[Ιστορίες] Τουλίπες Ολλανδίας

Σε καμιά εικοσαριά ημέρες θα αφιχθεί στην Ολλανδία, έχοντας ταξιδέψει με πλοίο από την Ισπανία, ο Σιντερκλάας, ο Αγιος Νικόλαος. Θα συνοδεύεται, όπως κάθε χρόνο, από τον «Τσβάρτε Πιετ», τον Μαύρο Πέτρο. Μαζί θα κάνουν τον γύρο της χώρας, για να επισκεφθούν τελικά όλα τα παιδιά ταυτόχρονα στις 6 Δεκεμβρίου. Ο Σιντερκλάας είναι ένας λευκός, γηραιός, καλοκάγαθος επίσκοπος – αυτός που φέρνει τα δώρα στα (καλά) παιδιά. Τον Τσβάρτε Πιετ τον υποδύονται λευκοί βαμμένοι μαύροι, με κόκκινο κραγιόν, σγουρή περούκα και μεγάλους χρυσούς κρίκους στα αυτιά. Είναι βλάκας και κακιασμένος, η προφορά του παραπέμπει συχνά σε κάποια ολλανδική αποικία, βγάζει ήχους ζώων και τιμωρεί τα άτακτα παιδιά.

Από τη δεκαετία του 1980 ακόμα, κάποιοι στην Ολλανδία καταγγέλλουν την παράδοση αυτή ως ρατσιστική. Πρώτη φορά φέτος, όμως, το θέμα πήρε διαστάσεις. Ολα άρχισαν από το Ντόρντρεχτ και τον άγαρμπο τρόπο με τον οποίο συνέλαβαν (λευκοί) αστυνομικοί (μαύρους) ακτιβιστές που φορούσαν (ειρηνικά) ένα μπλουζάκι με τη στάμπα «Ο Τσβάρτε Πιετ είναι ρατσισμός». Οι επικριτές της παράδοσης κλήθηκαν να εκφράσουν τις απόψεις τους σε τηλεοπτικά τοκ σόου – να ανεβεί και η τηλεθέαση. Τύπος και σόσιαλ μίντια κατά κανόνα τους πέρασαν γενεές δεκατέσσερις, που θέλουν «να καταστρέψουν αυτή την ωραία στιγμή για τα παιδιά». Λιγότερο ή περισσότερο αξιόπιστοι ιστορικοί εξήγησαν πως ο Τσβάρτε Πιετ ήταν στην πραγματικότητα ένας μικρός (λευκός) καπνοδοχοκαθαριστής, εντελώς ανώδυνος – αν δεν ήταν «μουσουλμάνος έμπορος».     

Στην πλειονότητα των μπαφιασμένων με «όλη αυτή την πολιτική ορθότητα» ανήκε αρχικά και ο ολλανδός συγγραφέας Ρόμπερτ Βούιγζιε. Τυχαίνει όμως να είναι παντρεμένος με μαύρη. Και εκείνη του διηγήθηκε πόσο άσχημα είχε νιώσει μικρό κορίτσι, όταν εισέβαλε στην τάξη της ο Τσβάρτε Πιετ βγάζοντας ήχους ζώων, κάνοντας γελοίες γκριμάτσες και μιλώντας με προφορά του Σουρινάμ. Στα μάτια της ο Τσβάρτε Πιετ ήταν από το Σουρινάμ και ήταν επίσης υπηρέτης του λευκού Σιντερκλάας· σήμαινε αυτό, αναρωτήθηκε, ότι οι λευκοί συμμαθητές της έπρεπε να θεωρούν και εκείνη υπηρέτριά τους; Ο Βούιγζιε άρχισε να παίρνει τηλέφωνο όσους μαύρους φίλους έχει. Ολοι θυμήθηκαν ανάλογες εμπειρίες· και ένα ανάλογο συναίσθημα τεράστιας μοναξιάς.

ΥΓ. Ο δήμος του Αμστερνταμ δέχθηκε να κάνει μερικές υποχωρήσεις όσον αφορά την παρέλαση του Σιντερκλάας: ο Τσβάρτε Πιετ θα βγάλει τους κρίκους από τα αυτιά, ενώ το κραγιόν και η περούκα του θα έχουν διαφορετικά χρώματα…