Μικραίνει το καλάθι για το κοινωνικό μέρισμα

Το ταμείο του λεγόμενου «κοινωνικού μερίσματος» προς το παρόν δεν υπόσχεται δυνατές συγκινήσεις στο τέλος του έτους. Το οικονομικό επιτελείο όμως διενεργεί μια νέα άσκηση με χαμηλότερα ανώτατα όρια δαπανών προσαρμόζοντας τις «οροφές» στα πραγματικά δεδομένα και διαμηνύει ότι ο φετινός προϋπολογισμός είναι ο τελευταίος των υπερπλεονασμάτων. Του χρόνου τα Χριστούγεννα, κοινωνικό μέρισμα, εφόσον οι προβλέψεις του προϋπολογισμού επιβεβαιωθούν, πολύ απλά δεν θα υπάρχει. Θα έχουν προηγηθεί όμως μόνιμες μειώσεις φόρων τουλάχιστον 1,2 δισ. ευρώ οι οποίες προβλέπονται στον προϋπολογισμό του 2020 τον οποίο κατέθεσαν χθες στη Βουλή ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας και ο υφυπουργός Θεόδωρος Σκυλακάκης.

Οι προβλέψεις που ενσωματώνονται στον προϋπολογισμό δείχνουν πρωτογενές πλεόνασμα 3,73% του ΑΕΠ φέτος, γεγονός το οποίο δημιουργεί έναν δημοσιονομικό χώρο 436 εκατ. ευρώ. Από αυτά τα χρήματα, ένα ποσό της τάξεως των 200 εκατ. ευρώ θα κρατηθεί ως «μαξιλάρι ασφαλείας» έναντι ενδεχόμενων στατιστικών αναθεωρήσεων, ενώ με τη συνδρομή και του αποθεματικού θα καλυφθούν υποχρεώσεις για Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας προς τη ΔΕΗ ύψους 150 εκατ. ευρώ. Οι τελευταίες μπαίνουν στον λογαριασμό των παροχών – όπως συνέβη και πέρυσι -, καθώς εάν δεν καλύπτονταν από τον προϋπολογισμό ο λογαριασμός θα πήγαινε στους τελικούς καταναλωτές ηλεκτρικού ρεύματος. Με αυτά τα δεδομένα, το προς καθαρή διανομή υπερπλεόνασμα περιορίζεται στη ζώνη των 100-200 εκατ. ευρώ αλλά ο λογαριασμός δεν έχει κλείσει. Πέραν του νέου γύρου επισκόπησης των πραγματικών δαπανών των υπουργείων, το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους περιμένει ασφαλέστερες προβλέψεις αναφορικά με το πόσα από τα 2,7 δισ. ευρώ των εγγεγραμμένων δαπανών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων θα πάρουν σάρκα και οστά μέσα στον Δεκέμβριο, ενώ η πορεία των εσόδων τον Νοέμβριο θα δείξει αν υπάρχουν περιθώρια να βγει κάτι παραπάνω, το οποίο θα αποδοθεί στην κοινωνία.

ΑΛΛΑΓΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι η κυβέρνηση επεξεργάζεται ένα «έξυπνο» κοινωνικό μέρισμα, το οποίο θα αναδεικνύει την αλλαγή φιλοσοφίας έναντι της επιδοματικής πολιτικής με πολιτική στόχευση την οποία είχε καθιερώσει η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ. Αλλωστε, όπως θύμισε χθες ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, ήδη έχουν εγγραφεί στον προϋπολογισμό έξτρα παροχές 200 εκατ. ευρώ για τις μειώσεις του ΕΝΦΙΑ, 68 εκατ. ευρώ για επίδομα θέρμανσης, 138 εκατ. ευρώ για εφάπαξ μείωση των προκαταβολών φόρου για τις επιχειρήσεις, μείωση του φορολογικού συντελεστή για τις επιχειρήσεις από το 28% στο 24% για τα φετινά κέρδη και «όποιο επιπλέον περιθώριο υπάρξει στον προϋπολογισμό θα δοθεί στην κοινωνία». Την ίδια ώρα αρμόδιες πηγές διαψεύδουν σενάρια περί πιθανής εφάπαξ μείωσης της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης η οποία επιβάλλεται σήμερα σε εισοδήματα πάνω από 12.000 ευρώ και ενδεχόμενη μείωσή της θα ισοδυναμούσε με στήριξη της μεσαίας τάξης, ενώ σημειώνουν πως παραμένει σε πλήρη ισχύ η δήλωση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για ενίσχυση των ασθενεστέρων.

Το 2020, σύμφωνα με τον προϋπολογισμό, οι προβλέψεις αφορούν πρωτογενές πλεόνασμα 3,58% του ΑΕΠ, με ένα μικρό περιθώριο ασφαλείας 164 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο 3,5% του ΑΕΠ, και όπως δήλωσε ο υφυπουργός Θ. Σκυλακάκης μπαίνει τέλος στο φαινόμενο των υπερπλεονασμάτων, τα οποία λειτουργούσαν καταστροφικά για την ελληνική οικονομία τα τελευταία χρόνια επιβάλλοντας πρόσθετη λιτότητα 11,4 δισ. ευρώ την τριετία 2016-2018.

Ο ΡΥΘΜΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ. Στο μέτωπο της ανάπτυξης, το τελικό κείμενο του προϋπολογισμού δεν μεταβάλλει τις προβλέψεις του προσχεδίου θέτοντας τον πήχη στο 2% φέτος και στο 2,8% το επόμενο έτος. Σε χθεσινή του έκθεση ο ΟΟΣΑ εκτιμά ότι ο ρυθμός ανάπτυξης το 2020 θα είναι 2,1% έναντι 1,8% φέτος, με κάλυψη των στόχων για τα πρωτογενή πλεονάσματα. «Παρά την υιοθέτηση επεκτατικών δημοσιονομικών μέτρων στα μέσα του 2019, το πρωτογενές δημοσιονομικό πλεόνασμα θα παραμείνει υψηλό, στο 3,8% του ΑΕΠ. Ο προϋπολογισμός του 2020 – που περιλαμβάνει μεγάλες φορολογικές μειώσεις μαζί με μέτρα για τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και, σε μικρότερο βαθμό, για τον εξορθολογισμό των δαπανών – θα στηρίξει την ανάπτυξη και θα περιορίσει το πρωτογενές πλεόνασμα στο 3,5% του ΑΕΠ» σημειώνει ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης.