Ιωακειμίδης Π Κ

«Εθνικόν είναι το αληθές». Δ. Σολωμός Πώς διεξάγεται ο διάλογος πάνω στα μείζονος σημασίας θέματα εξωτερικής πολιτικής και ειδικότερα τα ελληνοτουρκικά; Οι απόψεις που διατύπωσε πρόσφατα ο καθηγητής Χρ. Ροζάκης προκάλεσαν την ιερή αγανάκτηση, την ακραία τοξική αντίδραση μερίδας του «εθνικιστικού» λεγόμενου χώρου για τα μείζονος σημασίας θέματα εξωτερικής πολιτικής («εθνικά θέματα»). Ο Χρ. Ροζάκης […]

Να θέσουμε το ερώτημα κάπως σχηματικά: η Ελλάδα θα πρέπει να συμπαραταχθεί με τη Γαλλία που θέλει την τιμωρία της Τουρκίας ή με τη Γερμανία που στοχεύει σε κάποιας μορφής εξομάλυνση / διευθέτηση με την Αγκυρα; Καθώς η Γερμανία βρίσκεται από την 1η Ιουλίου στην προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ενωσης (ΕΕ), ένα διαχρονικό ερώτημα […]

Η πρώτη τηλεφωνική επικοινωνία μετά από καιρό του έλληνα Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερτογάν είναι μια αξιοσημείωτη εξέλιξη στο μέτρο που μπορεί να σπάσει τον φαύλο κύκλο της συνεχούς έντασης. Ενα πρώτο καλό βήμα (που είχαμε προτείνει από τη θέση αυτή πολλές φορές). Ομορες χώρες δεν μπορεί παρά να είναι […]

Την 1η Ιουλίου η Γερμανία αναλαμβάνει, ως γνωστόν, την προεδρία του Συμβουλίου Υπουργών της Ευρωπαϊκής Ενωσης με την καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ να επιδεικνύει και πάλι έπειτα από καιρό έντονο ενδιαφέρον για την Ευρώπη και να επιδιώκει βαθύτερη ενοποίηση. Η κυρία Μέρκελ εμφανίζεται ιδιαίτερα ανήσυχη για την προοπτική της Ενωσης μετά την εκδήλωση της πανδημίας του […]

Αρχίζει η μεγάλη διαπραγμάτευση. Με τη σημερινή τηλεδιάσκεψη κορυφής των είκοσι επτά κρατών – μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο) ανοίγει η διαπραγμάτευση πάνω στο πακέτο προτάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την «Ευρώπη της Νέας Γενιάς» («New Generation Europe») – πακέτο που καλύπτει αφενός το Ταμείο Ανάκαμψης προτεινομένου ύψους 750 δισ. ευρώ αλλά και τον πολυετή […]

Στη μέχρι σήμερα ιστορία της Ευρωπαϊκής Ενωσης, πρώτα διαμορφώνονταν οι πολιτικές και ακολούθως αποφασιζόταν το ύψος των δαπανών που κρίνονταν αναγκαίες για τη υλοποίησή τους. Η ροή αυτή δείχνει ήδη να αντιστρέφεται με την πρακτική που ακολουθείται για τη δημιουργία του Ταμείου Ανάκαμψης. Πράγματι, αυτό που κυριάρχησε στη συζήτηση για την αντιμετώπιση της κρίσης του […]

Η Ελλάδα είναι η κατεξοχήν «αιχμάλωτη της γεωγραφίας» χώρα, όπως λέει και ο τίτλος του γνωστού βιβλίου του Τιμ Μάρσαλ. Εχει δίπλα της τους γείτονες που έχει, και ιδιαίτερα την Τουρκία, και με αυτούς τους γείτονες θα πρέπει να συνυπάρξει. Και ενώ πολλά μπορείς να αλλάξεις, τη γεωγραφία δεν μπορείς. Και δεν υπάρχει καμιά απολύτως […]

Οταν ο φαύλος κύκλος της (ελληνοτουρκικής) έντασης συνεχίζεται και καθημερινά οξύνεται η συσκότιση είναι αναπόφευκτη. Η Τουρκία παρανομεί βάναυσα στην Αν. Μεσόγειο με την αναγγελία ερευνών σε ελληνική υφαλοκρηπίδα. Η Ελλάδα αντιδρά με διπλωματική κινητοποίηση και καλά κάνει. Αλλά η Τουρκία  θα συνεχίσει να παρανομεί και η Ελλάδα βεβαίως να αντιδρά με τον γνωστό της […]

