[Επιφυλλίδα] Παρατράγουδα του Διαδικτύου

Εχουμε αναφερθεί συχνά κατά του Διαδικτύου, με αποτέλεσμα να εισπράξουμε, όχι μόνο εμείς αλλά και αρκετοί άλλοι, ειρωνεία, μεγαλοθυμία όπως όταν ένας αμαθής θέλει να εκφράσει τη γνώμη του για τον Σαίξπηρ, ή ακόμα και εχθρότητα, ότι τάχα μου εμποδίζουμε την πρόοδο. Οση επιχειρηματολογία και αν έχει αναπτυχθεί, αντιμετωπίζεται περίπου σαν να μη συμμερίζεται κανείς τον ενθουσιασμό που εμπνέει μια νέα θρησκεία, κι ότι χαρτί, μολύβι, εφημερίδα, περιοδικό και βιβλίο αφορούν θεότητες που έχουν ξεπεραστεί ή ραγδαία ξεπερνιούνται.

Οι ενθουσιασμοί όμως των νεοφώτιστων έχουν πάντα το μειονέκτημα να κάνουν τα αυτονόητα δυσεξιχνίαστα και ταυτόχρονα αμελητέα. Διαφορετικά, πώς δεν θα συλλογίζονταν πράγματα που φτάνει να έχεις πέντε δράμια μυαλό για να τα σκεφτείς και δεν χρειάζεται να είσαι «εγκέφαλος» για να τα συλλάβεις; Αν το Διαδίκτυο συνδέεται για τη συνείδησή τους με μια εξέλιξη ουσιαστική – διαφορετικά, προς τι τόσος ενθουσιασμός; -, πώς η εξέλιξη αυτή μπορεί να υπάρξει όταν το ίδιο το Διαδίκτυο δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε οποιαδήποτε πρόοδος, στον ηθικό τουλάχιστον τομέα, να γίνεται προβληματική ή και ανύπαρκτη;

Δεν έχουμε παρά να σκεφτούμε κάτι πολύ απλό: όταν θρησκείες που, εκ των πραγμάτων, δεν αφήνανε κανένα περιθώριο να εξοκείλεις, αφού σε περίμενε αμετάκλητη η τιμωρία, είχαν ως αποτέλεσμα αξιοθρήνητες ηθικά κοινωνίες, είναι δυνατόν μια «θρησκεία» όπως το Διαδίκτυο, με τη σύμφυτη με την ύπαρξή του σαβούρα (δεν το αμφισβητεί κανείς), να έχει ως αποτέλεσμα τον εξεγευνισμό και την εξέλιξη; Οταν μαζί με την ευκολία του περίφημου «γκουγκλάρω, γκουγκλάρεις, γκουγκλάρει» (με ευεργετικά συχνά αποτελέσματα) αποθεώνονται η σύγχυση, η μικρολογία και η ξεσυνέριση, χωρίς επιπλέον την αναμονή μιας κύρωσης, γιατί τα πράγματα δεν θα γίνουν ακόμη χειρότερα σε σχέση με όσα ήδη υφιστάμεθα;

Αδυνατεί να καταλάβει κανείς γιατί θα πρέπει να φοδράρουμε με έναν μεσσιανικό χαρακτήρα το γεγονός ότι με το Διαδίκτυο κάνουμε καλύτερα σε – πρακτικό επίπεδο – τη δουλειά μας. Προπαντός όταν συνδέεται με μια χρήση που μεταβάλλει τον χρεωμένο ώς σήμερα, με κάθε είδους συμφορά, μικροαστισμό σε έναν εντελώς νόμιμο τρόπο ζωής. «Κοιτάξτε με, γειτόνισσες, ψαράκια τηγανίζω». Οσο γελοία ή αξιολύπητη ήταν μια γυναίκα που καμάρωνε σε μια γειτονιά, η οποία πενόταν, για τα ψαράκια που τηγάνιζε, άλλο τόσο είναι ο οιοσδήποτε αναρτά τη φωτογραφία της φιλενάδας του ή τη δική του, ή ένα ζευγάρι του νεογέννητου μωρού του ή ένας τρίτος του ξέχειλου σε φαγητά τραπεζιού της βραδινής του εξόδου. Μόνο που αδυνατεί να το καταλάβει γιατί οι απείρως περισσότεροι αποδέκτες της κοινωνικής του «καταξίωσης», σε σχέση με τους γειτόνους της συνοικίας του, του δημιουργούν την εντύπωση πως κατέκτησε τον κυβερνοχώρο. Γιατί έκανε κάτι που από καταβολής κόσμου κάνουν οι άνθρωποι καθημερινά!

Το αξιοπαρατήρητο είναι πως μια σοφή ρήση, που έχει ένα σαφέστατα σαρκαστικό χαρακτήρα, αντί να λειτουργεί αποτρεπτικά, μοιάζει σαν να επείγονται οι άνθρωποι να της δώσουν σάρκα και οστά. Είχε πει πριν από πολλά χρόνια ο Αντι Γουόρχολ ότι «στο μέλλον θα είναι όλοι για δέκα λεπτά διάσημοι». Είχε ακουστεί περισσότερο ως ένα παραδοξολόγημα παρά ως μια προοπτική που θα έφερνε τα πάνω κάτω στον χώρο των ηθικών αξιών – εκεί όπου τελικά όλα καταλήγουν και όλα αποτιμώνται.

Αναρωτιέται κανείς αν είναι άραγε καλύτερα ή χειρότερα σήμερα που τα δέκα λεπτά έχουν συρρικνωθεί και μοιάζει οι άνθρωποι να το απολαμβάνουν, έστω και αν η «διασημότητά» τους κρατάει πολύ λιγότερο, μερικά μόνο δευτερόλεπτα.