[Διαστάσεις] Η Συρία δεν υπάρχει πια

Τα τελευταία δύο χρόνια κατηγορούσαν τον Μπαράκ Ομπάμα ότι στο θέμα της Συρίας έπασχε από το «σύνδρομο Γκάρμπο». Οτι ήθελε δηλαδή να τον αφήσουν μόνο. Οτι ξυπνούσε τη νύχτα κι έβαζε στο κινητό του το τραγούδι του  Βαν Μόρισον «I just want to be alone/ Disconnect my telephone/ Just like Greta Garbo».

Και μια μέρα χάραξε μια κόκκινη γραμμή. Και όταν ο δικτάτορας τη διέσχισε, ο Πρόεδρος έκρινε ότι πρέπει να αναλάβει δράση. Υστερα μάλιστα από ώριμη σκέψη, αποφάσισε να ζητήσει προηγουμένως την έγκριση και του Κογκρέσου. Αλλά οι αντιδράσεις ήταν σφοδρές. Δεν ήταν μόνο οι γνωστοί ειρηνιστές, αντιιμπεριαλιστές και λοιποί «ρεαλιστές». Αντίθετες σε οποιαδήποτε επέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις ενός κυρίαρχου κράτους δεν δήλωσαν μόνο – για δικούς τους, εσωτερικούς, λόγους – η Ρωσία και η Κίνα. Αδραξαν την ευκαιρία και διάφοροι καιροσκόποι, που θέλησαν να εκμεταλλευθούν την ευκαιρία για προσωπικούς ή κομματικούς σκοπούς.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο ηγέτης των Εργατικών Εντ Μίλιμπαντ, ένας «πολιτικός γύπας», όπως τον χαρακτήρισε ο Ντέιβιντ Ααρόνοβιτς. «Η τεχνική του Οιδίποδα Εντ για τη νίκη», έγραψε στους «Τάιμς», «είναι να ακολουθεί τον ηγέτη, να περιμένει ένα στραβοπάτημα και να εκμεταλλεύεται τα λάθη του. Το έκανε με τον αδελφό του. Ελπίζει να το κάνει με τον Ντέιβιντ Κάμερον. Δεν είναι ούτε κυνηγός ούτε θήραμα, είναι ένα πτωματοφάγο ζώο».

Καταλυτική είναι η παρέμβαση των ιεραρχών. Με πρωτοβουλία του Πάπα, την οποία στηρίζουν ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, ο μουφτής της Δαμασκού και ο ραβίνος της Ρώμης, η σημερινή ημέρα είναι αφιερωμένη σε προσευχή και νηστεία υπέρ της ειρήνης στη Συρία. Περιμένω με αγωνία τα αποτελέσματα. Στο μεταξύ, καταβροχθίζω τις τοποθετήσεις των διανοουμένων. Ο αγαπημένος μου Πολ Οστερ δεν θέλει άλλους πολέμους, ο εξίσου συμπαθής Ράσελ Μπανκς δηλώνει πεπεισμένος ότι η απόφαση του Ομπάμα δεν θα περάσει από το Κογκρέσο, ο Μπερνάρ Ανρί-Λεβί ανυπομονεί να ξεκινήσουν οι βομβαρδισμοί για να φωτογραφηθεί με τους αντάρτες, ο Ρεζίς Ντεμπρέ γράφει ότι η Γαλλία έγινε επιτέλους «ο λαμπρός δεύτερος μαθητής στη θέση των Αγγλων», ο Αντρέ Γκλικσμάν ζητά άμεση αμερικανογαλλική δράση, ο Τζβετάν Τοντορόφ και ο Εντγκάρ Μορέν απευθύνουν έκκληση για διαπραγματεύσεις και συμβιβασμούς. Ο «οργανικός διανοούμενος» του Γκράμσι, ο «συλλογικός διανοούμενος» του Μπουρντιέ και ο «οικουμενικός διανοούμενος» του Σαρτρ δίνουν τη θέση τους στον «ειδικευμένο διανοούμενο», μια έννοια που εισήγαγε το 1976 ο Φουκό.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο καθηγητής Ζαν-Πιερ Φιλιού, που έχει παθιαστεί τόσο πολύ με τη συριακή επανάσταση ώστε έγραψε κι ένα τραγούδι, την «Κυρία της Δαμασκού», που το τραγουδά η Σαπφώ. «Η Συρία δεν υπάρχει πια», λέει στη «Μοντ», «είναι απλώς το σκηνικό των φαντασιώσεων και των εμμονών μας: Ισλάμ, δημοκρατία, μετανάστευση. Για να μη μιλήσουμε για τους ακροδεξιούς και τους ακροαριστερούς, που χρησιμοποιούν το ίδιο λεξιλόγιο, είναι όλοι εναντίον του ιμπεριαλιστικού πολέμου!».

Το έγραψα και το περασμένο Σάββατο: ευτυχώς που υπάρχει ο Ομπάμα.