Ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Μάριο Ντράγκι έχει δώσει σήμα εδώ και μήνες ότι είναι έτοιμος να ανακοινώσει ένα μεγάλο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης. Προχθές το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έβγαλε από τον δρόμο της ΕΚΤ ένα πιθανό νομικό εμπόδιο. Καθώς οι τιμές στην ευρωζώνη υποχωρούν, θα ήταν ασυγχώρητο να υπάρξει άλλη καθυστέρηση.
Η ευρωζώνη πάει από το κακό στο χειρότερο και παρασύρει μαζί της την παγκόσμια οικονομία. Η Παγκόσμια Τράπεζα μείωσε τις προβλέψεις για ανάπτυξη φέτος στην ευρωζώνη σε 1,1% από 1,8%. Οι προβλέψεις για την παγκόσμια ανάπτυξη υποβαθμίστηκαν σε 3% από 3,4%. Η ευρωπαϊκή οικονομία χρειάζεται άμεσα μια ένεση ζήτησης και η ΕΚΤ μπορεί να πετύχει αυτόν τον στόχο με την ποσοτική χαλάρωση.
Πολλοί στην Ευρώπη, ιδιαίτερα στη Γερμανία, παραμένουν αντίθετοι. Πιστεύουν ότι με την ποσοτική χαλάρωση τα πιο πλούσια μέλη της ευρωζώνης θα πληρώνουν τις δημοσιονομικές ατασθαλίες των γειτόνων τους. Οι ανησυχίες αυτές είναι κατανοητές, αλλά όταν δημιουργήθηκαν οι ευρωπαϊκές συνθήκες κανείς δεν προέβλεψε ότι θα υπάρξει τόσο βαθιά ύφεση όσο είναι αυτή στην οποία βρίσκεται σήμερα παγιδευμένη η Ευρώπη. Πρόκειται για οικονομική έκτακτη ανάγκη και γι’ αυτό χρειάζονται ιδιαίτερα μέτρα. Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) έχει αποδείξει ότι η ποσοτική χαλάρωση μπορεί να βοηθήσει την οικονομία όταν δεν μπορούν να μειωθούν άλλο τα επιτόκια δανεισμού. Δεν φαίνεται να υπάρχει εναλλακτική λύση.
Υπάρχει ένας κίνδυνος ότι η ΕΚΤ μπορεί να δράσει πολύ πιο προσεκτικά από όσο θα μπορούσε. Ο ισολογισμός της έχει αυξηθεί κατά 10% από τότε που η τράπεζα άρχισε να αγοράζει ABS, τον Οκτώβριο, και διαμορφώνεται σε 2,2 τρισ. ευρώ. Ο ισολογισμός της Fed πρόσφατα έφθασε τα 4,5 τρισ. δολάρια. Ο Ντράγκι έχει κάνει λόγο για ανάγκη αύξησης του ισολογισμού κατά 1 τρισ. ευρώ, αλλά το σχέδιο νομισματικής χαλάρωσης που εξέτασε πρόσφατα η ΕΚΤ ανερχόταν στο μισό από αυτό το ποσό.
Η επόμενη συνάντηση της ΕΚΤ είναι στις 22 Ιανουαρίου και οι αγορές περιμένουν από τον Ντράγκι να δράσει. Οτιδήποτε λιγότερο από μια ανοικτή δέσμευση να αγοραστούν κρατικά ομόλογα σε εντυπωσιακή κλίμακα θα απογοητεύσει τις αγορές και θα χειροτερέψει τα προβλήματα που αντιμετωπίζει σήμερα η ευρωζώνη.