Πράσινο και γαλάζιο

Περιοχή με όμορφο φυσικό περιβάλλον, η Βόρεια Εύβοια αποτελεί ιδεώδη ταξιδιωτικό προορισμό για όσους επιθυμούν ολιγοήμερες εξορμήσεις ή και πολυήμερες διακοπές όλες τις εποχές του χρόνου. Πυκνά πευκοδάση και ελαιώνες, παραποτάμια δάση από υπεραιωνόβια πλατάνια, ορεινά συγκροτήματα ιδιαίτερης φυσικής ομορφιάς (Καντήλι και Τελέθριο), πεδινές εκτάσεις με καλλιέργειες (περιοχή Ιστιαίας), ποταμοί και καταρράκτες, σε συνδυασμό με πλατιές αμμουδερές παραλίες και γαλήνιες ακρογιαλιές, ικανοποιούν απόλυτα τους πιστούς φίλους του βόρειου τμήματος της Εύβοιας.

Στις δυτικές ακτές της Βόρειας Εύβοιας οι επισκέπτες μπορούν να επιλέξουν ανάμεσα στη Λίμνη, πολιτεία με νησιώτικο χρώμα, τις Ροβιές, θέρετρο που συνδυάζει ιδανικά βουνό και θάλασσα, τα Λουτρά Αιδηψού, λουτρόπολη γνωστή από την αρχαιότητα για τις ιαματικές πηγές της, τα Λουτρά Γιάλτρων, οικισμό απλωμένο σε γραφική ακρογιαλιά, τον Αγιο Γεώργιο, επίνειο της Λιχάδας, ψαροχώρι με παραθεριστική κίνηση, και τα Λιχαδονήσια, συστάδα νησίδων και βραχονησίδων με υπέροχες ακρογιαλιές, πόλο έλξης για τους λάτρεις των θαλάσσιων εκδρομών και των καταδύσεων.

Στη βόρεια ακτογραμμή οι προτάσεις είναι εξίσου ελκυστικές: ο Αγιόκαμπος, οικισμός χτισμένος σε πεδινή έκταση, κατάφυτη από ελιές, ο Νέος Πύργος, σύγχρονος οικισμός με τουριστική κίνηση και καλό ρυμοτομικό σχέδιο, οι Ωρεοί, πολυσύχναστο κέντρο με εκτεταμένη παραλιακή ζώνη, το Πευκί, επίνειο του Αρτεμισίου, θέρετρο απλωμένο κατά μήκος της παραλίας.

Τέλος, στις ανατολικές ακτές της Βόρειας Εύβοιας οι παραθεριστές στρέφουν το ενδιαφέρον τους κυρίως προς τα Βασιλικά, παραδοσιακό χωριό με αξιόλογη παραθεριστική κίνηση, το Ψαροπούλι, παραθαλάσσιο οικισμό με απέραντη αμμουδιά, το Λουτρό, οικισμό σε περιοχή με δαντελωτές ακρογιαλιές, την Αγκάλη, παραλία της Αγίας Αννας, την Κρύα Βρύση, με τη μαγευτική παραλία, και το Πήλι, χωριό με θαυμάσια αμμουδερή ακροθαλασσιά.

Στην ενδοχώρα της Βόρειας Εύβοιας ξεχωρίζουν η Ιστιαία, κωμόπολη απλωμένη σε πεδινή έκταση, εμπορικό και γεωργικό κέντρο της ευρύτερης περιοχής, οι Γούβες, που διατηρούν στοιχεία παραδοσιακής αρχιτεκτονικής, η Κερασιά, ορεινό χωριό με απολιθωμένο δάσος και μουσείο απολιθωμένων θηλαστικών, οι καταρράκτες της Δρυμώνας, με πεύκα, έλατα, πλατάνια, λιμνούλες και τρεχούμενα νερά, το φαράγγι του ποταμού Νηλέα, στην περιοχή της Αγίας Αννας, το Μαντούδι, κωμόπολη χτισμένη σε περιοχή προικισμένη από τη φύση, και το Προκόπι με την εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Ρώσου, σημαντικό προσκύνημα, το φαράγγι Δερβένι – Κλεισούρα και το πλατανόδασος του ποταμού Κηρέα.

