Προσεχώς

Στις αρχές της προσεχούς εβδομάδας θα κατατεθεί, κατά τα αναγγελθέντα, πρόταση δυσπιστίας κατά υπουργού. Η κυβέρνηση, αξιοποιώντας σχετικό προηγούμενο, θα «μετατρέψει» την πρόταση δυσπιστίας σε πρόταση εμπιστοσύνης υπέρ της κυβέρνησης. Η κυβέρνηση μπορεί να ζητά την ψήφο εμπιστοσύνης της Βουλής «οποτεδήποτε» (άρθρο 84 παρ. 1 του Συντάγματος). Η υποβολή της πρότασης στη συγκεκριμένη στιγμή πρακτικά σημαίνει ότι η πρόταση εμπιστοσύνης προς την κυβέρνηση απορροφά την πρόταση δυσπιστίας κατά του συγκεκριμένου υπουργού. Πράγμα που με τη σειρά του υπονοεί ότι ο Πρωθυπουργός εντάσσει την πολιτική του υπουργού στη γενική κυβερνητική πολιτική και τη θέτει υπό τη συλλογική ευθύνη της κυβέρνησης.

Ανεξαρτήτως σχεδιασμού, το αποτέλεσμα θα είναι η άμεση πολιτικοποίηση της συγκυρίας και η δημιουργία πολωτικού κλίματος στην αρχή της προεκλογικής περιόδου. Εκ των πραγμάτων, η συζήτηση θα επεκταθεί στις θέσεις και προτάσεις των μεγάλων κομμάτων, θέτοντας σε δεύτερη μοίρα την πολιτική του υπουργού. Πρέπει, ωστόσο, να προσεχθεί ότι αυτό γεννά όχι μόνο ευκαιρίες, αλλά και βάρη. Ζητούμενο δεν είναι τόσο να καταγραφεί η τρέχουσα κοινοβουλευτική υποστήριξη, ούτε να διευρυνθεί η συζήτηση σε γενικευμένο γύρο αλληλοκατηγοριών. Οι πολίτες περιμένουν να εκτεθούν ενώπιόν τους ζυγισμένες και ρεαλιστικές θέσεις για την πολιτική της χώρας, με έμφαση στην οικονομία.

Το μείζον διακύβευμα είναι η ανάπτυξη. Και ανάπτυξη δεν μπορούμε να περιμένουμε δίχως ήπιο, σταθερό και αξιόπιστο ρυθμιστικό και φορολογικό σύστημα. Χωρίς παγίδες και δυσάρεστες εκπλήξεις. Δίχως να κινητοποιήσουμε τη δημιουργικότητα της κοινωνίας, καμία πολιτική παροχών δεν είναι βιώσιμη. Από την άλλη πλευρά, η δημιουργικότητα δεν είναι υπόθεση των ολίγων. Δίχως διάχυση των κινήτρων και μαξιλάρι προστασίας σε όλη την κοινωνία, καμία ανάπτυξη δεν είναι βιώσιμη.

Ως πολίτες, αναμένουμε να ακούσουμε ποιο μείγμα αυτών των στοχεύσεων μας υπόσχονται οι πολιτικές δυνάμεις. Και να αξιολογήσουμε την αξιοπιστία των υποσχέσεων. Ωστόσο, καμία τέτοια πολιτική δεν μπορεί να υλοποιηθεί αξιόπιστα εάν δεν συνοδεύεται από πρόσκληση ελάχιστης πολιτικής συναίνεσης. Και είναι αλήθεια ότι προεκλογικές συζητήσεις σε υπόβαθρο προτάσεων δυσπιστίας δεν αποτελούν τον πλέον πρόσφορο χώρο για την αναζήτηση πολιτικής συναίνεσης. Μένει επομένως να δούμε, προσεχώς, εάν τα αντανακλαστικά του πολιτικού συστήματος μπορούν να ελέγξουν τις παρενέργειες της πόλωσης. Είναι και αυτό στοιχείο αξιοπιστίας της πολιτικής.

Ο Νίκος Παπασπύρου είναι επίκουρος καθηγητής δημοσίου δικαίου στη Νομική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών