Το θέμα του ελληνικού χρέους έχει τεθεί ξανά στην ημερήσια διάταξη της Ευρώπης. Ισως αυτό ήταν και το μεγαλύτερο επίτευγμα της ελληνικής κυβέρνησης κατά τη διάρκεια της πεντάμηνης αντιπαράθεσης που είχε με τους πιστωτές της. Σήμερα σχεδόν όλοι συμφωνούν ότι η αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους είναι απαραίτητη. Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι αυτό δεν αφορά μόνο την Ελλάδα.
Οταν τα οικονομικά συγκρούονται με τις πολιτικές, τότε οι φορείς χάραξης πολιτικής έχουν δύο επιλογές. Είτε βρίσκουν δημιουργικούς τρόπους για να διορθώσουν τους κανόνες είτε παραμένουν χωρίς να κάνουν τίποτα και παρακολουθούν απλά το δημιούργημά τους να καταρρέει. Μια πρόταση που έχω παρουσιάσει πολλές φορές είναι ότι η ΕΚΤ θα μπορούσε να ανακοινώσει αύριο το πρωί ένα πρόγραμμα μετατροπής του χρέους για οποιοδήποτε κράτος-μέλος επιθυμεί να συμμετάσχει.
Η ΕΚΤ θα αναλάμβανε να εξυπηρετεί το τμήμα των ομολόγων που ωριμάζουν και που αντιστοιχούν στο ποσοστό του χρέους κάθε κράτους πάνω από το 60% που ορίζουν οι κανόνες του Μάαστριχτ.
Για να χρηματοδοτήσει αυτές τις εξαγορές, η ΕΚΤ θα εξέδιδε ομόλογα στο όνομά της, εγγυημένα μόνον από την ίδια, αλλά πληρωτέα από το κράτος-μέλος. Αμέσως μετά την έκδοση των ομολόγων, η ΕΚΤ θα άνοιγε έναν χρεωστικό λογαριασμό για το κράτος-μέλος. Εκείνο θα υποχρεούνταν να κάνει καταθέσεις στον λογαριασμό προκειμένου να καλύψει τα κουπόνια της ΕΚΤ.
Ενα τέτοιο πρόγραμμα μετατροπής χρέους θα προσέφερε πολλαπλά οφέλη. Δεν θα συνεπαγόταν νομισματοποίηση του χρέους, θα μπορούσε να οδηγήσει σε πτώση για το σύνολο των πληρωμών τόκων της ευρωζώνης, τα μακροπρόθεσμα επιτόκια της Γερμανίας δεν θα επηρεάζονταν, ενώ το πνεύμα των κανόνων του Μάαστριχτ για το χρέος θα ενισχυόταν σημαντικά.
Με άλλα λόγια, υπάρχουν τρόποι αναδιάρθρωσης του χρέους μιας χώρας με σύνεση, χωρίς κανένα κόστος για τους φορολογουμένους και με έναν τρόπο που να φέρνει πιο κοντά τους Ευρωπαίους.
Ο Γιάνης Βαρουφάκης είναι πρώην υπουργός Οικονομικών της Ελλάδας, βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Αθηνών