[Διαστάσεις] Οι Νορβηγοί και ο μουντζούρης

Η αντίφαση είναι θεμελιώδης: μια χώρα που ανακηρύσσεται δεύτερη πιο ευτυχισμένη στον κόσμο αναδεικνύει σε τρίτη δύναμη του Κοινοβουλίου ένα ξενόφοβο κόμμα από το οποίο πέρασε ο δράστης της μεγαλύτερης σφαγής μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Καλώς ήλθατε στο Οσλο.

Να είμαστε δίκαιοι, έχει ξανασυμβεί. Μετά τις βουλευτικές εκλογές που πραγματοποιήθηκαν στην Αυστρία το 1999, το Λαϊκό Κόμμα του Βόλφγκανγκ Σίσελ σχημάτισε κυβέρνηση συνασπισμού με το ακροδεξιό Κόμμα της Ελευθερίας του Γεργκ Χάιντερ. Οι Ευρωπαίοι αντέδρασαν έντονα, κατήγγειλαν τη συμφωνία, διέκοψαν για μήνες κάθε συνεργασία με την κυβέρνηση της Βιέννης, για να καταλάβουν το καλοκαίρι του 2000 ότι όλα αυτά δεν είχαν νόημα και να επαναλάβουν τις διπλωματικές επαφές σαν να μην είχε συμβεί τίποτα. Λεπτομέρεια: η Αυστρία περιλαμβάνεται στις πιο ευτυχισμένες χώρες του κόσμου, η πρόσφατη έκθεση των Ηνωμένων Εθνών την κατατάσσει στην όγδοη θέση.

Η Νορβηγία είναι ακόμη πιο ευτυχισμένη, μόνο η Δανία την περνάει στην παγκόσμια κατάταξη. Εδώ, το ακροδεξιό κόμμα αποκαλείται Κόμμα της Προόδου. Αρχηγός του είναι μια γυναίκα, η Σιβ Γένσεν. Και στις εκλογές που διεξήχθησαν προχθές έλαβε 16,4% και 29 από τις 169 έδρες του Κοινοβουλίου. Στη νέα κυβέρνηση της Ερνα Σόλμπεργκ θα είναι ο βασικός εταίρος του Συντηρητικού Κόμματος. Και αυτή τη φορά η Ευρώπη σφυρίζει αδιάφορα. Οι υψηλές επιδόσεις της Ακροδεξιάς δεν προκαλούν πια ούτε εντύπωση ούτε κατακραυγή. Η αντίθεση στο κοινωνικό κράτος και στους μετανάστες έχει γίνει mainstream.

Κι όμως, έχουν περάσει μόλις δύο χρόνια από την ημέρα που ο Αντερς Μπρέιβικ σκότωσε 77 ανθρώπους σε δύο επιθέσεις στο κέντρο του Οσλο και στο νησί Ουτόγια. Την επίθεση την ετοίμαζε εννιά ολόκληρα χρόνια, από τότε που είχε εκλεγεί πρόεδρος σε μια τοπική οργάνωση της νεολαίας του Κόμματος της Προόδου. Ο στόχος του ήταν να ανακόψει την πορεία «εξισλαμισμού» της Νορβηγίας και της Ευρώπης. Αυτό ακριβώς δηλαδή που είχε διακηρύξει και η Γένσεν σε μια ομιλία της το 2009 που την έκανε διάσημη.

Εκτός από ευτυχισμένη, η Νορβηγία είναι και πλούσια. Για την ακρίβεια, έχει τόσο πολλά χρήματα από την εκμετάλλευση του πετρελαίου της που δεν ξέρει τι να τα κάνει. Επειδή όμως οι πολιτικοί της δεν είναι ανεύθυνοι, ούτε διεφθαρμένοι, δημιούργησαν στα τέλη της δεκαετίας του 1990 ένα ταμείο για τη μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση ενός γενναιόδωρου κοινωνικού κράτους. Το ταμείο αυτό έχει φτάσει τα 570 δισεκατομμύρια ευρώ. Και ο όρος που ίσχυε μέχρι σήμερα ήταν ότι δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί πάνω από το 4% του ταμείου τον χρόνο για τον ισοσκελισμό του προϋπολογισμού. Αλλά η νέα κυβέρνηση αυτόν τον όρο θέλει να τον καταργήσει.

Εμείς, πάλι, ούτε ευτυχισμένοι είμαστε, ούτε πλούσιοι, κι έχουμε και τους νεοναζί να καλπάζουν. Πάλι με τον μουντζούρη μείναμε δηλαδή.