Η ΛΟΥΤΡΟΠΟΛΗ ΤΗΣ ΑΙΔΗΨΟΥ. Οι ιαματικές πηγές της Αιδηψού ήταν γνωστές από την αρχαιότητα για τις θεραπευτικές τους ιδιότητες. Μεταξύ άλλων, αναφορές γίνονται από τον Αριστοτέλη, από τον Αθήναιο στο έργο του «Δειπνοσοφισταί» και από τον Πλίνιο τον Πρεσβύτερο στο έργο του «Naturalis Historiae». Εξάλλου, από το έργο του Πλουτάρχου «Βίοι Παράλληλοι» γνωρίζουμε ότι ο ρωμαίος στρατιωτικός και πολιτικός Λεύκιος Κορνήλιος Σύλλας είχε μεταβεί στην Αιδηψό, προκειμένου να θεραπεύσει την ποδάγρα του. Στους Νεότερους Χρόνους, η βασίλισσα Ολγα, σύζυγος του βασιλιά Γεωργίου Α’, συγκαταλεγόταν σε εκείνες τις προσωπικότητες που είχαν ιδιαίτερη αδυναμία στη λουτρόπολη της Αιδηψού. Μάλιστα, είχε φιλοξενηθεί το 1907 στο ξενοδοχείο «Θέρμαι Σύλλα» και είχε προβεί στην ίδρυση ορφανοτροφείου. Το υδροθεραπευτήριο του ΕΟΤ, το οποίο αντικατέστησε παλαιότερα κτίσματα υδροθεραπείας – λουτροθεραπείας, είναι ένα από τα σημαντικότερα της χώρας μας από την άποψη των εγκαταστάσεων και του επιπέδου παροχών.

Σημείο αναφοράς για τη λουτρόπολη της Αιδηψού αποτελεί ασφαλώς το μεγαλοπρεπές «Thermae Sylla Spa & Wellness Hotel», που οικοδομήθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα και λειτουργεί σήμερα ως ένα σύγχρονο κέντρο ιαματικής θεραπείας, ευεξίας και αναζωογόνησης. Στο φημισμένο αυτό ξενοδοχείο φιλοξενήθηκαν κατά καιρούς προσωπικότητες όπως ο Ουίνστον Τσόρτσιλ, η Μαρία Κάλλας, η Γκρέτα Γκάρμπο, ο Αριστοτέλης Ωνάσης και ο Ομάρ Σαρίφ.

Η ΛΕΛΑ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ. Η Λίμνη Ευβοίας υπήρξε η γενέτειρα μιας ξεχωριστής Ελληνίδας, μιας πραγματικής ηρωίδας, της Λέλας Καραγιάννη. Η Λέλα Καραγιάννη γεννήθηκε στη Λίμνη το 1898. Γονείς της ήταν ο Αθανάσιος Μηνόπουλος και η Σοφία Μπούμπουλη, μέλος της φημισμένης σπετσιώτικης οικογένειας Μπούμπουλη, την οποία δόξασε προπάντων η Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα.

