Management και Politics

Κάθε καινούργιο χρόνο σχεδιάζουμε, υπολογίζουμε, ελπίζουμε, αποφασίζουμε – και ας ξέρουμε πως οι εξελίξεις θα είναι ανεξάρτητες από τις προθέσεις μας, αν εξαιρέσουμε μικρά πράγματα που εξαρτώνται μόνο από τη δική μας βούλησή: να κόψουμε το τσιγάρο, να χάσουμε μερικά κιλά, να περπατάμε περισσότερο, ας πούμε. Σε οτιδήποτε εμπλέκεται η βούληση κάποιου άλλου, ακόμα και του πιο αγαπημένου προσώπου, έχουμε μάθει ότι δεν χωρά πολύς προγραμματισμός, όλα μπορούν να τιναχτούν στον αέρα από την ασυμβατότητα των βουλήσεων.

Και οι καινούργιες κυβερνήσεις σχεδιάζουν και υπόσχονται – αλλά είναι συλλογικά όργανα και υπάρχει ευθύς εξ αρχής το θέμα να υπάρξει τουλάχιστον γενική κυβερνητική βούληση που να αφορά και εμάς, να ξεπερνά δηλαδή τη βούληση παραμονής στην εξουσία. Ο κ. Μητσοτάκης εμφανίστηκε αποφασισμένος να δημιουργήσει τη βούληση αυτή, για την ακρίβεια να υποχρεώσει το 50μελές σώμα του οποίου προεδρεύει να εφαρμόσει τον σχεδιασμό που παρέδωσε σε μπλε φακέλους – που νομίζω καταρτίστηκαν εν αγνοία των υπουργών και μάλλον θα γίνουν παροιμιώδεις. Ούτε λίγο ούτε πολύ μάθαμε από τον κ. Γεραπετρίτη, την πρώτη κιόλας ημέρα συγκρότησης της νέας κυβέρνησής, ότι υπάρχουν 12 στρατηγικές επιλογές, που υπηρετούνται αυτή την περίοδο από 51 στόχους, οι οποίοι απαιτούν 150 δράσεις ώστε να επιτευχθούν 320 έργα άμεσης προτεραιότητας. Όλα αυτά θα τα παρακολουθεί ο «υφυπουργός συντονισμού κυβερνητικού έργου» μέσω του πληροφοριακού συστήματος «ΜΑΖΙ» – αν κατάλαβα καλά αυτά που διάβασα γιατί ομολογώ ότι η επιστήμη της διοίκησης, του κράτους ή επιχειρήσεων, δεν είναι το δυνατό μου σημείο.

Μετά τόσους πύρινους λόγους που έχουμε ακούσει κατά των τεχνοκρατών είναι προφανώς θετικό ότι εφαρμόζονται σύγχρονα εργαλεία του μάνατζμεντ για να οργανωθεί η κυβέρνηση. Βαρεθήκαμε τα «οράματα» και τις «αφηγήσεις» που παρήγαγαν ελάχιστο έργο – όταν δεν οδηγούσαν σε καταστροφές. Μόνο θετικά άλλωστε μπορεί να αντιμετωπιστεί το γεγονός ότι μετά είκοσι έτη το περίφημο «μπλοκάκι» του Κώστα Σημίτη γίνεται ολόκληρο «πληροφοριακό σύστημα». Και μου φαίνεται πως ακόμα και ο Γιώργος Παπανδρέου θα ζηλεύει αυτή τη διευρυμένη χρήση εργαλείων πληροφορικής στο κράτος.

Αλλά έχω ακούσει ότι ακόμα και στα καλύτερα οργανωμένα συστήματα διοίκησης ενεδρεύουν τα office politics – η αναζήτηση ισχύος και πλεονεκτημάτων που δεν προβλέπονται από τα οργανογράμματα με μεθόδους που δεν σέβονται τους κανόνες. Ο όρος βέβαια δείχνει ότι έχουμε κακοήθη εισβολή της πολιτικής στο μάνατζμεντ, επομένως αυτό που επιχειρείται από τον κ. Μητσοτάκη είναι κάτι πολύ δυσκολότερο: χρήση μεθόδων του μάνατζμεντ στον κατεξοχήν πολιτικό οργανισμό που ονομάζεται υπουργικό συμβούλιο. Μακάρι ο σχεδιασμός του να αποδειχθεί ευτυχέστερος από τους δικούς μας πρωτοχρονιάτικους.