λήμματα

Ακίνητο. Απ’ έξω είναι τυλιγμένο με τη χαρακτηριστική λινάτσα. Σημάδι ότι από πίσω γίνονται εργασίες. Τι είδους; Μάλλον ανακαινιστικού χαρακτήρα. Κάποιοι ελπίζουν και κατεδαφιστικού. Κάποιοι άλλοι φοβούνται αναπαλαιωτικού. Αντιλαμβανόμαστε όλοι ότι πρόκειται για το Νεοελληνικό Ακίνητο. Εξ ου και είναι δικαιολογημένη η πλατιά γκάμα των συναισθημάτων: λαχτάρα (για κάτι καινούργιο που ενδεχομένως θα μοιάζει με κανονική ανοικοδόμηση), τρόμος (μη χάσουμε αυτά που ξέραμε αφού μάλλον χάσαμε ήδη αυτά που είχαμε), αδιαφορία (όσων είναι πεπεισμένοι ότι το πράγμα δεν αλλάζει με τίποτα, ότι είναι καταδικασμένο να παραμείνει ριζικά αδιόρθωτο). Καλά όλ’ αυτά, η λινάτσα όμως; Τι ρόλο παίζει αυτή ειδικώς η λινάτσα που, σε αντίθεση με τις κλασικές μονόχρωμες (συνήθως πράσινες) λινάτσες που χρησιμοποιούνται σε τέτοιες περιπτώσεις, κοσμείται από μια σύνθεση όπου φιγουράρουν πρόσωπα γνωστά και μη εξαιρετέα, εκπρόσωποι του Συστήματος το οποίο εμφανιζόταν έως πρόσφατα ως ιδιοκτήτης του ακινήτου; Περίεργο. Τι σηματοδοτεί αυτή η λινάτσα; Αποχαιρετισμό στα λείψανα του παρελθόντος ή μήπως υπενθύμιση ότι τα λείψανα είναι πάντα εδώ και ότι, αφού περάσει το μεσοδιάστημα των εργασιών, θα επιστρέψουν για να εγκατασταθούν και πάλι εν δόξη και τιμή στο ακίνητο που ήταν, είναι και θα είναι πάντα δικό τους; «Μα αυτοί το ρήμαξαν, το λεηλάτησαν, το κατάντησαν ερείπιο», λένε από μέσα τους κάποιοι αφελείς. «Και τι μ’ αυτό;», απαντά σαρκαστικά μια γυναικεία φωνή (μάλλον πρόκειται για την Ιστορία). «Η πρώτη φορά θα είναι;».

ΔΕΗ. Η στήλη είχε χαιρετίσει την πρωτοβουλία που μετέτρεψε τη Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού σε εθνικό φοροεισπράκτορα αμέσως μόλις εκδηλώθηκε (Σεπτέμβριος 2011). Σήμερα δικαιούται να επιχαίρει αφού επιβεβαιώθηκε ότι: 1) Το μητρώο της επιχείρησης μπορεί να αξιοποιηθεί ως άτυπο εθνικό κτηματολόγιο και 2) Ο εισπρακτικός μηχανισμός της μπορεί να υποκαταστήσει τον ανύπαρκτο φοροεισπρακτικό μηχανισμό. Κατόπιν αυτών το ερώτημα που προκύπτει αυθόρμητα και απευθύνεται στην τρόικα και την κυβέρνηση είναι: τι χρειαζόμαστε όλες αυτές τις δαπάνες και τα αντίστοιχα ψυχοδράματα για την εκπόνηση εθνικού κτηματολογίου και την αναμόρφωση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού, αφού τη λύση την έχουμε στο πιάτο και είναι αυτή: «ΔΕΗ και ξερό ψωμί» – ή, όπως έλεγε η παλιά διαφήμιση: «Είδες η ΔΕΗ;».

Επιτροπή. Εννοείται η Προανακριτική, που διερευνά τα της λίστας Λαγκάρντ. Οσα διαδραματίζονται εκεί (διάλογοι, κλήσεις μαρτύρων, αρνήσεις προσέλευσης κ.τ.λ.) είναι θεατρικά εξανθήματα ενός παιγνίου που έχει στη βάση του τον σφετερισμό μιας εξουσίας (δικαστική) από μιαν άλλη (νομοθετική). Ο σφετερισμός, γενικά, είναι μήτρα πολλών δραματικών καταστάσεων, όπως μας δείχνει με τρόπο απαράμιλλο ο Σαίξπηρ. Επομένως δικαιούμαστε να περιμένουμε και άλλες σημαντικές επιδόσεις ωσότου η Επιτροπή τερματίσει τις εργασίες της. Αρκεί τα μέλη της να διατηρήσουν την ψυχραιμία τους συναισθανόμενα ότι περί συμβάσεως πρόκειται, ρόλους υποδύονται και δεν υπάρχει λόγος να σφαχτούν πραγματικά μεταξύ τους ή να διατρέξουν τον κίνδυνο μιας αποπληξίας.

Θάτσερ. Κατ’ άλλους οικοδόμησε και απελευθέρωσε. Κατ’ άλλους κατέστρεψε και υποδούλωσε. Οι μεν φορούν πλερέζες για τον θάνατό της. Οι δε ανοίγουν σαμπάνιες. Φεύγει και δεν τη συνοδεύει η αγάπη ΟΛΩΝ. Για να μην πούμε ότι την «κατευοδώνει» το μίσος ουκ ολίγων. Ισως επειδή δεν θεωρητικολόγησε, δεν «ανέλυσε», δεν σχολίασε αλλά έδρασε. Εκανε, δηλαδή, όπως σημειώνει ο Γιάννης Πρετεντέρης («ΤΑ ΝΕΑ», 10/4/13), τη δουλειά της. Τη δουλειά του πολιτικού. Ακόμη κι αν, κατά μία έννοια, με τις επιλογές της, επισφράγισε την παράδοση των σκήπτρων εκ μέρους της πολιτικής στην οικονομία, τη χρηματοπιστωτική αποχαλίνωση και την ασυδοσία των σύγχρονων θεοτήτων που λέγονται «αγορές». Ειρωνεία: ήταν από τους τελευταίους πολιτικούς που έδρασαν στερώντας de facto από τους μεταγενέστερους τη δυνατότητα να δράσουν – όχι, δηλαδή, ότι κι αυτοί έδειξαν καμιά πρεμούρα.

Σόιμπλε. Ο ποιμένας της ευρωζώνης. Τον τίτλο τον κατέκτησε αυτοδικαίως ως «ο καλύτερος μαθητής της τάξης» (κατά δήλωσή του). Δεν του λείπει η θεατρική αίσθηση. Απόδειξη: η δημόσια στιχομυθία του με τον αμερικανό υπουργό Οικονομικών Τζακ Λιου. Η θέση του μπορεί να συνοψιστεί ως εξής: «Η δουλειά σου δουλειά σου, η δουλειά μου δουλειά μου. Δεν δεχόμεθα υποδείξεις». Περίπου, δηλαδή, το ίδιο που είχε πει στον Τίμοθι Γκάιτνερ, προκάτοχο του Λιου: «Στο σπίτι του κρεμασμένου δεν μιλάνε για σχοινί». Προφανώς για να δικαιωθεί ένας τρίτος Αμερικανός, ο μακαρίτης Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, ο οποίος, ερωτηθείς περίπου προ δεκαπενταετίας πώς προβλέπεται, κατά τη γνώμη του, το μέλλον του κόσμου, απάντησε: «Μεταξύ πολιτικών συμμάχων οικονομικός πόλεμος».