Κατά τη διάρκεια της Κατοχής η Καραγιάννη έλαβε μέρος στο αντιστασιακό κίνημα, ιδρύοντας και χρηματοδοτώντας ήδη από το 1941 την αντιναζιστική οργάνωση «Μπουμπουλίνα». Ως αρχηγείο της αντιστασιακής οργάνωσης χρησιμοποιήθηκε η οικία της οικογένειάς της, ιστορικό διατηρητέο μνημείο της Αθήνας, κοντά στην πλατεία Αμερικής. Τον Ιούλιο του 1944 η Λέλα Καραγιάννη και πέντε από τα παιδιά της συνελήφθησαν από τους γκεσταπίτες. Η Λιμνιώτισσα με το απαράμιλλο θάρρος και τον άδολο πατριωτισμό υποβλήθηκε αρχικά σε φρικτά βασανιστήρια στα διαβόητα κρατητήρια της Γκεστάπο στην οδό Μέρλιν και μεταφέρθηκε ακολούθως στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Χαϊδαρίου. Στις 8 Σεπτεμβρίου 1944, έναν περίπου μήνα πριν αποτινάξει η Αθήνα το βαρύ ζυγό του κατακτητή (12 Οκτωβρίου 1944), τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής εκτέλεσαν τη Λέλα Καραγιάννη μαζί με δεκάδες άλλους αγωνιστές της Αντίστασης στο άλσος Χαϊδαρίου, κοντά στη μονή Δαφνίου. Η προτομή της ηρωίδας στη Λίμνη Ευβοίας διαφυλάσσει την ιστορική μνήμη, προκαλεί συγκίνηση, φανερώνει τον παραμελημένο στην εποχή μας δρόμο της αρετής και της αυτοθυσίας.

Ο ΘΕΟΣ ΚΑΙ Ο ΤΖΟΚΕΪ. Το ακρωτήριο του Αρτεμισίου, στο βόρειο άκρο ολόκληρης της Εύβοιας, δεν είναι γνωστό μόνο για τη ναυμαχία μεταξύ του ελληνικού και του περσικού στόλου του Ξέρξη τον Αύγουστο του 480 π.Χ., αλλά και για δύο εξαίρετα χάλκινα αγάλματα που ανελκύστηκαν από την ευρύτερη θαλάσσια περιοχή: τον θεό (Δία ή Ποσειδώνα), ένα από τα ωραιότερα πρωτότυπα χάλκινα αγάλματα της Κλασικής Περιόδου (χρονολογείται περί το 460 π.Χ.), και τον λεγόμενο τζόκεϊ (μικρό ιππέα) του Αρτεμισίου (χρονολογείται στην Υστερη Ελληνιστική Περίοδο, περί το 140 π.Χ.). Τα δύο αυτά πρωτότυπα δείγματα υψηλής γλυπτικής τέχνης συμπεριλαμβάνονταν στο φορτίο ενός πλοίου που ναυάγησε ενώ έπλεε στο στενό του Αρτεμισίου, στον 2ο ή στις αρχές του 1ου αιώνα π.Χ., όπως μαρτυρούν τα δείγματα κεραμικής που ανασύρθηκαν μαζί με τα αγάλματα. Τα χάλκινα αγάλματα, έργα ικανότατων αλλά αγνώστων δημιουργών, ανασύρθηκαν τμηματικά από το θαλάσσιο χώρο του Αρτεμισίου εντός μίας δεκαετίας (1926-1936) και μεταφέρθηκαν στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας, όπου και εκτίθενται.

Ο ΤΑΥΡΟΣ ΤΩΝ ΩΡΕΩΝ. Ο αρχαίος Ωρεός, χτισμένος στην ίδια θέση με το τουριστικό κέντρο των Ωρεών, υπήρξε η σημαντικότερη πόλη-λιμάνι της Βόρειας Εύβοιας από τα μέσα του 5ου αιώνα π.Χ. έως τις αρχές του 2ου αιώνα π.Χ., καθώς η καίρια γεωγραφική θέση του εξασφάλιζε τον έλεγχο του διαύλου Αιγαίου – Βορείου Ευβοϊκού κόλπου.

Σύμβολο των Ωρεών είναι το μαρμάρινο άγαλμα ταύρου, δίπλα στην εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα. Έργο κατά πάσαν πιθανότητα του 4ου αιώνα π.X., ο ταύρος, που εικονίζεται με σκυμμένο το κεφάλι, σε στάση επίθεσης, ήταν ενδεχομένως ανάθημα σε ιερό ή, κατ’ άλλη εκδοχή, ανήκε σε επιτύμβιο μνημείο επιφανούς πολίτη του Ωρεού. Το άγαλμα βρέθηκε στη θάλασσα, στο λιμάνι των Ωρεών, το 1965.