Και εν μέσω πανδημίας και με κλειστά τα σύνορα, η Ευρώπη (Ευρωπαϊκή Ενωση – ΕΕ) ανακάλυψε ότι τελικά έχει ανάγκη τους μετανάστες. Το ίδιο ανακάλυψε και η Ελλάδα. Η Γερμανία διαπίστωσε ότι δεν μπορεί να συλλέξει τα περίφημα (και εξόχως γευστικά) άσπρα σπαράγγια της γιατί οι πολωνοί κυρίως εργάτες έχουν παγιδευτεί στην πατρίδα τους. Η […]

Η οξύτατη επιδείνωση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις τις τελευταίες εβδομάδες εγκυμονεί κινδύνους. Την ευθύνη για την επιδείνωση φέρει σε μέγιστο βαθμό  η Τουρκία η οποία με πράξεις (υπερπτήσεις κ.λπ.) και λόγια (αμετροεπείς δηλώσεις για κυριαρχία 23 νησιών κ.ά.) ρίχνει λάδι στη φωτιά. Η Ελλάδα έχει δείξει μια ορισμένη αυτοσυγκράτηση. Πρόσφατες δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών Ν. Δένδια […]

Η πρόσφατη απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Γερμανίας για το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας – ΕΚΤ του 2015 (PSPP) έχει προκαλέσει θύελλα αντιδράσεων νομικού και πολιτικού περιεχομένου. Η απόφαση αυτή ανοίγει τον δρόμο ή μάλλον την όρεξη για νέες προσφυγές και για το νέο πρόγραμμα της ΕΚΤ (PEPP). Οπως ανοίγει την όρεξη […]

Καθώς βγαίνουμε σιγά σιγά από την καραντίνα το συμπέρασμα είναι ότι η Ελλάδα αντιμετώπισε σε σύγκριση με άλλες χώρες πολύ πιο αποτελεσματικά την πανδημία του κορωνοϊού. Η κοινωνία σε μεγάλο βαθμό πειθάρχησε στις επιταγές των δύσκολων περιστάσεων και ως φαίνεται η χώρα κατάφερε μέχρι στιγμής να ελέγξει την πανδημία και την κρίση. Αλλά εάν διερωτηθεί […]

Η πανδημία του κορωνοϊού ανάμεσα στις πολλές άλλες ζημιογόνες συνέπειες φαίνεται να καταφέρνει ένα ισχυρό πλήγμα στο ενεργειακό πρόγραμμα της Κύπρου αλλά και στον (εσπευσμένα αναγγελθέντα) αγωγό East Med μετά την πλήρη κατάρρευση των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου συνακόλουθα. Και οι τιμές, αν και θα ανέβουν κάπως, δεν εκτιμάται ότι θα επανέλθουν σε κάποια […]

«Η πολιτεία λειτούργησε με τρόπο σχεδόν σοσιαλιστικό» προκειμένου να αντιμετωπίσει τις συνέπειες της πανδημίας, είπε πρόσφατα ο Πρωθυπουργός. Οσο κι αν ορισμένοι το αρνούνται, η κοινωνική διάσταση της πανδημίας του κορωνοϊού έχει τώρα πλήρως τεκμηριωθεί. Σειρά από μελέτες και αναλύσεις πιστοποιούν ότι δυστυχώς η πανδημία έχει στις ασυμμετρικές επιπτώσεις της έντονη κοινωνική διάσταση και ευδιάκριτη […]

Μπορεί τελικά ο κορωνοϊός να σαρώσει, καταστρέψει και την Ευρωπαϊκή Ενωση (ΕΕ); Να «πετύχει» δηλαδή ό,τι δεν κατάφεραν στο παρελθόν διαδοχικές κρίσεις (από τις οποίες η Ενωση βγήκε σαφώς πιο ενισχυμένη τελικά); Από πολλές πλευρές εκφράζονται ανησυχίες για τις συνέπειες που μπορεί να έχει για την ΕΕ η πανδημία, «μια ανθρώπινη τραγωδία βιβλικών διαστάσεων», όπως […]

