[Κιόσκι] Παραπλανητικό όσο και μια ρομαντική κομεντί

Για το πορνό, λέει η βρετανίδα πανεπιστημιακός Φιόνα Ατγουντ στη συνέντευξή της στη Ρεπούμπλικα, έχουν γραφεί βιβλία και επιστημονικά άρθρα. Ελειπε, όμως, μια συστηματική μελέτη του φαινομένου. Οπως κάθε ανθρώπινη δραστηριότητα, το πορνό αξίζει μιας ενδελεχούς ανάλυσης από ιστορικής και αισθητικής άποψης. Δεν πρέπει να ερευνηθεί ο ρόλος του και η σημασία του στη σύγχρονη κοινωνία; Δεν συνδέεται με τις σεξουαλικές μας φαντασιώσεις; Δεν είναι ένα μέσο σεξουαλικής εκπαίδευσης για τους έφηβους και τις έφηβες;

Κάπως έτσι γεννήθηκε η επιστημονική επιθεώρηση Porn Studies, η πρώτη στον κόσμο που βουτάει στα θολά νερά της πορνογραφίας. Ο ανταποκριτής της ιταλικής εφημερίδας στο Λονδίνο ξεφυλλίζει το πρώτο τεύχος. Παρατηρεί ότι ένα από τα επιστημονικά άρθρα τιτλοφορείται «Περίεργο σεξ: τρανς και έφηβοι». Δεν ήταν δυνατόν, του εξηγεί η Ατγουντ, να αγνοήσει ο επιστημονικός κόσμος ένα τόσο μαζικό φαινόμενο. Το πορνό δεν περιορίζεται σήμερα στα περιοδικά και στους κινηματογράφους. Το Διαδίκτυο διεύρυνε τα όρια της διείσδυσής του στην κοινωνία. Πορνό μπορεί να δει οποιοσδήποτε στον υπολογιστή του και σε συνθήκες πλήρους ιδιωτικότητας.

Η βρετανίδα καθηγήτρια δηλώνει ότι ο σκοπός της επιστημονικής επιθεώρησης δεν είναι να υπερασπιστεί την πορνογραφία. Σημειώνει, όμως, ότι το πορνό δεν είναι το μοναδικό είδος επικοινωνίας και μαζικής ψυχαγωγίας που δίνει μια παραπειστική εικόνα της πραγματικότητας και της καθημερινότητας. Κάποιος, για παράδειγμα, που βλέπει στην τηλεόραση σαπουνόπερες πιστεύοντας ότι περιγράφουν τις ανθρώπινες σχέσεις κάνει στην ουσία το ίδιο λάθος. Το ίδιο θα μπορούσε να πει κανείς για τα τηλεπαιχνίδια, τα ριάλιτι σόου, τις ρομαντικές κομεντί αλλά και για τα παραμύθια με καλό τέλος. Κανένας, όμως, δεν σκέφτεται να απαγορεύσει τα παραμύθια στους ανηλίκους ή τις σαπουνόπερες στους ενηλίκους. Το θέμα, λοιπόν, είναι να μάθουμε και να καταλάβουμε τη διαφορά ανάμεσα στην πραγματικότητα και την επινόηση, την αλήθεια και το ψέμα. Το ερωτικό ρίγος για παράδειγμα σε μια ταινία πορνό ανήκει σαφώς στη δεύτερη κατηγορία.

Κι έπειτα, υπάρχουν πολλά είδη πορνό. Είναι το επαγγελματικό που γυρίζεται στο Χόλιγουντ, το ερασιτεχνικό που ανεβάζουν στο Διαδίκτυο δύο εραστές, το φεμινιστικό, το ομοφυλοφιλικό, το καλλιτεχνικό. Είναι λάθος να χαρακτηρίζουμε πορνό ένα σεξιστικό βιντεοκλίπ, ενώ από μια ταινία πορνό μπορεί να γεννηθεί μια σεξουαλική φαντασίωση που δεν είναι απαραιτήτως σεξιστική. Θα πρέπει κάποτε να χαραχθούν τα όρια ανάμεσα στο πορνό και τον ερωτισμό, ανάμεσα στην σεξουαλική φαντασίωση και τον αληθινό σεξισμό.

Δύσκολα θα έβρισκε κανείς κάποιο ψεγάδι στην προσέγγιση της Φιόνα Ατγουντ. Στην επιστήμη μπορεί να υπάρξει θέση για το πορνό. Αλλά δεν θα υπάρξει ποτέ για τον στρουθοκαμηλισμό.