[Εναλλακτικά] Οι Ισραηλινοί (κι εμείς)

Οι χώρες δεν έχουν μόνιμους συμμάχους. Εχουν μόνιμα συμφέροντα. Αυτό είναι το απόσταγμα σοφίας της διπλωματίας. Πίσω από κάθε προσέγγιση υπάρχει σύμπτωση επιδιώξεων. Με ποιο τρόπο εφαρμόζεται η ψυχρή αυτή αλήθεια στο ζεύγος Ελλάδας – Ισραήλ;

Ας δούμε πρώτα τι θέλουν αυτοί. Γιατί δηλαδή μας ερωτεύτηκε ο, κατά τα άλλα σκληρός και άφιλος, Μπίμπι (Νετανιάχου); Οπως εξηγεί κορυφαίος υπουργός που πήγε μαζί με τον Αντώνη Σαμαρά στους Αγίους Τόπους, «το Ισραήλ είναι χώρα που στερείται στρατηγικού βάθους». Σε απλά ελληνικά, αυτό σημαίνει ότι οι Ισραηλινοί δεν διαθέτουν επαρκή εναέριο χώρο για να κάνουν ασκήσεις τα αεροπλάνα τους. Είναι μια γεωγραφική πραγματικότητα που αφορά εξίσου ναυτικές και χερσαίες δυνάμεις, καθώς το Ισραήλ είναι μια λωρίδα γης πλάι στη θάλασσα, στριμωγμένη ανάμεσα σε χώρες εχθρικές ή χώρες με τις οποίες έχει μια «κρύα» ειρήνη.

Χώρο χρειάζονται λοιπόν και καθώς με τους Τούρκους η σχέση είναι μια κρύο και μια ζέστη, μόνο εμείς μπορούμε να τους τον δώσουμε. Αφήστε που είμαστε χώρα του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ενωσης, κάτι που δίνει υπεραξία στη γεωγραφική μας θέση. Ολα αυτά εξηγούν και γιατί οι ΗΠΑ – που ανησυχούν για το Ισραήλ, ασχέτως των προστριβών του εκάστοτε ενοίκου του Λευκού Οίκου με τον ισραηλινό Πρωθυπουργό – εκτιμούν ιδιαίτερα την προσέγγιση Αθήνας – Τελ Αβίβ. Είναι, κατ’ ουσίαν, το μόνο πράγμα που έκανε ο Γιώργος Παπανδρέου τη διετία της πρωθυπουργίας του.

Κατόπιν όλων αυτών, έρχεται το ερώτημα: τι μπορούν να κάνουν οι Ισραηλινοί για εμάς – ή, τι θέλουμε από αυτούς; Η απάντηση είναι ότι μπορούν να κάνουν πολλά. Μπορούν να μας υποστηρίξουν σε θέματα ασφάλειας – αρκεί να τους εξηγηθεί ότι ως επιχειρησιακό περιβάλλον η Ελλάδα απαιτεί πιο ήπιες προσεγγίσεις, δεν είναι Μέση Ανατολή όπου οι συγκρούσεις είναι απόλυτες, μέχρις εξολοθρεύσεως. Μπορούν επίσης να κάνουν επενδύσεις, να δώσουν τεχνογνωσία και, τελευταίο αλλά όχι έσχατο, να μας συνδράμουν διεθνώς. Η επ’ εσχάτοις καλή εικόνα της Ελλάδας – που θεωρείται σοβαρή χώρα –  στη Γουόλ Στριτ δεν είναι εντελώς άσχετη με την προσέγγιση με το Ισραήλ. Το θέμα είναι πώς θα αποκτήσει απτή διάσταση. Δηλαδή, πώς θα έρθει χρήμα και θα μείνει μόνιμα.

Ο περιφερειακός αναπροσανατολισμός μας προς το Ισραήλ είναι κάτι που υιοθετεί η κυβέρνηση σε επίπεδο Πρωθυπουργού. Το ερώτημα είναι αν έρχεται να υποκαταστήσει σιωπηρά το δόγμα της ελληνοτουρκικής προσέγγισης. Ο Γιώργος Παπανδρέου έφερε, με απόσταση δύο μηνών, τόσο τον Ερντογάν όσο και τον Νετανιάχου στην Αθήνα, σε «ιστορικές επισκέψεις». Με άλλα λόγια, φαινόταν να θέλει να παίξει και στα δύο ταμπλό. Η υπάρχουσα κυβέρνηση φαίνεται να έχει κάποιες επιφυλάξεις για το αν η σχέση με την Αγκυρα – με δεδομένη την ακύρωση της ευρωπαϊκής προοπτικής της Τουρκίας – έχει κάτι να  αποδώσει. Η αλήθεια είναι ότι η στροφή της Αγκυρας σε περιφερειακή πολιτική έφερε και μια αντίστοιχη ελληνική κίνηση. Μένει να φανεί πώς θα λειτουργήσει το αναπόφευκτο τρίγωνο Ελλάδας – Ισραήλ – Τουρκίας.