Ο πλανήτης είναι αντιμέτωπος με τη χειρότερη, την πρώτη πραγματικά καθολική πλανητική απειλή και κρίση υγείας εδώ και δεκαετίες με τη φονική πανδημία του κορωνοϊού. Ο ιός έχει εξαπλωθεί σε πάνω από εκατό χώρες και συνεχίζει να εξαπλώνεται. Αν και η Κίνα από την οποία ξεκίνησε φαίνεται ότι κατάφερε να ελέγξει την εξάπλωση. Αλλά πού […]

Ο τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν στις Βρυξέλλες ζήτησε νέα συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Ενωση για τη διαχείριση των προσφυγικών-μεταναστευτικών ροών (και όχι μόνο) με δέσμη φιλόδοξων αιτημάτων. Εθεσε όλη την ατζέντα των ευρωτουρκικών θεμάτων στο τραπέζι. Θα πρέπει όντως να υπάρξει μια νέα συμφωνία αλλά αυτή σκόπιμο είναι, από ελληνικής πλευράς τουλάχιστον, να ενταχθεί μέσα […]

Στη μνήμη του δίδυμου αδελφού μου Χαράλαμπου (που έφυγε από καρκίνο) Η εξάπλωση του κορωνοϊού θέτει, μεταξύ άλλων, και ένα καίριο ζήτημα για τους πραγματικούς κινδύνους που απειλούν τον πλανήτη. Σε όλες τις σύγχρονες αναλύσεις για τις μεγαλοκαταστροφές που μπορούν να πλήξουν (και ίσως να εξαφανίσουν) τον πλανήτη, τρεις (εκτός από την κλιματική αλλαγή) αναφέρονται […]

Πλωτό τείχος (φράχτη) στο Αιγαίο για να ανακοπούν οι ροές προσφύγων και μεταναστών στα νησιά (κυρίως στην ιδιαίτερη πατρίδα μου, τη Λέσβο). Οσο αναγκαίος κι αν είναι ο περιορισμός των ροών, τόσο απεχθής είναι η ιδέα τού να υψώνουμε τείχη και μάλιστα στη θάλασσα. Ο συμβολισμός είναι εξόχως σημαντικός. Η πτώση του Τείχους του Βερολίνου, […]

Καθώς συζητάμε το ενδεχόμενο προσφυγής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης (ΔΔΧ) για την επίλυση των ελληνοτουρκικών διαφορών (υφαλοκρηπίδα, ΑΟΖ) και καθώς εκδηλώνονται από ορισμένες  πλευρές επιφυλάξεις έως και αντιρρήσεις, χρήσιμο είναι να καταγραφεί ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση (ΕΕ) ως κύρια γενική θέση αλλά και ειδικώς για την περίπτωση των ελληνοτουρκικών διαφορών υποστηρίζει σταθερά την προσφυγή […]

Μια από τις κεντρικές θέσεις μας σε σχέση με τα ελληνοτουρκικά που – όπως διατυπώνεται – δεν φαίνεται να διευκολύνει μια διαπραγματευτική διαδικασία είναι αυτή που λέγει ότι η Ελλάδα έχει μόνο μία διαφορά με την Τουρκία: την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ (Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη). Ετσι ζητήματα όπως η επέκταση των χωρικών υδάτων (σε 12 μίλια, […]

Κοινωνιολογικές και ανθρωπολογικές μελέτες έχουν επιβεβαιώσει ότι οι πολιτικές κουλτούρες των αναπτυγμένων κρατών είναι προσανατολισμένες προς δύο κύριες κατευθύνσεις: τις κουλτούρες επίλυσης των προβλημάτων (problem-solving) και τις κουλτούρες διαιώνισης των προβλημάτων (problem-perpetuating). Οι κουλτούρες π.χ. των σκανδιναβικών χωρών είναι προσανατολισμένες προς την επίλυση των προβλημάτων, όσο δύσκολα κι αν είναι αυτά. Οταν έχουν δηλαδή ένα […]

Στο άρθρο του καθηγητή κ. Κ. Γρίβα με τίτλο «Η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να περιμένει και άλλο» («ΤΑ ΝΕΑ», 23 Ιανουαρίου) υπάρχει μια σοβαρή ανακρίβεια που δυνητικά θα μπορούσε να δημιουργήσει επικίνδυνες παρεξηγήσεις και να οδηγήσει, κατά την άποψή μου, και σε επικίνδυνα συμπεράσματα, όπως οδηγεί τον κ. Γρίβα. Γράφει ο κ. Γρίβας […]

