Ενα τηλέφωνο στον Βαρούχα…

Το ότι θα γινόταν χαμός με το VAR από την πρεμιέρα του πρωταθλήματος δεν χρειαζόταν να έχει κανείς φαντασία για να το προβλέψει. Η προετοιμασία των διαιτητών είναι ελλιπέστατη κι αυτό είναι μήνες τώρα που το έχω επισημάνει. Τα τεστ που έγιναν αφορούσαν περισσότερο τα μηχανήματα και λιγότερο τους διαιτητές – πιο πολύ το Video, ελάχιστα τους Referee και σχεδόν καθόλου το κομμάτι του Assistance, δηλαδή τον τρόπο βοήθειας του διαιτητή από τον συνάδελφό του που βρίσκεται μπροστά στο μόνιτορ. Το πρόβλημα έγινε χειρότερο γιατί δυστυχώς η FIFA δεν έχει ορίσει ένα πρωτόκολλο εφαρμογής του VAR αφήνοντας σε κάθε χώρα τη δυνατότητα να οργανώσει το πράγμα όπως θέλει. Η εφαρμογή του VAR στην Ελλάδα και στην Αγγλία ή στη Γερμανία π.χ. δεν έχει καμία σχέση.

Τρεις

Δεν έχει καμία σημασία να επισημάνουμε τις διαφορές. Ας πούμε τι συμβαίνει εδώ γιατί ούτε αυτό δεν το έχει καταλάβει ο κόσμος. Εδώ επιλέχθηκε ένας περίεργος τρόπος εφαρμογής του ηλεκτρονικού συστήματος παρακολούθησης των αγώνων: εντελώς δικός μας. Ο διαιτητής στο δωματιάκι μπροστά στο μόνιτορ είναι ένας (και δεν υπάρχουν δυο ή τρεις, όπως αλλού, για οικονομία…) και όπως έχουν εξηγήσει ο αρχιδιαιτητής Περέιρα και ο υπεύθυνος VAR Μιχάλης Κουκουλάκης ο ρόλος του είναι απολύτως συμβουλευτικός: δεν κάνει τίποτα περισσότερο από το να συμβουλεύει τον διαιτητή να δει το βίντεο, αν κατά την κρίση του υπάρχει κάτι άξιο ειδικής παρατήρησης. Αντίθετα με ό,τι νομίζει ο κόσμος ο διαιτητής στο μόνιτορ δεν αποφασίζει και δεν έχει δικαίωμα να επηρεάσει τον διαιτητή – απλά του λέει ότι κάτι αξίζει να ξαναδεί. Η τελική κρίση είναι του διαιτητή και αν αυτός έχει βεβαιότητες για τη φάση μπορεί να μην την ξαναδεί. Φυσικά ο διαιτητής που βλέπει το ματς στο μόνιτορ μπορεί να κατευθύνει την προσοχή του διαιτητή. Στο Γεώργιος Καραϊσκάκης π.χ. ο Τζοβάρας είπε στον Κουμπαράκη να ελέγξει αν στη φάση του 80′ υπάρχει πέναλτι στον Μπαράλες. Αν του είχε πει να δει αν υπήρχαν παίκτες του Αστέρα σε θέση οφσάιντ (που υπήρχαν και μάλιστα τρεις!) οι συζητήσεις θα ήταν διαφορετικές.

Αγνοια

Το χειρότερο είναι ότι η άγνοια του κόσμου επιτρέπει στον καθένα να λέει το μακρύ του και το κοντό του. Το βράδυ του Σαββάτου βγήκε ο Ντέμης Νικολαΐδης σε έναν ραδιοφωνικό σταθμό και αναρωτήθηκε γιατί ο διαιτητής στο Γεώργιος Καραϊσκάκης δεν πήγε να δει στο μόνιτορ αν υπήρχε χέρι στο πέναλτι που έδωσε υπέρ του Ολυμπιακού: η απάντηση είναι ότι δεν το έκανε γιατί αυτός και ο επόπτης του είχαν απόλυτη και σωστή αντίληψη της φάσης. Το VAR χρειάζεται μόνο όταν κάπου υπάρχουν αμφιβολίες – δεν είναι υποχρεωτικό να βλέπει κανείς τα πάντα. Υπήρξαν επίσης απορίες για το τι πλάνα βλέπει ένας διαιτητής όταν τσεκάρει τη φάση προσωπικά. Η αλήθεια είναι πως βλέπει τέσσερα μόνο πλάνα και αυτά του τα δίνει να τα δει ο συνάδελφός του που παίρνει το υλικό από τις τηλεοπτικές κάμερες. Το VAR στην Ελλάδα δεν έχει δικές του κάμερες: ο διαιτητής στο μόνιτορ βλέπει τις κάμερες που του δίνει ο τηλεσκηνοθέτης και επιλέγει τα καλύτερα κατά τη γνώμη του πλάνα για να τα δει ο συνάδελφός του στον αγωνιστικό χώρο. Το κανάλι που μεταδίδει το ματς δεν εμπλέκεται: πρέπει μόνο να δίνει τα τηλεοπτικά πλάνα – η επιλογή των πλάνων που θα χρησιμοποιηθούν είναι του διαιτητή που βρίσκεται μπροστά στο μόνιτορ. Το επισημαίνω γιατί χθες κυκλοφόρησε μια (ακόμα…) ιστορία συνωμοσίας που ήθελε τη Nova να κρύβει πλάνα!

