«Κι αν αποτύχουμε…»

Στην εκπνοή του χρόνου, στην τελευταία φράση της τρίτης και τελευταίας του παρέμβασης στη – κατά τα άλλα μάλλον άτυχη – συζήτηση της περασμένης Δευτέρας στη Βουλή, ο Πρωθυπουργός διατύπωσε μια θέση που πέρασε απαρατήρητη. Αν και θα μπορούσε να γίνει αφετηρία μιας άλλης, πολύ πιο ενδιαφέρουσας συζήτησης.

Ηταν μια απάντηση στα σενάρια «αριστερής παρένθεσης» που διακινούνται σε εμψυχωτικές συναντήσεις βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας, με προφητείες για «εξελίξεις» μέχρι τον Ιούνιο και σχέδια για θριαμβευτικά come back α λα Σαρκοζί. Και ήταν, επίσης, μια απάντηση σε εκείνη τη φαρμακερή ατάκα του Βαγγέλη Βενιζέλου που επικαλέστηκε το κλασικό «εκεί που είσαι ήμουνα, εδώ που είμαι θα ‘ρθεις», για να προβλέψει πως μέσα σε πέντε μήνες μόνο ο ΣΥΡΙΖΑ θα υποστεί ό,τι υπέστη σε μια πενταετία το δικό του κόμμα, που βρέθηκε από τα υψηλά του 44% στα χαμηλά του 4%.

Απάντησε, λοιπόν, ο Πρωθυπουργός ως εξής: «Μην καρτεράτε να λυγίσουμε, μην καρτεράτε ν’ αποτύχουμε, γιατί ακόμη κι αν εμείς αποτύχουμε δεν θα είστε εσείς εκείνοι που θα καταφέρετε να ξαναέρθετε στην επιφάνεια. Δυστυχώς, θα έρθουν άλλες δυνάμεις».

Είναι ένα επιχείρημα που ο Αλέξης Τσίπρας πριν από τις εκλογές διακινούσε εκτός συνόρων περισσότερο, παρά εντός. Ελεγε ότι οι κυρίαρχοι του ευρωπαϊκού κόσμου θα έπρεπε να εύχονται την επιτυχία του ΣΥΡΙΖΑ, εκλογική και μετεκλογική, γιατί κάθε εναλλακτική λύση θα είναι πολύ χειρότερη. Πως η κοινωνική αντίδραση στην κυρίαρχη ευρωπαϊκή πολιτική, αν δεν διοχετευθεί σε μια προοδευτική, «κεϊνσιανής» έμπνευσης, πολιτική υπέρβασης της λιτότητας, θα απαχθεί από δυνάμεις αντιευρωπαϊκές ή και αντιδημοκρατικές.

Το επιχείρημα, εκτός συνόρων, βρήκε το ακροατήριό του. Και ακόμη το διατηρεί – έστω και αν οι πρόσφατες περιφερειακές εκλογές στη Γαλλία και στην Ισπανία διασκέδασαν κάπως τους φόβους και απέδειξαν μια κάποια αντοχή του παραδοσιακού πολιτικού συστήματος. Εντός συνόρων, όμως, μόλις τώρα αρχίζει να ακούγεται.

Εχει δίκιο, λοιπόν, ο Τσίπρας να λέει πως αν ο ίδιος αποτύχει, η αποτυχία του δεν θα ωφελήσει το παλιό πολιτικό προσωπικό, αλλά θα ανοίξει τον ασκό του Αιόλου και θα φέρει μαύρους ανέμους; Ή απλώς προβάλλει στο μέλλον, με αξιώσεις διαρκείας, μιαν πρόσκαιρα ευνοϊκή δημοσκοπική συγκυρία;

Η πολιτική συγκυρία μοιάζει να συνηγορεί υπέρ του. Μπορεί η κυβέρνηση να δυσκολεύεται να βρει βήμα, μπορεί η υπερήφανη διαπραγμάτευσή της να μην αποδίδει μέχρι στιγμής αποτελέσματα τα οποία να δικαιολογούν τις ζημιές που προκαλεί στην πραγματική οικονομία, μπορεί να υποφέρει από κακοφωνία των τενόρων της και από ασυγχώρητο ερασιτεχνισμό, αλλά το πολιτικό της κεφάλαιο παραμένει αξόδευτο, αντίπαλο δέος στον ορίζοντα δεν φαίνεται και το ισχυρό της χαρτί – ο ίδιος ο επικεφαλής της – απολαμβάνει ποσοστών εμπιστοσύνης και δημοτικότητας που ουδείς εν ενεργεία πολιτικός γνώρισε στην πρόσφατη ιστορία. Και στην αντίπερα όχθη, οι πολιτικοί της αντίπαλοι Σαμαράς και Βενιζέλος μοιάζει να ομιλούν μη ακουόμενοι, εκτός επαφής με το κοινό αίσθημα.

Οσοι αγαπούν τις προβλέψεις και τα στοιχήματα, μπορεί να κάνουν ασκήσεις σε σενάρια που θα μπορούσαν να αντιστρέψουν αυτήν την εικόνα. Υπό τις σημερινές συνθήκες δεν θα στοιχημάτιζα. Θα περιοριζόμουν να σημειώσω ότι το επιχείρημα Τσίπρα θα μπορούσε να έχει και αντίστροφη ανάγνωση.

Αν, όπως λέει, η αποτυχία του θα ανοίξει την πόρτα σε συμφορές, καιρός είναι να αρχίσει να εργάζεται για να την αποτρέψει. Ας δώσει στον «στρατό των ατάκτων» που τον τριγυρίζει σχέδιο, κατεύθυνση και συνοχή κυβερνητικού σχήματος, ας του επιβάλει να μιλά την ίδια γλώσσα μέσα κι έξω κι ας δώσει δείγμα γραφής αποτελεσματικής δακυβέρνησης, ας περιορίσει τους διορισμούς συγγενών, συνδικαλιστών, κομματικών φίλων και αποτυχόντων πολιτευτών σε θέσεις δημόσιας ευθύνης, κι ας μεταφέρει πολιτικούς πόρους από την επικοινωνιακή υπερεπένδυση στην κατάρτιση ενός πραγματικού σχεδίου ανάταξης της ελληνικής οικονομίας, που ούτε υποψία του δεν έχουμε ακόμη διακρίνει.

Αν η αποτυχία του, με τα σημερινά δεδομένα, είναι όντως μια εφιαλτική προοπτική, ας χρησιμεύσει αυτό ως κίνητρο για τον ίδιον. Οχι ως επιχείρημα για την εξουδετέρωση των αντιπάλων του.