Η κέτωση κάνει κακό στα οστά;

Στενόχωρα νέα φέρνει μια έρευνα από την Αυστραλία στους δρομείς αντοχής που ακολουθούν κετογονική δίαιτα ή δίαιτα LCHF (Low Carb High Fat, δηλαδή λίγοι υδατάνθρακες, πολλά λιπαρά) για εικαζόμενα οφέλη της στις αγωνιστικές επιδόσεις. Οι οπαδοί αυτών των διατροφικών μοτίβων υποστηρίζουν πως οι δίαιτες επιτρέπουν την καλύτερη απορρόφηση και ενεργειακή χρήση του λίπους στις μεγάλες αποστάσεις, ωστόσο η μελέτη βρήκε ένα σημαντικό μειονέκτημα: μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την υγεία των οστών!

Στην έρευνα, που δημοσιεύτηκε την Τρίτη στην επιθεώρηση «Frontiers in Endocrinology» («Σύνορα στην Ενδοκρινολογία»), χρησιμοποιήθηκαν 28 πρωταθλητές του βάδην (23 άνδρες, 5 γυναίκες) που προπονήθηκαν για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2016 ή το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου του 2017 και έβαλαν μερικούς από αυτούς να ακολουθήσουν μια διατροφή με υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες και τους υπόλοιπους κετογονική δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε υδατάνθρακες, υψηλής σε λιπαρά για τρεισήμισι εβδομάδες. Επειτα από 25 ημέρες, η ομάδα της κέτωσης ξανάρχισε την κατανάλωση υδατανθράκων – οι αθλητές είχαν τη δυνατότητα να επιλέξουν την ομάδα στην οποία θα λάμβαναν μέρος. «Οι δίαιτες της μελέτης σχεδιάστηκαν και εξατομικεύθηκαν για κάθε αθλητή από εκπαιδευμένα μέλη της ερευνητικής ομάδας, συμπεριλαμβανομένων εγγεγραμμένων αθλητικών διαιτολόγων, επαγγελματιών σεφ και εργοφυσιολόγων» αναφέρει η μελέτη. Ελεγχοι πραγματοποιήθηκαν στο αίμα των αθλητών για δείκτες διάσπασης και αναγέννησης των οστών σε κατάσταση ηρεμίας και μετά την άσκηση, τόσο πριν από την έναρξη της δίαιτας όσο και μετά την επανάληψη της κατανάλωσης υδατανθράκων.

Σημείωση: πολλοί κάνουν διάκριση μεταξύ της αυστηρά κετογονικής δίαιτας (όπου δεν τρως καθόλου υδατάνθρακες) και της δίαιτας LCHF, στην οποία ο περιορισμός της κατανάλωσης υδατανθράκων είναι λιγότερο ακραίος· ωστόσο, σε αυτή τη μελέτη δεν υπάρχει διάκριση.

Η έρευνα διαπίστωσε ότι οι δείκτες της υγείας των οστών διακυβεύονταν στην ομάδα της κέτωσης και ότι οι επιδράσεις αντιστράφηκαν μόνο εν μέρει όταν τα άτομα επανέλαβαν δίαιτα με υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες. Οι μακροπρόθεσμες επιδράσεις αυτών των μεταβολών παραμένουν άγνωστες, αλλά μπορεί να είναι επιζήμιες για την οστική πυκνότητα και την αντοχή των οστών, με σοβαρές συνέπειες στην υγεία και τις επιδόσεις, ανέφεραν οι συγγραφείς αναγνωρίζοντας την ανάγκη μακροπρόθεσμων μελετών.

Οι τραυματισμοί των οστών μπορεί να προκληθούν από τη χαμηλή ενεργειακή διαθεσιμότητα, την ανεπαρκή πρόσληψη βιταμίνης D ή/και του ασβεστίου. Το Σύνδρομο Σχετική Ανεπάρκεια Ενέργειας στον Αθλητισμό (RED-S) απασχολεί ιδιαιτέρως τους αθλητές και η γνώση για το πώς μπορούν να βοηθηθούν όσοι βιώνουν τα συμπτώματά του αυξάνεται.

Η μελέτη σημειώνει ότι η διαθεσιμότητα υδατανθράκων μπορεί επίσης να διαδραματίσει κάποιο ρόλο στην υγεία των οστών, γράφει το δρομικό περιοδικό «Canadian Running». Συγκεκριμένα, οι συγγραφείς σημείωσαν ότι αρκετές μελέτες δείχνουν ότι η έναρξη της προπόνησης αντοχής με χαμηλά αποθέματα γλυκογόνου διεγείρει την απελευθέρωση της κυτοκίνης ιντερλευκίνης-6 (IL6), η οποία αυξάνει τη διάσπαση των οστών. Ωστόσο ανέφεραν επίσης μια άλλη μελέτη που διαπίστωσε ότι ο αυστηρός περιορισμός της διαθεσιμότητας υδατανθράκων στους αθλητές είχε ως αποτέλεσμα αυξημένη διάσπαση των οστών ανεξάρτητα από τα επίπεδα της IL6.

Η μελέτη καταλήγει στο συμπέρασμα: «Λαμβάνοντας υπόψη τους κινδύνους τραυματισμού και τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις λόγω της κακής υγείας των οστών στη ζωή αργότερα, τόσο αναφορικά με αθλητές όσο και με άτομα που ασκούνται ερασιτεχνικά, απαιτούνται πρόσθετες έρευνες για την κετογονική διατροφή και τον ρόλο της στη διαταραχή του οστικού μεταβολισμού»…