[Εναλλακτικά] Ο Δεκέμβρης ήταν η ερώτηση

Πριν από ακριβώς έξι χρόνια σαν απόψε διέσχισα το φλεγόμενο αθηναϊκό κέντρο από το Μοναστηράκι μέχρι το Πολυτεχνείο. Είχε μόλις δοθεί το εναρκτήριο λάκτισμα μιας πρωτόγνωρης για τα δεδομένα της μεταπολιτευτικής χώρας εξέγερσης με αφορμή τη δολοφονία του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου στον πεζόδρομο της Μεσολογγίου. Ο δεκαεξάχρονος μαθητής ξεψύχησε στα χέρια του φίλου του Νίκου Ρωμανού. Ο Δεκέμβρης του 2008 δεν έμοιαζε σε τίποτε που είχε προηγηθεί, παραμένει δε και σήμερα σχεδόν ανερμήνευτος. Πολλοί μίλησαν τότε για το τρέιλερ των νέων ξεσπασμάτων, για την εικόνα της νέας μητροπολιτικής βίας, για μια αταξινόμητη μεταβλητή που δεν χωρούσε στα παλιά σχήματα. Πολυήμερη, αποκεντρωμένη και βίαιη, σχεδόν δεν διατύπωσε αίτημα, δεν είχε συντονισμό. Το μόνο που θύμιζε το μεταπολιτευτικό κίνημα ήταν οι αριστερές οργανώσεις που συμμετείχαν (σχεδόν αμήχανες αλλά παρούσες) και η τελετουργία κάποιων διαδηλώσεων.

Καθώς οι ημέρες των «μετα-Δεκεμβριανών» περνούσαν ένα νέο «υποκείμενο» διαμορφωνόταν στους μητροπολιτικούς δρόμους. Και πλάι στους μαθητές, τους επισφαλείς εργαζομένους part time, είχαν προστεθεί μετανάστες και πλιατσικολόγοι, λούμπεν και παραβατικοί. Οι παλιοί έμπειροι αναρχικοί έμοιαζαν με αμήχανους βετεράνους που από τον λόφο των ιδεών τους έβλεπαν το έδαφος να χάνεται. Τα πολλαπλά κατειλημμένα κτίρια δεν περιόριζαν το μητροπολιτικό ξέσπασμα στο γνωστό τρίγωνο του Κέντρου. Το παιχνίδι εξάλλου παιζόταν σε όλη την Ελλάδα (είχαμε διαδήλωση μέχρι και στη Μύκονο). Η κατειλημμένη ΓΣΣΕ, το κάψιμο του Αστυνομικού Τμήματος από Ρομά στο Μενίδι και η «συστημική» στάση του ΚΚΕ ήταν ακόμη μερικά πλάνα από εκείνες τις ταραγμένες ημέρες της φωτιάς. «Ο Δεκέμβρης δεν ήταν η απάντηση ήταν η ερώτηση» ήταν ένα σύνθημα που θυμάμαι στην Σταδίου, κατά την εκπνοή του κινήματος.

Θυμάμαι επίσης πως όλα τα παραπάνω εκτυλίχθηκαν σε μια άλλη πόλη, σε μια άλλη χώρα. Το 2008 είχαν περάσει μόλις τέσσερα χρόνια από το πάρτι του 2004. Εν μέσω της καραμανλικής διακυβέρνησης, η ύφεση είχε αρχίσει να ανατέλλει, υπήρχε όμως ακόμη τότε ένας κοινωνικός ιστός, δεν είχαν ξεχαρβαλωθεί τα πάντα. Το μεγάλο κομμάτι των ψηφοφόρων ακόμη και λίγο μετά τον Δεκέμβρη εκείνον, στοιχιζόταν πίσω από τα δύο μεγάλα κόμματα. Ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν κάτι μεταξύ γκρουπούσκουλου και κόμματος διαμαρτυρίας. Οι Ελληνες ακόμη έφευγαν weekend.  

Εξι χρόνια ακριβώς από τότε, σήμερα τίποτε δεν είναι ίδιο. Μικρό τμήμα της νεολαίας που πρωτοβαπτίστηκε στη φωτιά εκείνου του Δεκέμβρη επέλεξε τα ένοπλα μέσα. Ο Νίκος Ρωμανός της οδού Μεσολογγίου είναι ημιθανής με αίτημα την εκπαιδευτική του άδεια. Η απεργία πείνας του, συνταρακτική και ύστατη πράξη, αναιρεί και ταυτόχρονα τροφοδοτεί τη συλλογική πάλη και το φαντασιακό. Το νέο ξέσπασμα, αν γίνει, θα γίνει στο φόντο μιας γονατισμένης χώρας. Και ο τότε Δεκέμβρης μπορεί να μοιάζει απλώς με τρέιλερ αυτών που θα βιώσουμε.