Avenger

Υπάρχει ένα συγκλονιστικό στοιχείο στην πραγματικότητα της Ισπανίας: ο βασικός λόγος που οι εργαζόμενοι ηλικίας 30 ώς 40 ετών παίρνουν αναρρωτική άδεια είναι η κατάθλιψη. Μια ολόκληρη γενιά είναι απογοητευμένη, αν όχι απελπισμένη. Κι όμως, στις προχθεσινές εκλογές η συμμετοχή ήταν μεγαλύτερη από ποτέ, το απερχόμενο κυβερνών κόμμα επιβραβεύτηκε, ο λαϊκισμός φάνηκε να ανακόπτεται. Γιατί;

Ο πρώτος λόγος είναι ότι οι Σοσιαλιστές του Πέδρο Σάντσεθ μπορεί να κέρδισαν την εξουσία από καραμπόλα, αλλά τη διαχειρίστηκαν με χρηστό, και κυρίως με ανθρώπινο, τρόπο. Ενώ όλη η Ευρώπη στρεφόταν προς τα δεξιά για να αντιμετωπίσει τους λαϊκιστές, ο «ωραίος Πέδρο» μιλούσε για φεμινισμό στις γυναίκες, για μισθούς στους εργαζόμενους και για φορολογικές απαλλαγές στους επιχειρηματίες. Αύξησε τον κατώτατο μισθό, προσέλαβε 11.000 δημόσιους υπαλλήλους και υποσχέθηκε να αυξήσει τις συντάξεις. Είναι ο Avenger του ευρωπαϊκού σοσιαλδημοκρατικού μοντέλου, όπως τον χαρακτήρισε ο ανταποκριτής της Corriere.

Ο δεύτερος λόγος, που σχετίζεται με τον πρώτο, είναι ότι το πείραμα Pοdemos απέτυχε. Πριν από τρία χρόνια, ο Πάμπλο Ιγκλέσιας απέρριπτε την πρόταση των Σοσιαλιστών να συγκυβερνήσουν επειδή αποσκοπούσε στο sorpasso, να τους προσπεράσει δηλαδή σε έδρες. Τώρα που το κόμμα του έχασε 30 έδρες και η αναλογία με τους Σοσιαλιστές είναι 3 προς 1, παρακαλάει για υπουργεία.

Το μελανό σημείο αυτής της αναμέτρησης είναι βέβαια η είσοδος του ακροδεξιού Vox στη Βουλή με 24 έδρες. Αυτό όμως δεν αλλοιώνει τη γενική εικόνα, καθώς η επιτυχία των ακροδεξιών είναι προϊόν τόσο των εξελίξεων στο καταλανικό ζήτημα όσο και της στροφής του Λαϊκού Κόμματος προς τα δεξιά με τον νέο του ηγέτη. Είναι απορίας άξιον πώς δεν το έχει μάθει πια η ευρωπαϊκή Κεντροδεξιά: ανάμεσα στον αυθεντικό ακροδεξιό και σ’ εκείνον που προσπαθεί να τον μιμηθεί, οι ψηφοφόροι προτιμούν πάντα τον πρώτο.

O Σάντσεθ χρησιμοποίησε το γεγονός αυτό, όπως και τις ύβρεις που του εκτόξευαν οι Ciudadanos («φίλος των Βάσκων και των τρομοκρατών»), για να σηκώσει τους αριστερούς ψηφοφόρους από τον καναπέ. Οσο για τις αναλύσεις ότι θα είναι όμηρος των καταλανών αυτονομιστών, είναι υπερβολικές. Οι έξαλλοι του Πουιτζντεμόν ηττήθηκαν. Κι εκείνος θα επιδιώξει να συνεχίσει να κυβερνά με το σημερινό μοντέλο, όπως γίνεται και στην Πορτογαλία.

Τα μαθήματα για την Ελλάδα είναι απλά. Ο Αλέξης Τσίπρας δεν έχει κανέναν λόγο να πανηγυρίζει, καθώς βλέπει να υποχωρεί άλλος ένας σύμμαχός του. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης διαπιστώνει ότι η μετριοπάθεια, ο προοδευτισμός στο κοινωνικό πεδίο, η αλληλεγγύη στους αδύναμους και ο ευρωπαϊσμός οδηγούν στην επιτυχία, είτε δεξιός είσαι είτε αριστερός. Και η Φώφη Γεννηματά παίρνει θάρρος από το γεγονός ότι, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, η ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία μπορεί να κάνει ένα θριαμβευτικό comeback.

Αυτή βέβαια δεν είναι αναγκαστικά και η ανάλυση των ελληνικών κομμάτων.