Μεγαλώνει η μαύρη τρύπα και στο βάθος αδιέξοδο

Δεν είναι μόνο οι ενστάσεις επί σημείων του κυβερνητικού σχεδίου για το Ασφαλιστικό – και τα στοιχεία ποσοτικοποίησης που ακόμα περιμένουν οι θεσμοί για να καθορίσουν τη στάση τους – ο λόγος που το κουαρτέτο θα καθυστερήσει να έρθει στην Αθήνα, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες των «ΝΕΩΝ» οι επικεφαλής του δεν πρέπει να αναμένονται πριν από το τέλος του μήνα.

Είναι ο γόρδιος δεσμός του δημοσιονομικού κενού για το 2016, αλλά και για το 2018 που προσπαθούν να λύσουν, καθώς ακόμη και με τις παρούσες παρεμβάσεις στο Ασφαλιστικό, βλέπουν μαύρη τρύπα ύψους 2-3 δισ. ευρώ για το 2016. Ακόμη μεγαλύτερα κενά όμως, ύψους 6-8 δισ., βλέπουν και στους υπολογισμούς για το 2018!

Οπως το έθετε πηγή των θεσμών, «το πρόγραμμα μοιάζει αυτή τη στιγμή με τον κύβο του Ρούμπικ». Είναι ο ευφημισμός που χρησιμοποιείται προκειμένου να περιγραφεί η πεποίθηση αρκετών στους κόλπους των θεσμών που εκτιμούν ότι το πρόγραμμα «δεν βγαίνει» με τα πρωτογενή πλεονάσματα που προβλέπει η συμφωνία της 12ης Ιουλίου.

Ακόμη κι αν το σχέδιο της κυβέρνησης για το Ασφαλιστικό γινόταν δεκτό ως έχει (μαζί με τις περικοπές στο ΕΚΑΣ και στις νέες συντάξεις), το κενό θα ήταν 2 δισ. (σύμφωνα με την Κομισιόν) ή 3 δισ. (σύμφωνα με το ΔΝΤ) για το 2016. Αυτό σημαίνει ότι η κάλυψη του κενού θα πρέπει να γίνει από τον προϋπολογισμό. Οπερ σημαίνει ή περικοπές και στις κύριες συντάξεις (και όχι μόνο στις νέες) εδώ και τώρα, ή «ξύσιμο» άλλων τομέων, όπως η άμυνα, η υγεία και η παιδεία. Αλλά ακόμη κι εκεί πηγές του κουαρτέτου παραδέχονται ότι δεν υπάρχουν μεγάλα περιθώρια.

Πολύ περισσότερο, δεν βγαίνει η μαύρη τρύπα 6 – 8 δισ. που βλέπουν για το 2018, προκειμένου να προκύψει το πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 3,5% που προβλέπει η συμφωνία. Αυτός φαίνεται να είναι ο λόγος που για την ώρα καθυστερεί η άφιξη των επικεφαλής των θεσμών στην Αθήνα, καθώς θα πρέπει να λύσουν τον γρίφο του κενού και να καθορίσουν τη στάση τους. Αρμόδια πηγή έλεγε ότι παρά την άφιξη κάποιων τεχνικών κλιμακίων στην Αθήνα σήμερα, οι επικεφαλής των εκπροσώπων των θεσμών δεν πρέπει να αναμένονται πριν από το τέλος της ερχόμενης εβδομάδας. Σύμφωνα με την ίδια πηγή ωστόσο, η μη άφιξη του κουαρτέτου δεν πρέπει να ερμηνεύεται ως δυστοκία αντίστοιχη με αυτήν του φθινοπώρου του 2014 (τελικά η τρόικα δεν ήρθε ποτέ στην Αθήνα), αλλά ως προσπάθεια να μελετηθούν όλα τα στοιχεία και να λυθεί ο… κύβος του Ρούμπικ.

Τα πλεονάσματα. Οπως έλεγε αρμόδια πηγή στα «ΝΕΑ», «δεν υπάρχει περίπτωση να βγουν τα πλεονάσματα, ειδικά του 2018». Αφηνε μάλιστα να εννοηθεί ότι θα έπρεπε να αλλάξουν οι στόχοι του προγράμματος και να μειωθούν τα απαιτούμενα πρωτογενή πλεονάσματα (σύμφωνα με μια εκτίμηση, το 3,5% του 2018 θα έπρεπε να πέσει στο 2,5%).

Κάτι τέτοιο θα απαιτούσε πολιτική διαπραγμάτευση και συμφωνία των Ευρωπαίων με το ΔΝΤ για την ανάγκη αλλαγής των στόχων του προγράμματος και ταυτόχρονης γενναίας απομείωσης του χρέους. Δεν είναι καθόλου βέβαιο όμως ότι η συγκυρία στην Ευρώπη είναι ώριμη για κάτι τέτοιο, ενώ θεωρείται πολύ δύσκολο να συναινέσει το Βερολίνο σε μείωση των πρωτογενών πλεονασμάτων.