Ο Τσίπρας ανάμεσα σε Μουζάλα και Καμμένο
Ο Αλέξης Τσίπρας με τον Γιάννη Μουζάλα σε ελικόπτερο Σούπερ Πούμα κατά τη διάρκεια της πρόσφατης επίσκεψής τους στη Χίο. Χθες η κυβέρνηση έπεσε σε κενό αέρος μετά την απαίτηση του Πάνου Καμμένου για παραίτηση του αναπληρωτή υπουργού Μεταναστευτικής Πολιτικής
Τέσσερις ημέρες είναι αρκετές για έναν Πρωθυπουργό να σκεφτεί, ακόμη κι αν πρέπει να πάρει αποφάσεις που εν πολλοίς θα καθορίσουν εξίσου την κυβερνητική συνοχή και την ομαλότητα στο εσωτερικό του κόμματός του.
Τόσο χρόνο ενδεχομένως χρειάζεται και ο Αλέξης Τσίπρας για να καταλήξει σε σχέση με την τύχη του Γιάννη Μουζάλα.
Εάν δεν έχει πάρει ήδη τις αποφάσεις του. Ο Τσίπρας δεν επιθυμεί την αποχώρηση του αναπληρωτή υπουργού Μεταναστευτικής Πολιτικής από την κυβέρνηση. Το ίδιο και τα περισσότερα κυβερνητικά στελέχη. Συγχρόνως όμως θέλει και τον Πάνο Καμμένο εντός του κυβερνητικού σχήματος. Δύσκολες ισορροπίες για έναν Πρωθυπουργό που πιέζεται συγχρόνως από τις αριστερές αντιλήψεις του ΣΥΡΙΖΑ και τα πατριωτικά φρονήματα των ΑΝΕΛ.
Κάπως έτσι εξηγείται και η ειδική αποστολή που ανέλαβε χθες βράδυ ο υπουργός Επικρατείας Νίκος Παππάς να πείσει από κοντά τον Πάνο Καμμένο να χαλαρώσει την στάση του. Ακολούθησε σύμφωνα με πληροφορίες το βράδυ τηλεφώνημα Τσίπρα-Καμμένου, στη διάρκεια του οποίου συμφώνησαν να συζητήσουν εκ νέου το θέμα μετά την επιστροφή και των δύο από κρίσιμα ταξίδια. Του Τσίπρα στις Βρυξέλλες και του Καμμένου στις ΗΠΑ.
Γύρω από το Μαξίμου υπήρχε χθες μια διάχυτη αίσθηση πως μετά τη συνάντηση των δύο κυβερνητικών εταίρων και τη – για πολλούς – υπερβολική επιμονή Καμμένου για απομάκρυνση Μουζάλα, επέκειτο η παραίτηση του υπουργού που υπέπεσε στο μακεδονικό αμάρτημα. Αυτή η αίσθηση άρχισε να γίνεται πιο αχνή από το απόγευμα κι έπειτα όταν δεκάδες κομματικά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, ο Πρόεδρος της Βουλής, η περιφερειάρχης Αττικής αλλά και υπουργοί της κυβέρνησης δημιούργησαν ένα άτυπο κίνημα υπέρ της παραμονής του Γιάννη Μουζάλα.
Η συνάντηση Τσίπρα – Καμμένου δεν ήταν χαλαρή όπως άλλες φορές. Ο πρόεδρος των Ανεξάρτητων Ελλήνων είχε πυροδοτήσει το κλίμα από τα μεσάνυχτα αξιώνοντας μέσω twitter την παραίτηση Μουζάλα επειδή εκείνος σε μία από τις τουλάχιστον δέκα αναφορές του στα Σκόπια χρησιμοποίησε για τη FYROM τη λέξη Μακεδονία. Το πρωί, πάλι, κλιμάκωσε τη στάση του διευκρινίζοντας ότι δεν προτίθεται να υποχωρήσει από την απαίτησή του.
