[Επιφυλλίδα] Με τον Εξιπερί ή με την Κατίνα

Οταν γράφουμε «Εξιπερί» εννοούμε σαφώς τον γάλλο δημιουργό του «Μικρού Πρίγκιπα», Αντουάν ντε Σεντ-Εξιπερί, όπως ακριβώς είναι το πλήρες όνομά του. Και όταν σημειώνουμε τη λέξη «Κατίνα» σαφώς δεν εννοούμε την Παξινού. Χρησιμοποιούμε όμως το όνομα αυτό στην εκδοχή που το θέλει – εντελώς αδικαιολόγητα – συνδυασμένο με τη μικροαστή που η κοινωνική της καταξίωση την κάνει να φαντάζεται, λόγω ρηχής παιδείας, πως έχει γίνει το κέντρο του κόσμου.

Γράφει λοιπόν μια σχετική Κατίνα, μιλώντας για τα νεότευκτα μέσα επικοινωνίας και κυρίως για το Διαδίκτυο: «Ξεγυμνώνει όλες τις προφάσεις, αφαιρεί τις δικαιολογίες και δοκιμάζει τις σχέσεις βάναυσα. Φτάνει να σκεφτούμε τι σήμαινε παλαιότερα ο ξενιτεμένος. Σήμαινε αγάπη εκ του ασφαλούς. Επειδή ξενιτευόταν κάποιος, εξασφάλιζε το γεγονός ότι τον αγαπούν και τον νοσταλγούν. Από πόση υποκρισία και πόσο ξόδεμα μπορούν να μας γλιτώνουν πλέον οι νέες τεχνολογίες».

Κι αν ακόμη δεχόταν κανείς να διαγραφεί με μια μονοκοντυλιά το μισό σχεδόν της παγκόσμιας λογοτεχνίας των περασμένων αιώνων (σκεφθείτε τον Παπαδιαμάντη) που έχει εκκαμινευθεί μέσα σε μια συνθήκη αγιάτρευτης νοσταλγίας για ανθρώπους που δεν πρόκειται να ξανασυναντηθούν σε τούτη τη ζωή, θα ήταν αδύνατον να συμφωνήσει με μια πρόρριζα υβριστική – για κάθε ανθρώπινη ή θεία τάξη – απόφανση. Περίπου σαν να χρειαζόταν να υπάρξουν οι νέες τεχνολογίες για να συνειδητοποιήσουμε πως όλος ο πόνος και όλη η αγωνία των ανθρώπων για τις μεταξύ τους σχέσεις ήταν κάτι το υποκριτικό και ότι τζάμπα έζησαν χωρίς να έχουν καταλάβει ότι η δοκιμασία τους υπήρξε άνευ αντικειμένου.

Ευτυχώς λοιπόν που προέκυψαν τα σύγχρονα μέσα επικοινωνίας ώστε να λάμψει η γνησιότητα, η αλήθεια και προπαντός το δικαιολογημένο ξόδεμα των συναισθηματικών αποθεμάτων τους, που διαφορετικά θα πήγαιναν στο βρόντο. Φαίνεται πως μαζί με την έπαρση που καλλιεργεί ο διαδικτυακός τρόπος επικοινωνίας ώστε να φαντάζεσαι πως επειδή μιλάς όπως γαβγίζει ο σκύλος ή βρυχάται το λιοντάρι ταυτόχρονα διαθέτεις και φωνή, σε μεταβάλλει συνάμα σε έναν εξ ορισμού ηλίθιο ή – επιεικέστερα – βλάκα.

Αφού ούτε λίγο ούτε πολύ είναι σαν να ομολογείς πως όσο υπάρχεις εσύ και το συνομήλικό σου νεότευκτο επικοινωνιακό μέσο, αντίστοιχη γίνεται και η ηλικία του κόσμου και πως ό,τι προϋπήρξε δεν είναι καν αντικείμενο αμφισβήτησης αλλά προορίζεται κυριολεκτικά για τα σκουπίδια. Μια τέτοια αντίληψη όμως δεν γίνεται παρά να προκύψει μέσα σε ανθρώπους που, ελεγχόμενοι σε όλα τα σημεία της ζωής τους, φαντάζονται πως ελέγχουν και καθορίζουν τις τύχες της ανθρωπότητας με τις προσωποπαγείς τους επιλογές μέσα στον κυβερνοχώρο.

Υπάρχει τεράστια διαφορά ανάμεσα στον ανήσυχο και μελαγχολικό άνθρωπο που κάνει ουρά στο ταχυδρομείο προκειμένου να στείλει ένα γράμμα γραμμένο με το χέρι σε ένα αγαπημένο πρόσωπο και στον άνθρωπο που με την ευχέρεια του e-mail θέλει να καταστήσει ενήμερους για ένα γεγονός 300, 500 ή 1.000 ανθρώπους. Ο πρώτος, με τον έμφυτο φόβο για την απόσταση και για τον χρόνο που συνδυάζεται μαζί της, μοιάζει περισσότερο σύμφωνος με τον πραγματικό ρυθμό της ζωής. Ο δεύτερος αδυνατεί να καταλάβει πώς είναι δυνατόν να ελέγχει τον μακρόκοσμο με την τεχνολογία και να του συμβαίνουν πράγματα που αντίκεινται στις επιδιώξεις και στα συμφέροντά του. Να τη λοιπόν η πηγή της σχιζοφρένειας του σημερινού κόσμου.

Να ‘ταν άραγε η απάντηση σε όλα αυτά ο Μικρός Πρίγκιπας, όταν αρνείται το χάπι που θα μπορούσε να τον ξεδιψάσει, λέγοντας ότι θα προτιμούσε να χάσει τον χρόνο του πηγαίνοντας αργά αργά κοντά σε μια πηγή;