[Διαστάσεις] Μας κάνει πιο δυνατούς;

Μας αρέσει πολύ αυτό το κλισέ και το επαναλαμβάνουμε κάθε φορά που συμβαίνει κάτι δραματικό: η Ευρώπη βγαίνει ισχυρότερη μέσα από τις κρίσεις. Είναι σαν να ηδονίζεται με αυτές τις κρίσεις, σαν να τις έλκει ή σαν να τις έχει ανάγκη για να σκέφτεται, να ωριμάζει, να γίνεται καλύτερη. Το κλισέ κυκλοφορεί και σε ελληνική εκδοχή. «Η Ελλάδα βγαίνει πιο δυνατή από την κρίση» είχε πει ήδη από τον Νοέμβριο του 2013 ο τότε πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς. Σοφώς πράττων, για μια φορά, ο Αλέξης Τσίπρας δεν το έχει επαναλάβει.

Πρόκειται στην πραγματικότητα για την αισιόδοξη παραλλαγή ενός ρητού που είχε πει ο Νίτσε το 1888 και τραγούδησε ο Νίκος Πορτοκάλογλου περίπου έναν αιώνα αργότερα: «Ο,τι δεν μας σκοτώνει μας κάνει πιο δυνατούς». Μόνο που το πνεύμα της εποχής δεν είναι ακριβώς η αισιοδοξία. Κι έτσι, αυτό που δεν μας σκοτώνει δείχνει να μας κάνει πιο αδύναμους, πιο φοβισμένους και γι’ αυτό πιο επιθετικούς. Δεν εξηγείται διαφορετικά η αυξανόμενη απήχηση που έχουν τα απλουστευτικά, παραπλανητικά και λαϊκιστικά συνθήματα των κάθε λογής Λεπέν και Τραμπ. «Ο Σαλάχ Αμπντεσλάμ έπρεπε μετά τη σύλληψή του να έχει παραδοθεί στον στρατό ή στις μυστικές υπηρεσίες του Βελγίου για να τον βασανίσουν» είπε στο NBC ο πιθανότερος υποψήφιος των Ρεπουμπλικανών για την προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών. Διευκρινίζοντας πως αν γίνει πρόεδρος, θα επιτρέψει «πολύ χειρότερα» πράγματα από τον εικονικό πνιγμό…

Πρέπει να αντισταθούμε. Και στα κηρύγματα αυτών των τύπων, και στη δική μας απαισιοδοξία, κατάθλιψη, οργή ή φόβο. Υπάρχει μια άλλη φράση που μπορεί να ακούγεται κι αυτή σαν κλισέ, αλλά έχει διαχρονική αξία και το κυριότερο δείχνει τη διέξοδο: η λύση στα προβλήματα της Ευρώπης είναι περισσότερη Ευρώπη. Για να αντιμετωπιστεί η οικονομική κρίση χρειάζεται ένας ευρωπαίος υπουργός Οικονομικών. Για να αντιμετωπιστεί η τρομοκρατία χρειάζεται μια ευρωπαϊκή αντικατασκοπία και ένας ευρωπαίος εισαγγελέας. Μαζί βέβαια με συντονισμένες και στοχευμένες επιχειρήσεις στη ρίζα του κακού, εκεί όπου οι διάφοροι Μπακραουί και Λααχραουί εκπαιδεύονται στο πώς να σφάζουν περισσότερους συμπατριώτες τους.