Το τακούνι που «σκοτώνει»

Τα παπούτσια είναι το φετίχ των δρομέων. Ποτέ δεν έχουν αρκετά, αλλά φροντίζουν να μαθαίνουν πάντα πόσο ζυγίζει το κάθε ζευγάρι, το είδος της υποστήριξης που προσφέρει στο πόδι και αν το σχέδιό του μαζί με το χρώμα είναι στη μόδα. Ωστόσο, όταν βγάζουν τα αθλητικά τους για να φορέσουν τα ρούχα της δουλειάς και να τρέξουν από τη μια υποχρέωσή τους στην άλλη, ξαφνικά τα πολιτικά τους παπούτσια παύουν να αποτελούν προτεραιότητά τους. Και όμως, μέσα σε αυτά θα περάσουν το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας και η επίδρασή τους στα πέλματα θα καθορίσουν εν τέλει τις επιδόσεις στο τρέξιμο.

Οταν το πόδι μένει περιορισμένο για τουλάχιστον επτά ώρες την ημέρα σε ένα στενό, μυτερό παπούτσι με τακούνι, το πιθανότερο είναι και το πόδι να αποκτήσει διαφορετική φόρμα, όμοια με το καλούπι κάθε υποδήματος. Αιτία είναι η πίεση που ασκείται στα οστά και η οποία εν τέλει τα παραμορφώνει. Η αλλαγή μάλιστα δεν χρειάζεται και πολύ για να γίνει, αφού έρευνες έχουν δείξει πως μόλις μέσα σε έξι εβδομάδες επέρχεται η σταδιακή παραμόρφωση. Ειδικότερα στα παιδιά, των οποίων ο σκελετός είναι πιο ευαίσθητος, η παραμόρφωση γίνεται πιο εύκολα.

Ενα από τα σημαντικότερα προβλήματα των παραδοσιακών παπουτσιών είναι ότι ωθούν το μεγάλο δάχτυλο μπροστά και προς τα πάνω, εξαιτίας της επίδρασης του σωματικού βάρους πάνω τους. Με τον καιρό, η υπερβολική και ανεξέλεγκτη πίεση του πέλματος προς τα εμπρός επιβαρύνει το κουτουπιέ, με αποτέλεσμα το σώμα να αντιδρά παράγοντας περισσότερα οστά και να προκύπτουν οι κάλοι. Τα ασταθή υποδήματα που δεν είναι αρκετά ελαστικά, είναι ικανά να προκαλέσουν τραυματισμούς που αργότερα θα στοιχίσουν στο τρέξιμο ή να σπείρουν πόνους που οι δρομείς θα θερίσουν σε έναν αγώνα ή μια προπόνηση μακροπρόθεσμα. Σε κάθε βήμα, σε ένα υγιές πόδι, το 17% του σωματικού βάρους πέφτει στην καμάρα και το 35% στον αχίλλειο τένοντα, σημεία που καλούνται να αντέξουν πάνω από το μισό φορτίου του κορμιού. Αν η καμάρα δεν μπορεί να τεντωθεί και να οπισθοχωρήσει, αυτό το 17% του βάρους καταλήγει να ζορίζει τις γάμπες, τα γόνατα, τους γοφούς, ακόμα και το κάτω μέρος της πλάτης.

Αντίστοιχες δυσκολίες αντιμετωπίζουν όχι μόνο αυτοί που προσπαθούν να χωρέσουν το πέλμα τους σε δύσκολα καλούπια, αλλά κι εκείνοι που συνηθίζουν να περπατούν χωρίς παπούτσια. Αιτία, η πλάτυνση που παρατηρείται στο σύνολο της πατούσας. Το μεγάλο δάχτυλο συχνά απομακρύνεται από τα υπόλοιπα, με αποτέλεσμα το πέλμα να παίρνει το μέγιστο πλάτος του ακριβώς στο κέντρο του. Δεν είναι τυχαίο λοιπόν που ο Χάιλε Γκεμπρεσελασιέ, που πέρασε την παιδική του ηλικία χωρίς παπούτσια, πάλευε να χωρέσει τα πόδια του σε αθλητικά όταν οι σπόνσορες τον ανάγκασαν ν’ αλλάξει τις συνήθειές του στο τρέξιμο, δοκιμάζοντας την «παπουτσωμένη» οδό!  Βέβαια, η ζημιά είχε ήδη γίνει, βάζοντας σε μεγάλη δοκιμασία την ικανότητά του να γράφει χιλιόμετρα στον δρόμο.

Ενας καλός τρόπος για να αποφύγουν λοιπόν οι δρομείς τα προβλήματα επί ποδός, είναι να προτιμούν στην καθημερινότητά τους σχέδια που έχουν επίπεδο πάτο, με αρκετό χώρο στο μπροστινό μέρος για τα δάχτυλα, που δεν ανασηκώνεται πολύ από το έδαφος. Ετσι, θα ακολουθούν σε κάθε βήμα τους ανατομικούς νόμους, μειώνοντας τις πιθανότητες να παρουσιαστούν επιπλοκές.