Απάντηση στη Μόσχα με ενίσχυση του TAP

Ρελάνς των Βρυξελλών απέναντι στην επιθετική πολιτική της Μόσχας αποτελεί η απόφαση να επισπευσθεί ο διπλασιασμός των ποσοτήτων φυσικού αερίου από την Κασπία που θα διοχετεύονται μέσω του αγωγού ΤΑΡ στην Ευρώπη, όπως έσπευσε να δηλώσει από το Μπακού ο αντιπρόεδρος της ΕΕ και επίτροπος Ενέργειας Μάρος Σέφκοβιτς.

«Τεχνικά, το έργο είναι σε θέση να μεταφέρει 10 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως, αλλά το νούμερο αυτό μπορεί να διπλασιασθεί στα 20 δισ. κ. μ. τόσο γιατί το κοίτασμα του Σαχ Ντενίζ στο Αζερμπαϊτζάν έχει μεγάλη δυναμική όσο και γιατί ποσότητες αερίου προς την Ευρώπη θέλει να εξαγάγει και το γειτονικό Τουρκμενιστάν» είπε ο κ. Σέφκοβιτς, ο οποίος συμμετείχε στο πρώτο Συμβουλευτικό Συμβούλιο των χωρών για τον Νότιο Διάδρομο, παρουσία του υπουργού Παραγωγικής Ανασυγκρότησης Π. Λαφαζάνη και των ομολόγων του από Αζερμπαϊτζάν, Γεωργία, Τουρκία, Ιταλία και Αλβανία, που επίσης διασχίζει ο αγωγός.

Πρόκειται για δήλωση – απάντηση των Βρυξελλών προς τη Μόσχα, η οποία το τελευταίο διάστημα εμφανίζει ως αντίπαλον δέος του Νότιου Διαδρόμου (τελευταίο τμήμα του οποίου αποτελεί ο ΤΑΡ) το ρωσοτουρκικό σχέδιο Turkish Stream. Ενας αγωγός που θα μεταφέρει υποθαλάσσια από τη Μαύρη Θάλασσα ρωσικό αέριο στην Τουρκία, στη συνέχεια θα το οδηγεί στα ελληνοτουρκικά σύνορα στην Ανατολική Θράκη και από εκεί με κάποιον τρόπο που δεν έχει ακόμη αποφασιστεί θα κατευθύνεται στις αγορές της ΕΕ.

Οι εξαγγελίες των Ρώσων έχουν θορυβήσει την Κομισιόν, γεγονός που έχει οδηγήσει τον Σέφκοβιτς στο να αμφισβητήσει τόσο τη σκοπιμότητα όσο και τη ρεαλιστικότητα υλοποίησης του σχεδίου. Σημειωτέον ότι η ελληνική κυβέρνηση επίσημα στηρίζει τον TAP, παράλληλα όμως ρίχνει και «κλεφτές ματιές» στο ενδεχόμενο εμπλοκής της Ελλάδας, με τρόπο που επίσης δεν έχει διευκρινιστεί, στο Turkish Stream. 

Τα ανταλλάγματα. Διαβεβαιώσεις ότι η κυβέρνηση στηρίζει πλήρως τον TAP παρείχε στην ομιλία του ο κ. Λαφαζάνης, ενώ επανέλαβε το αίτημα για αντισταθμιστικά οφέλη από τον αγωγό, για τα οποία οι συνομιλητές του εμφανίστηκαν ανοικτοί σε διάλογο. Το πρώτο από τα ζητήματα που έθεσε ο κ. Λαφαζάνης είναι να μειωθούν σημαντικά οι τιμές του φυσικού αερίου για τις ποσότητες που αγοράζουμε από τους Αζέρους. Δεύτερον, να συμμετάσχει στο μετοχικό κεφάλαιο του TAP και το Δημόσιο μέσω της ΔΕΠΑ ή άλλου τρόπου και τρίτον να εισπράττει η Ελλάδα ετήσια τέλη διέλευσης (trasmission fees), κάτι που δεν είχε προβλεφθεί στην αρχική συμφωνία, περιορίζοντας τα όποια οφέλη για τη χώρα μας στα φορολογικά έσοδα.

Στις επαφές του ο κ. Λαφαζάνης συναντήθηκε με τον αζέρο πρόεδρο Ι. Αλίγεφ, τον επίτροπο Σέφκοβιτς, τον αζέρο υπουργό Ενέργειας Ν. Αλίγεφ, τον διευθύνοντα σύμβουλο του TAP Ι. Μπράντσοου και τον περιφερειακό πρόεδρο της ΒΡ Γ. Μπιρέλ, καθώς η βρετανική εταιρεία είναι βασικός μέτοχος στον TAP και στον ΤΑΝΑΡ (το τουρκικό σκέλος του Νοτίου Διαδρόμου), και προμηθευτής του αγωγού από το κοίτασμα Σαχ Ντενίζ.

Ενδεικτική της σημασίας που αποδίδουν οι ΗΠΑ στην επιτάχυνση της κατασκευής του Νοτίου Διαδρόμου και κατ’ επέκταση στο «μπλοκάρισμα» του ρωσικών συμφερόντων Turkish Stream είναι η παρουσία στη σύνοδο του ειδικού απεσταλμένου Ενέργειας των ΗΠΑ Αμος Χολστάιν με τον οποίο και συναντήθηκε ο κ. Λαφαζάνης.