Κάποιοι είδαν πίσω από τη γραμμή Καμμένου και μια διάθεση αντιποίνων για όσα είχαν μεσολαβήσει με τις αποπομπές από την κυβέρνηση των Παναγιώτη Σγουρίδη και Δημήτρη Καμμένου και μάλιστα για περιπτώσεις «πταίσματα» σύμφωνα με την αντίληψη του προέδρου των ΑΝΕΛ.
Ενδεχομένως ο Αλέξης Τσίπρας να πάτησε σε αυτή την (καλή) εκδοχή καλώντας στο Μαξίμου τον Καμμένο για να συζητήσουν το θέμα Μουζάλα. «Ξέρεις ότι το πρόβλημα δεν είναι σοβαρό. Του Μουζάλα του ξέφυγε η λέξη “Μακεδονία” και επιπλέον έχει κάνει σημαντική δουλειά στο Προσφυγικό» είπε ο Πρωθυπουργός στον πρόεδρο των ΑΝΕΛ καταθέτοντας εμμέσως την επιθυμία του να τον κρατήσει εντός κυβέρνησης.
Ο Καμμένος όμως εμφανίστηκε αμετακίνητος. Το ύφος του – σύμφωνα με αξιόπιστες πηγές – ήταν σαφώς πιο ήπιο συγκριτικά με εκείνο με το οποίο ζητούσε δημοσίως την κεφαλή Μουζάλα επί πίνακι. Ωστόσο, είπε στον Αλέξη Τσίπρα: «Εχω πρόβλημα με το ακροατήριό μου. Εχουν σπάσει τα τηλέφωνά μου από στρατιωτικούς. Δεν έχω άλλη επιλογή». «Μα αυτό δεν μπορεί να είναι αιτία για μια παραίτηση» επέμεινε ο Τσίπρας, για να σχολιάσει ακολούθως ο Καμμένος: «Εάν δεν φύγει ο Μουζάλας θα αποχωρήσω με τους υπουργούς μου από την κυβέρνηση, την οποία και θα συνεχίσω να στηρίζω».
Κατόπιν τούτων, ο Πρωθυπουργός ζήτησε μια χρονική ανάσα για να πάρει την οριστική απόφασή του, προσδιορίζοντάς την για μετά το πέρας της Συνόδου Κορυφής.
Νωρίτερα στην κυβερνητική σύσκεψη που έγινε στο πρωθυπουργικό γραφείο με επίκεντρο το θέμα Μουζάλα, η πλειονότητα των συμμετεχόντων εξέφρασε την άποψη ότι το θέμα «θα απορροφηθεί». Δηλαδή, ότι θα παρέλθουν τρεις – τέσσερις ημέρες και στο μεταξύ ο ίδιος ο Καμμένος, ο οποίος κατά την εκτίμηση κυβερνητικών στελεχών «διόγκωσε» το όλο θέμα, θα αναγκαστεί να αναδιπλωθεί. Αυτή η εκτίμηση ισχύει ακόμη και τώρα. Ωστόσο στο Κυβερνητικό Συμβούλιο εκδηλώθηκαν και κάποια στελέχη που θεωρούν ότι ο Μουζάλας υπέπεσε πράγματι σε ατόπημα, επομένως θα πρέπει να απομακρυνθεί από την κυβέρνηση.
ΤΟ ΜΑΞΙΜΟΥ θα προσπαθήσει να αποφύγει πάση θυσία τη δημιουργία εντυπώσεων που θα υποδηλώνουν πως ο Πρωθυπουργός καθίσταται όμηρος του Πάνου Καμμένου. Και ότι ενδεχομένως του κάνει το χατίρι να θυσιάσει τον Μουζάλα για να διατηρήσει την κυβερνητική πλειοψηφία. Η έντονη αντίθεση του κυβερνητικού εταίρου αιφνιδίασε τον Πρωθυπουργό και τους συνεργάτες του, οι οποίοι αρχικώς αντιμετώπισαν τις αντιδράσεις ως προς το λεκτικό ολίσθημα Μουζάλα ως ακόμη μία ευκαιρία της αξιωματικής αντιπολίτευσης να ασκήσει κριτική στο Μαξίμου.
