετάδοσης και βεβαίως απαιτούν διαφορετικά μέτρα προστασίας. Η νόσος COVID-19 οφείλεται σε έναν νέο ιό ο οποίος μεταδίδεται αερογενώς ή με μικρά σταγονίδια από άνθρωπο σε άνθρωπο, η νόσος του Δυτικού Νείλου οφείλεται επίσης σε ιό, όμως μεταδίδεται από μολυσμένα κουνούπια (η μόλυνση συνήθως προέρχεται από μολυσμένα πουλιά).
Αυτόματα καταλαβαίνουμε ότι οι δύο αυτές νόσοι παρότι είναι μεταδιδόμενες αρρώστιες απαιτούν διαφορετικά μέτρα προστασίας. Για τον κορωνοϊό, χρειαζόμαστε να τηρούμε αποστάσεις από τους συνανθρώπους μας, να φοράμε μάσκα και να χρησιμοποιούμε αντισηπτικά, ενώ για τη νόσο του Δυτικού Νείλου πρέπει να προστατευθούμε από τα τσιμπήματα των κουνουπιών.
Για την προστασία μας, εκτός από τους μαζικούς ψεκασμούς, απαιτείται η χρήση σήτας, κουνουπιέρας, η αποφυγή των στάσιμων νερών και κυρίως η ευρεία χρήση απωθητικών των εντόμων. Κοινά στοιχεία των δύο νόσων είναι ότι και στις δύο η πλειονότητα των ατόμων που θα προσβληθούν παραμένουν ασυμπτωματικοί. Αξίζει να σημειωθεί ότι μόνο το 1% των ατόμων που θα προσβληθούν από τον ιό του Δυτικού Νείλου θα νοσήσουν σοβαρά και κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και με τον ιό COVID-19. Επιπλέον ένα μέρος των συμπτωμάτων αποτελούν ο πυρετός, ο πονοκέφαλος, η ναυτία και τα λοιπά. Στη σοβαρή τους μορφή και οι δύο νόσοι απαιτούν νοσοκομειακή αντιμετώπιση. Η νόσος του ιού του Δυτικού Νείλου, παρότι έχει παρουσιαστεί επανειλημμένα στη χώρα μας, είναι αρκετά σπάνια και η πιθανή επιδημία λήγει με την εξαφάνιση των κουνουπιών. Το 2018 είχαμε συνολικά 317 κρούσματα, η πλειονότητα των οποίων χρειάστηκαν νοσηλεία, ενώ το 2019 τα αντίστοιχα κρούσματα ήταν περίπου 220.

Η πιθανότητα το ίδιο άτομο να νοσήσει και να απαιτήσει νοσηλεία σε νοσοκομείο ταυτόχρονα και από τις δύο αρρώστιες στην παρούσα κατάσταση είναι πολύ μικρότερη από ένα στο εκατομμύριο. Με την έννοια αυτή, δεν μας απασχολεί ιδιαίτερα η νοσηρότητα τουλάχιστον για όσο διάστημα η νόσος COVID-19 δεν πλήττει μεγάλο μέρος του πληθυσμού. Μας απασχολεί όμως για την περίπτωση που υπάρξει έξαρση και των δύο νόσων, οπότε όπως και με άλλες νόσους θα υπάρξει ιδιαίτερη επιβάρυνση στο σύστημα υγείας.

Η Αθηνά Λινού είναι καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών και πρόεδρος του Ινστιτούτου Prolepsis