Με σχέδιο, αυτοπεποίθηση {LF}και αισιοδοξία

Οκτώ μόλις μήνες μετά τις εθνικές εκλογές, η Κυβέρνηση βρέθηκε αντιμέτωπη με μια παγκόσμια, ταχύτατα διαδιδόμενη υγειονομική απειλή. Η δοκιμασία ήταν δύσκολη και την έκανε σκληρή η έγνοια ότι δεν υπήρχαν μεγάλα περιθώρια λάθους και διόρθωσης. Κάθε σημαντική απόφαση που έλαβε η Κυβέρνηση στον δρόμο της διαχείρισης της επιδημίας είχε να κάνει με την ανθρώπινη ζωή και τη δημόσια υγεία. Είχε επίσης να κάνει με ζωτικές για τους πολίτες οικονομικές δραστηριότητες. Ισως, τελικά, δεν υπήρχε κανένα περιθώριο λάθους.

Στον σκοπό αυτό χρειάστηκε σχέδιο: να αναδιαταχθούν όλες οι υπάρχουσες δυνάμεις και πόροι, να συντονιστούν οι κεντρικές πολιτικές πρωτοβουλίες των υπουργείων, να διαμορφωθούν σαφή κέντρα παροχής οδηγιών, να κατακτηθούν άμεσα νέες ταχύτητες, αποδόσεις και διαδικασίες, να γεννηθούν συνέργειες, να φέρουμε την επιστήμη στο προσκήνιο και να εδραιωθεί μια επικοινωνία με τους πολίτες βασισμένη στην εμπιστοσύνη και τη διαφάνεια.

Υπήρξαν και ευκαιρίες που μας παρουσίασε αυτή η δοκιμασία. Βεβαιωθήκαμε για τη δυνατότητα παγιωμένων συστημάτων, όπως το ΕΣΥ, να επαναπροσδιορίζονται. Διαπιστώσαμε την ετοιμότητα χρήσης της τεχνολογίας σε τομείς ευρείας κοινωνικής συμμετοχής όπως η εκπαίδευση, η εργασία και οι συναλλαγές με το Δημόσιο. Ο,τι σχεδιάστηκε, εφαρμόστηκε και πέτυχε ήταν το κέρδος όλων μας από αυτό το ανατρεπτικό και δυσάρεστο βίωμα. Στην πρώτη φάση τα καταφέραμε και αποτέλεσε η πανδημία μια ευκαιρία να επανακτήσουμε μια στέρεη αυτοπεποίθηση που μας θυμίζει ότι τίποτε δεν γίνεται με τον αυτόματο πιλότο, ότι οι πραγματικές επιτυχίες είναι στο χέρι μας και εξαρτώνται από την οργάνωση και τη σκληρή δουλειά. Η Ελλάδα αποτελεί πλέον παράδειγμα επιτυχούς διαχείρισης.

Ετσι κύλησαν δύο πρωτόγνωροι μήνες, που έκρυβαν, για εμάς, δύο ακόμα προκλήσεις. Η πρώτη ήταν η επιστροφή στην κανονικότητα, με όσο γίνεται μικρότερες απώλειες για την κοινωνία. Η κυβέρνηση είχε ήδη αρχίσει να επεξεργάζεται το σχέδιο επανόδου από τις αρχές Απριλίου. Διαπιστώσαμε νωρίς ότι οι αποφάσεις είναι σύνθετες και απαιτούσαν τη συναξιολόγηση πολλών παραγόντων και ταυτόχρονα είχαμε αποδεχθεί ότι η κοινωνία εκτός από τη θεμελιώδη προϋπόθεση να βγει υγιής και ψυχολογικά δυνατή θα χρειαστεί και ένα πλαίσιο που θα την κρατήσει σε θετική τροχιά. Γι’ αυτόν τον λόγο προχωρήσαμε στη δημιουργία ενός άτυπου – σε πρώτη φάση – Παρατηρητηρίου υπό την εποπτεία του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων, με σκοπό τη συλλογή και επεξεργασία υγειονομικών, οικονομικών και κοινωνικών στοιχείων, που επιτρέπουν στον Πρωθυπουργό και τον Μηχανισμό Παρέμβασης, μια διυπουργική ομάδα με τη συμμετοχή και ειδικών, να σχεδιάσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την επάνοδο και να αξιολογούν τα αποτελέσματά της. Το Παρατηρητήριο και ο Μηχανισμός αποτελούν πλέον αναγκαία εργαλεία της Ελληνικής Δημοκρατίας για την ορθή διαχείριση και πολιτικοοικονομική αποτίμηση έκτακτων καταστάσεων που μπορεί να ενσκήψουν στο μέλλον, όπως βέβαια και της τρέχουσας.

Η δεύτερη πρόκληση, που ποτέ δεν έφυγε από την ατζέντα, ήταν η συνέχιση – μέσα στις αντιξοότητες – των πολιτικών που έχουμε επιλέξει ως πλαίσιο μετασχηματισμού της χώρας. Την περίοδο που ετίθεντο σε αναστολή, εξ ανάγκης, πολιτικές «κορμού», αποφασίσαμε ότι θα ήταν βασικός συντελεστής της ολικής επαναφοράς η συνέχιση πολιτικών που θα εκσυγχρονίσουν και θα κάνουν αποδοτικότερη τη λειτουργία του κράτους, ενώ ταυτόχρονα θα απελευθερώσουν τη δυναμική της κοινωνίας. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός των δημόσιων υπηρεσιών, το σχολείο που παρέχει ουσιαστική γνώση και κοινωνικές δεξιότητες, οι μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας και η στήριξη της απασχόλησης, η ανεμπόδιστη πρόσβαση στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, η κεντρικοποίηση των προμηθειών υγείας, η αλλαγή του πλαισίου των δημόσιων συμβάσεων, ο εκσυγχρονισμός λειτουργιών που βελτιώνουν την απονομή δικαιοσύνης και πολλές άλλες πολιτικές προωθούνται χωρίς καθυστερήσεις.

Είμαστε έτοιμοι για τα πιο δύσκολα και εργαζόμαστε για την επαλήθευση του καλύτερου σεναρίου. Ο κυβερνητικός σχεδιασμός βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη. Υστερα από τις αναγκαίες προσαρμογές και εξ ανάγκης αναθεωρήσεις που υπάρχουν στον ετήσιο σχεδιασμό των υπουργείων, διαμορφώνεται συστηματικά ο προγραμματισμός για το 2021, που θα είναι η χρονιά της πλήρους επανόδου σε τροχιά ανάπτυξης. Οι πρόσφατες αποφάσεις για το Ταμείο Ανάκαμψης γεννούν αισιοδοξία. Με σχέδιο, αυτοπεποίθηση και αισιοδοξία θα τα καταφέρουμε.

Ο Θανάσης Κοντογεώργης είναι γενικός γραμματέας Συντονισμού Εσωτερικών Πολιτικών στην Προεδρία της Κυβέρνησης