Εξ αυτού του λόγου, η ανακοίνωση για το «Μακεδονία» του αναπληρωτή υπουργού ήταν χαλαρή και συγχρόνως σαφώς επικριτική για τη Νέα Δημοκρατία. Ακόμη όμως δεν είχε εκδηλωθεί ο εσωτερικός αντίπαλος. Ο πρόεδρος των ΑΝΕΛ επικοινώνησε μετά τα μεσάνυχτα με τον Αλέξη Τσίπρα για να διαμαρτυρηθεί και από την πρώτη πρωθυπουργική αντίδραση κατάλαβε ότι πρόθεσή του δεν ήταν να αποκεφαλίσει τον Μουζάλα.
Εξ αυτού του λόγου, νωρίς το πρωί ανακοίνωσε τη σύγκληση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του κόμματός του, γνωρίζοντας ότι ενδεχομένως αυτή θα κληθεί να λάβει σοβαρές αποφάσεις για την παραμονή των ΑΝΕΛ στον κυβερνητικό συνασπισμό σε περίπτωση αδιεξόδου. Ηδη είχε επικοινωνήσει με την κυβερνητική εκπρόσωπο, στην οποία κοινοποίησε τη διαμαρτυρία του. Η Ολγα Γεροβασίλη προηγουμένως είχε συνομιλήσει τηλεφωνικά με τον Γιάννη Μουζάλα, ο οποίος της είπε ότι επιθυμεί να παραιτηθεί.
Η κυβέρνηση όμως δεν έχει ζητήσει την παραίτηση Μουζάλα. Εως αργά το βράδυ το Μαξίμου έβρισκε διάφορες προφάσεις για να υποστηρίξει πως είτε για λόγους που αφορούσαν τις υποχρεώσεις Μουζάλα στο εξωτερικό είτε επειδή βρισκόταν εν πτήσει δεν υπήρχε επικοινωνία Πρωθυπουργού και αναπληρωτή υπουργού.
ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ αργά το βράδυ εκτιμούσαν πως «δεν πρόκειται να ζητηθεί η παραίτηση του Γιάννη Μουζάλα από τον Πρωθυπουργό». Στον αντίποδα, άλλα στελέχη διατύπωναν την άποψη πως ο Μουζάλας θα παραιτηθεί και θα επιμείνει στην απόφαση αυτή προκειμένου να διευκολύνει τον Πρωθυπουργό και να αποτρέψει την επέκταση της κυβερνητικής κρίσης.
Είναι πάντως γεγονός ότι και στο Μαξίμου υπάρχει προβληματισμός ως προς το τι μέλλει γενέσθαι. Η μία εκδοχή είναι να υποχωρήσει τώρα ο Αλέξης Τσίπρας για να διαφυλάξει την κυβερνητική σταθερότητα. Η αξιολόγηση είναι μπροστά και η Βουλή πρέπει να ψηφίσει τα νομοθετήματα που προβλέπονται από το Μνημόνιο. Σε αυτή την περίπτωση, όμως, υπάρχει ο κίνδυνος να φανεί ότι ο Καμμένος «έχει του χεριού του» τον Τσίπρα κρατώντας το χαρτί της κυβερνητικής πλειοψηφίας. Η άλλη εκδοχή είναι να δείξει το Μαξίμου σταθερότητα προσπαθώντας να πείσει τον εταίρο του ότι πρέπει να αποφευχθεί μια κυβερνητική εμπλοκή, που θα είχε τεράστιο πολιτικό κόστος και για τους δύο.
Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ήδη το Μέγαρο Μαξίμου δεν αναζητεί τους λόγους για τους οποίους ο Καμμένος τέντωσε το σχοινί. Οι δεύτερες σκέψεις έχουν αρχίσει να στοιχειώνουν το πρωθυπουργικό επιτελείο. «Πού το πάει ο Καμμένος; Θέλει απλώς να ικανοποιήσει τους ψηφοφόρους του; Μήπως έχει κάποιο ευρύτερο σχέδιο αποστασιοποίησης;» είναι μερικά από τα ερωτήματα που ταλανίζουν τους παροικούντες την κυβερνητική Ιερουσαλήμ.