Επιλογή

Το συνδρομητικό κανάλι ευτυχώς δεν άφησε το πράγμα να περάσει έτσι και με ανακοίνωση το ξεκαθάρισε. «Για τη λειτουργία του VAR και σύμφωνα με τις υποδείξεις των θεσμικών οργάνων της διαιτησίας (FIFA/ΕΠΟ), το τηλεοπτικό σήμα, από όλες τις κάμερες, μεταδίδεται χωρίς οποιαδήποτε επεξεργασία από τη Nova στον ειδικά διαμορφωμένο και εξοπλισμένο χώρο του VAR. Επιπλέον στη διάθεση της ομάδας του VAR βρίσκεται και η ζωντανή τηλεοπτική μετάδοση όπως τη βλέπουν όλοι οι τηλεθεατές. Στο σημείο στο οποίο τελειώνει και η εμπλοκή της Nova» γράφει η ανακοίνωση. Προσθέτουν επίσης οι άνθρωποι της Nova ότι «η επιλογή και η αξιοποίηση των τηλεοπτικών εικόνων από όλες τις κάμερες για καταλογισμό οποιασδήποτε πιθανής παράβασης (off side, πέναλτι κ.λπ.) αποτελεί αποκλειστική ευθύνη των αρμοδίων της διαιτησίας, χωρίς οποιαδήποτε επικοινωνία μεταξύ της ομάδας του VAR και της ομάδας παραγωγής της Nova».

Χειρότερα

Καλά κάνουν που τα επισημαίνουν αυτά από τη Nova, ωστόσο η ίδια η εξέλιξη δείχνει και πώς μπορεί εύκολα τα πράγματα να γίνουν χειρότερα. Ο ΠΑΟΚ π.χ. έχει αποφασίσει να κάνει δικές του τηλεοπτικές παραγωγές: τα ματς του πρωταθλητή μεταδίδονται σε κανάλι της ομάδας στο Διαδίκτυο. Ας ελπίσουμε οι παραγωγές να είναι μεγάλες και οι τηλεσκηνοθέτες (που δουλεύουν για τον ΠΑΟΚ κι όχι για κάποιο κανάλι) να συνεργαστούν με το VAR έντιμα. Ομως ποιος μπορεί να τους υποχρεώσει να το κάνουν; Κανείς απολύτως. Κι αν ο ΠΑΟΚ είναι σωστός και άψογος, ποιος μπορεί του χρόνου, με βάση αυτό το προηγούμενο να υποχρεώσει κάποια άλλη ομάδα που θα αποφασίσει να κάνει δικές της παραγωγές, να συνεργαστεί εξίσου καλά με το VAR;

Κυρίως

Εν τέλει, η ερώτηση είναι απλή. Μπορεί να υπάρξει VAR χωρίς κεντρική διαχείριση των τηλεοπτικών του πρωταθλήματος, δηλαδή χωρίς συνεργασία με τηλεσκηνοθέτες που να δουλεύουν για κανάλια κι όχι για ομάδες; Προσωπικά δεν το πιστεύω. Μια σοβαρή κυβέρνηση, πριν δώσει για το σύστημα τσουβάλια χρήματα (πάνω από 10 εκατομμύρια ευρώ καθώς λέγεται…), θα ‘πρεπε αυτό κυρίως να διασφαλίσει. Φυσικά όλα αυτά κανείς δεν τα σκέφτηκε: ούτε η αρμόδια ΕΠΟ, ούτε ο ακριβοπληρωμένος Περέιρα, ούτε φυσικά η ηγεσία του υφυπουργείου Αθλητισμού – φιγούρα κάνανε και σήμερα το VAR κινδυνεύει αντί να μειώσει την κακοπιστία να τη μεγαλώσει. Οταν μάλιστα προστίθενται και οι τρέλες των διαιτητών το πράγμα γίνεται χειρότερο. Στη Λαμία ο Κομίνης επέτρεψε στους τεχνικούς να παραγγείλουν σουβλάκια. Γιατί να μην το κάνει; Ενα πρωτάθλημα διέλυσε πρόπερσι και πέρυσι έπαιξε τα περισσότερα ματς από οποιονδήποτε άλλο διαιτητή στο πρωτάθλημα!

Βαρούχας

Ταπεινά προτείνω, αν είναι να φωνάζουν όλοι, να αφήσουν κατά μέρος όλα αυτά και να φτιάξουν ένα VAR πιο απλό και πιο δικό μας. Να βάλουν μια τηλεφωνική καμπίνα σε κάθε γήπεδο και σε κάθε φάση να πηγαίνει ο διαιτητής και να παίρνει τηλέφωνο τον Παναγιώτη τον Βαρούχα. Να τον ρωτάει «τι βλέπεις;» κι αυτός να του λέει. Φθηνότερο κόστος, μεγαλύτερη αξιοπιστία και γλιτώνουμε και το ρεζιλίκι με τα σουβλάκια…