Ο Μπόρις, ο Ντόναλντ και τα προσχήματα

Ο Μπόρις Τζόνσον έχει ήδη βαφτιστεί «Τραμπ της Βρετανίας» από τον ένοικο του Οβάλ Γραφείου, που μάλλον το θεωρεί αυτό ως το μεγαλύτερο κομπλιμέντο. Ο Τραμπ έδειξε έτσι πως η αμερικανο-βρετανική σχέση πρόκειται να γίνει ιδιαίτερη με εντελώς διαφορετικούς τρόπους. Δεν υπάρχει αμφιβολία πως η ατμόσφαιρα θα βελτιωθεί θεαματικά, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα.
Ο Τραμπ και η Τερίζα Μέι ξεκίνησαν καλά, κρατώντας χέρια στον Λευκό Οίκο, η σχέση τους όμως χάλασε μόλις εκείνη τον επέπληξε για τις αυτοσχέδιες παρεμβάσεις του στις βρετανικές υποθέσεις.
Ο Τραμπ μοιάζει να έχει συγχωρέσει τον Τζόνσον για μια σειρά από προσβολές, όπως εκείνη η περίπτωση πριν από τέσσερα χρόνια που ο τότε δήμαρχος του Λονδίνου είπε πως ο τότε υποψήφιος πρόεδρος επεδείκνυε μία «εκπληκτική άγνοια που τον καθιστά, ειλικρινά, ακατάλληλο για πρόεδρο των ΗΠΑ».
Τώρα που είναι πρόεδρος των ΗΠΑ, ο Τραμπ έχει αποφασίσει πως ο Τζόνσον έχει αλλάξει, και είναι πλέον ο σύμμαχος που θα φέρει το Brexit το οποίο απέτυχε να φέρει η Μέι. Προς το παρόν, στα μάτια του Τραμπ, ο Μπόρις είναι «σκληρός και ξύπνιος». Εύκολα μπορεί να στοιχηματίσει κανείς ότι ένα από τα πρώτα ταξίδια του Τζόνσον θα είναι στην Ουάσιγκτον με στόχο να επιδειχθεί η νέα διατλαντική αρμονία. Οσο όμως και αν θέλει να ευχαριστήσει τον Τραμπ, το να εγκαταλείψει μακροχρόνιες θέσεις της βρετανικής εξωτερικής πολιτικής θα ήταν μία παρακινδυνευμένη στρατηγική για έναν πρωθυπουργό με αδύναμη εντολή, αντιμέτωπο με την προοπτική πρόωρων γενικών εκλογών. Κανείς δεν θέλει να πάει στην κάλπη ως το «κανίς» της Ουάσιγκτον. Αν όμως δεν αλλάξει πολιτική, η φιλική ατμόσφαιρα ίσως να μην αντέξει πολύ. Ο Τζόνσον δεν θα είναι ο πρώτος ηγέτης που διαπιστώνει ότι η αγκαλιά του Τραμπ μπορεί να αποδειχθεί παγίδα. Η επιλογή του νέου πρεσβευτή της Βρετανίας στην Ουάσιγκτον θα είναι ένα από τα πρώτα σημάδια του πώς σκοπεύει να χειριστεί ο Τζόνσον τη σχέση με τον Τραμπ. Ακόμα και πριν από αυτό, όμως, ίσως αναγκαστεί να ανοίξει τα χαρτιά του αναφορικά με το Ιράν. Η Βρετανία κατέσχεσε ένα ιρανικό τάνκερ ανοιχτά του Γιβραλτάρ με την υποψία ότι μετέφερε πετρέλαιο στη Συρία, και το Ιράν απάντησε αρπάζοντας ένα τάνκερ υπό βρετανική σημαία στα Στενά του Ορμούζ. Είναι μία διεθνής κρίση περισσότερη από ό,τι θα έπρεπε για έναν πρωθυπουργό αντιμέτωπο με τις ίδιες αδύνατες επιλογές γύρω από το Brexit όσο και η προκάτοχός του. Θα είναι δελεαστικό να αναζητήσει μία γρήγορη διέξοδο, ανταλλάσσοντας τάνκερ και ενδεχομένως αποδεχόμενος μία ευρύτερη συμφωνία, απελευθερώνοντας παγωμένα ιρανικά κεφάλαια και εξασφαλίζοντας ελευθερία για τη βρετανο-ιρανή Ναζανίν Ζαγκάρι-Ράτκλιφ και άλλους ανθρώπους με διπλή υπηκοότητα που κρατούνται από την Τεχεράνη ως διαπραγματευτικά όπλα.
Μία τέτοια διευθέτηση με την Τεχεράνη δεν θα καθόταν καλά στα γεράκια της κυβέρνησης Τραμπ. Από την άλλη πλευρά, η κρίση στον Κόλπο μπορεί να αποδειχθεί ακόμα και ευκαιρία για τον νέο βρετανό πρωθυπουργό. Αντίθετα με τον Μπόλτον και τον Πομπέο, όπως όμως και το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Τραμπ θέλει να αποφύγει μία διαμάχη. Λίγη δημιουργική διπλωματία από την πλευρά του Τζόνσον θα μπορούσε να ανοίξει μία επιλογή που να σώζει τα προσχήματα ώστε να εγκαταλείψει ο αμερικανός πρόεδρος και η Τεχεράνη την τροχιά σύγκρουσης στην οποία έχουν εγκλωβιστεί. Είναι το είδος εκείνο της απίθανης μάχης που ένας νέος πρωθυπουργός χωρίς άλλες μεγάλες προκλήσεις στα «εισερχόμενα» θα μπορούσε να επιχειρήσει. Ισως ο Τζόνσον να μην έχει αυτή την πολυτέλεια.














