Μπορεί κανείς να αναρωτιέται αν ήταν ένα δυστύχημα που έτυχε. Μπορεί να αφεθεί στη συνωμοσιολογία που άρχισε από χθες να κλώθεται για τον θάνατο του Παναγιώτη Μαυρίκου. Ομως, η πολιτική ανάγνωση δεν χρειάζεται να περιμένει τον ιατροδικαστή.
Αλλωστε η υπόθεση των εκβιασμών, για την οποία ο Μαυρίκος είχε βρεθεί αντιμέτωπος με τη Δικαιοσύνη, δεν ήταν ακριβώς «πρωτοφανής». Τα αποκαλυπτόμενα αλλά και η μεθοδολογία της αποκάλυψης – ο τρόπος που η δικογραφία δραματοποιήθηκε στα media – εντάσσεται σε μια γενεαλογία υποθέσεων με όμοια εξέλιξη.
Πρώτα ανοίγει για λίγο το καπάκι του υπονόμου. Το μεγάλο κοινό παίρνει κλεφτές ματιές. Τ’ αυτιά του πλημμυρίζουν από υποκλαπείσες ακριτομυθίες. Ποιος μιλάει με ποιον. Ποιος ντιλάρει με ποιον. Τι λέει και τι εννοεί με αυτά που δεν λέει. Ομως, όταν αυτή η σκανδαλοθηρική φαντασμαγορία εξαντλείται, το καπάκι ξανακλείνει. Η Δικαιοσύνη δεν φτάνει ποτέ στην άκρη.
Ετσι και τώρα. Το σκάνδαλο είχε ήδη εξαντλήσει την πολιτική του χρησιμότητα. Ποιος θα θυμάται σε λίγο καιρό ότι είχε ανοίξει κάποτε και μια δικογραφία;
Η υπόθεση του Μαυρίκου δεν ήταν βέβαια μόνο ποινική. Οι τρόποι μπορεί να ενέπιπταν στη δικαιοδοσία της ποινικής Δικαιοσύνης, αλλά οι επαγγελματίες του είδους δεν ανήκουν ακριβώς σε αυτό που θα λέγαμε «υπόκοσμο». Αντιθέτως. Είναι διαρκώς στο ξέφωτο των media. Κάνουν τις δουλειές τους σε κοινή θέα.
Εμφανίζονται στη δημόσια τηλεόραση, διορίζονται σε δημόσιους οργανισμούς, παίρνουν κρατική διαφήμιση. Και ορισμένοι εξ αυτών σταδιοδρομούν επί δεκαετίες, περνώντας από τα παλιά σαλόνια της Δεξιάς, στη φιλόξενη αυλή της Αριστεράς. Για να τους ανακαλύψει κανείς δεν χρειάζεται να έχει πρόσβαση σε κανένα βαθύ παρασκήνιο. Αρκεί να παρακολουθεί συστηματικά τα πρωτοσέλιδα που κρεμιούνται στα αθηναϊκά περίπτερα. Αρκεί να διαβάζει τα blogs.
Ετσι ήταν πάντα. Δίπλα και κάτω από τη δημόσια σφαίρα την οποία συγκροτούν τα Μέσα που ονομάζονται συστημικά, έθαλλε ένα υποσύστημα παραγοντισμού και παράνομου πλουτισμού.
Θα μπορούσε να πει κανείς ότι το ίδιο συμβαίνει και σε πιο ώριμες δημοκρατίες. Ακόμη και σε αυτές εμφανίζονται τέτοια πολιτικοδημοσιογραφικά καρκινώματα – σαν νεοπλασίες στο σώμα της ελευθεροτυπίας.
Ομως εδώ δεν μιλάμε για σπάνια κρούσματα. Μιλάμε για μόνιμη συνθήκη της δημόσιας ζωής. Το «κύκλωμα των εκβιαστών» δεν είναι ένα. Και ο Μαυρίκος δεν ήταν ούτε αυτός με τη μεγαλύτερη διάρκεια ούτε αυτός με τη μεγαλύτερη επιρροή.
Το φλεγόμενο Καγέν φωτίζει αυτή την πλευρά της ελληνικής πολιτικής. Την πλευρά που θυμίζει Κόσοβο ή Ουκρανία. Θυμίζει ρηχή δημοκρατία όπου η πολιτική δεν είναι αδιάβροχη στο έγκλημα.