Δεν μπορεί να υπάρχει απολύτως καμιά αντίρρηση για τη χρησιμοποίηση από την Ελλάδα όλων των μέσων και διαδικασιών που της προσφέρουν το κεκτημένο και οι Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) για την προώθηση των συμφερόντων της και της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Στα μέσα αυτά περιλαμβάνεται και το βέτο (veto), η άρνησή της δηλαδή να συμφωνήσει στη […]

Οσο καλοδεχούμενες κι αν είναι οι αμερικανικές πρωτοβουλίες, δεν παύουν να σηματοδοτούν μια προβληματική τάση: την επιστροφή στο παρελθόν! Ενώ είμαστε εδραιωμένη χώρα-μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης (ΕΕ), έχουμε φθάσει στο σημείο να εμφανιζόμαστε ως εάν να εξαρτούμε σε σημαντικό βαθμό τη στρατηγική μας για την προάσπιση των συμφερόντων μας από δύο εξω-ευρωπαϊκές δυνάμεις, τις ΗΠΑ […]

Ο αγωγός EastMed, τη συμφωνία για την κατασκευή του οποίου υπέγραψαν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ, μπορεί υπό ορισμένες προϋποθέσεις να είναι ένα χρήσιμο Project για την Ελλάδα, την περιοχή και την Ευρώπη, εάν και εφόσον βεβαίως υλοποιηθεί. Γιατί ακόμη τουλάχιστον υπάρχουν σοβαρά ερωτηματικά ως προς την υλοποίησή του, όπως υπάρχουν ερωτηματικά για τη σκοπιμότητά του […]

«Χάρισα το Αιγαίο στους Τούρκους»! Αυτό φέρεται ότι είπε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής στοχαζόμενος πάνω σ’ ένα από τα κεντρικά λάθη που διέπραξε στην εξωτερική πολιτική. Η εξωτερική πολιτική της Μεταπολίτευσης υπήρξε σε γενικές γραμμές επιτυχής. (Εφερε την Ελλάδα όπως και την Κύπρο στην Ευρωπαϊκή Ενωση, κ.λπ.). Διέπραξε όμως και ορισμένα στρατηγικά λάθη που τα πληρώνουμε […]

Το τέλος του 2019 σηματοδοτεί για ορισμένους και το τέλος και της δεύτερης δεκαετίας του εικοστού πρώτου και την αρχή μιας νέας. Η απερχόμενη περίοδος (2010-2019) υπήρξε χωρίς υπερβολή συγκλονιστική. «Τα είχε» και «τα είδε» όλα, από την Αραβική Ανοιξη (2011), την άνοδο του Ντ. Τραμπ στην εξουσία (2016), τις μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών (προσφυγικό / […]

      Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Μ. Τσαβούσογλου στην πολυσυζητημένη και ενδιαφέρουσα συνέντευξή του στο «Βήμα» (22/12) τόνισε μεταξύ άλλων ότι παραμένει ζωντανός για την Τουρκία ο στόχος της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ενωση (ΕΕ). Ωστόσο ρεαλιστική προοπτική για κάτι τέτοιο στο ορατό μέλλον δεν υπάρχει. Ούτε το δεσποτικό/αυταρχικό καθεστώς της Τουρκίας υπό τον Ερντογάν με την […]

Ενώ η Ελλάδα θα πρέπει να είναι προετοιμασμένη για κάθε ενδεχόμενο, η υπέρβαση ωστόσο της κρίσης με την Τουρκία και η προστασία της ελληνικής κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων δεν μπορεί να γίνει παρά με ειρηνικά μέσα όπως προβλέπει το διεθνές δίκαιο. Οι φωνές για στρατιωτικές λύσεις και άλλα ηχηρά παρόμοια είναι οι φωνές αφροσύνης […]

Τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (διάσκεψη κορυφής ΕΕ) της περασμένης εβδομάδας για το διαβόητο μνημόνιο-συμφωνία Τουρκίας – Λιβύης είναι πολλαπλώς σημαντικά (αν και θα μπορούσαν να είναι και ακόμη ισχυρότερα). Δείχνουν ότι η Ελλάδα δεν είναι και τόσο μόνη όπως προσπαθούν να μας πείσουν ένας οιονεί λόχος αποστράτων (στρατηγοί, ναύαρχοι πτέραρχοι) και ορισμένοι άλλοι αναλυτές. […]