[Απλά μαθήματα αριθμητικής] Τενεκεδάκι στον κατήφορο

Οσο «χλωμό» είναι ο Σόιμπλε να υπογράψει ελάφρυνση του ελληνικού δημόσιου χρέους άλλο τόσο και η σημερινή κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ θα δει να υλοποιείται η βασικότερη των προεκλογικών και μετεκλογικών της εξαγγελιών. Αυτή είναι μια αφήγηση των αποφάσεων του Eurogroup για την Ελλάδα, αν προσπεράσει κανείς το γεγονός ότι η κυβέρνηση υποχώρησε σε όλες τις κόκκινες γραμμές της για να εξασφαλίσει τη δόση και να σωθεί η χώρα από τη χρεοκοπία. Και αφού χάθηκαν – και πάλι – κάποιοι κρίσιμοι μήνες «περήφανης» διαπραγμάτευσης.

Οι δανειστές μας, ενόψει του δημοψηφίσματος για το Brexit τον Ιούνιο και των γερμανικών εκλογών του 2017, «κλώτσησαν το τενεκεδάκι παραπέρα». Μέτρα ώς το 2018 και μετά βλέπουμε για το χρέος είναι το διά ταύτα των αποφάσεων του Eurogroup. Σε μια δεύτερη ανάγνωση, όμως, οι εταίροι μας παρέδωσαν τη «σκυτάλη» στην κούρσα διευθέτησης του χρέους στην όποια κυβέρνηση προκύψει από τις επόμενες βουλευτικές εκλογές, όποτε αυτές και αν γίνουν.

Βεβαίως, μέχρι τότε όλα αλλάζουν. Ο Σόιμπλε – υπό την προϋπόθεση ότι θα επιβεβαιωθούν τα σενάρια που διακινούνται στον διεθνή Τύπο – δεν θα είναι υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας για να τηρήσει την υπόσχεσή του. Και αν σήμερα είναι δύσκολο να περάσουν από τη γερμανική Βουλή νέες ρυθμίσεις για την ελάφρυνση του χρέους της Ελλάδας, αύριο, με τους ευρωσκεπτικιστές ενισχυμένους στην κάλπη, θα είναι δύο φορές πιο δύσκολο. Και ακόμη πιο επώδυνο σε όρους και δεσμεύσεις για τη χώρα μας.

Υπάρχει κίνδυνος το «τενεκεδάκι» να παραμείνει για αρκετό καιρό ακόμη ξεχασμένο στην άκρη του δρόμου; Πιθανόν, αν κάτι τέτοιο επιβάλλεται από τις εσωτερικές πολιτικές ανάγκες των κυβερνήσεων των μεγάλων ευρωπαϊκών χωρών σε συνδυασμό με μια ενδεχόμενη αποτυχία των τελευταίων μέτρων λιτότητας, τη διαιώνιση του ελληνικού προβλήματος και την απροθυμία των ελληνικών πολιτικών δυνάμεων να αποδεχθούν δύσκολες αποφάσεις στην οικονομική πολιτική. Προς το παρόν, η ανάλυση του ΔΝΤ για τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους, παρά τις νέες περικοπές στις συντάξεις και την καταιγίδα των νέων φόρων, δεν αφήνει και πολλά περιθώρια αισιοδοξίας. «Χωρίς πρόσθετα μέτρα η Ελλάδα θα επιστρέψει σε πρωτογενές έλλειμμα με συνέπειες και στο χρέος» λέει το Ταμείο που αποδομεί την αποτελεσματικότητα των νέων μέτρων και εξηγεί τους λόγους:

Το συνταξιοδοτικό σύστημα είναι δυσβάστακτο και μη διατηρήσιμο. Οι συνταξιοδοτικές δαπάνες στην Ελλάδα είναι με διαφορά οι υψηλότερες στην ευρωζώνη (17,2% του ΑΕΠ). Αυτό αντανακλά τις πολύ γενναιόδωρες συντάξεις στους σημερινούς συνταξιούχους, ενώ η πρόσφατη μεταρρύθμιση επιδιώκει να αντιμετωπίσει το πρόβλημα σε μακροπρόθεσμη βάση μειώνοντας τις συντάξεις των νέων συνταξιούχων.

Η εισπραξιμότητα των φόρων παρουσιάζει σταθερή μείωση καθώς, λόγω των απαλλαγών σε μεγάλες κατηγορίες φορολογουμένων, τα υψηλότερα (δηλωθέντα) εισοδήματα συνεισφέρουν το 60% των εισπράξεων.

Η προβλεπόμενη αύξηση του ΑΕΠ θα βασιστεί στις εξαγωγές και τις επενδύσεις που δεν συνεισφέρουν στα δημόσια έσοδα, ενώ οι πιέσεις για αυξήσεις στις δαπάνες θα επανέλθουν αφού οι περικοπές που έχουν γίνει μέχρι τώρα δεν στηρίχθηκαν σε μεταρρυθμίσεις.

Υπερβολικό το ΔΝΤ; Οσονούπω ο λογαριασμός θα δείξει.