ΕΝΑ αεράκι έπνεε τις τελευταίες ημέρες στην πολιτική αγορά. Τι έλεγε; Οτι ο ΣΥΡΙΖΑ ξανασκέφτεται το θέμα του ευρώ. Και ότι αυτό απηχεί το μπαράζ δηλώσεων για το αν τα κοινό νόμισμα είναι φετίχ, αδειανό πουκάμισο ή έστω καλτσοδέτα.
ΕΩΣ τώρα ο Αλέξης Τσίπρας και οι άνθρωποί του ήταν κατηγορηματικοί. Ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν υπέρ της παραμονής της χώρας στην ευρωζώνη, αν μη τι άλλο, όπως εξηγούσε κατ’ ιδίαν ο Νίκος Παππάς τρίβοντας το ημιαόρατο γενάκι του, «διότι η επιστροφή στη δραχμή θα πλήξει ακριβώς αυτά τα κοινωνικά στρώματα που μας ενδιαφέρει, ως Αριστερά, να υπερασπίσουμε». Σωστά. Δεν είναι όμως αυτή η βασική παραδοχή που έχει αλλάξει. Αυτό που έχει αλλάξει είναι η ανάγνωση των εξελίξεων στην ευρωζώνη. Η αλλαγή είχε επέλθει πριν σκάσει σαν ρόδι στο πάτωμα η Κύπρος. Αλλά το δεκαήμερο που έφερε τη Λευκωσία στο επίκεντρο των εξελίξεων λειτούργησε καταλυτικά.
Η αλήθεια είναι ότι η απαισιοδοξία έχει επιστρέψει στη Γηραιά Ηπειρο. Από τη μία, είναι η Ιταλία. Εντάξει ο Μόντι συμμάζεψε τα δημόσια οικονομικά και άμεσο πρόβλημα δανεισμού δεν υπάρχει. Υπάρχει επίσης η ιταλική διοίκηση που έχει μάθει να λειτουργεί από μόνη της. Ωστόσο, η ακυβερνησία είναι οφθαλμοφανής. Η Κεντροαριστερά – διά του Μπερσάνι – δεν μπορεί. Ο Μπερλουσκόνι είναι βαμπίρ. Ο Γκρίλο μεθυσμένος από τον μηδενισμό του. Πάπας μπορεί να βγήκε στη Ρώμη – Πρωθυπουργός όμως; Κρατιέται αυτή η κατάσταση μέχρι τις γερμανικές εκλογές; Διότι το στόρι των αισιόδοξων – αλλά και της κυβέρνησης των Αθηνών – είναι ότι οι κάλπες στη Γερμανία θα βγάλουν χάπι εντ για το ευρώ. Δηλαδή μεγάλο συνασπισμό Μέρκελ – Στάινμπρουκ, κοινό ευρωπαϊκό ταμείο που θα πάρει τα χρέη πάνω από 60%, ευρωομόλογο και άλλα σοφτ ναρκωτικά. Ακόμη όμως και αν η Ιταλία αντέξει, είναι εντελώς αμφίβολο αν αντέχει η Κύπρος έως τότε. Ο Νίκος Αναστασιάδης έχει αρχίσει ένα παιχνίδι ευθυνών που εξελίσσεται εξπρές – μετά τον Σαρρή, λέγεται ότι θα είναι η σειρά του διοικητή της Τράπεζας της Κύπρου Πανίκου Δημητριάδη – αλλά είναι γνωστό πώς τελειώνουν αυτά. Την ίδια ώρα ένα μέτωπο ετερόκλητων αλλά ισχυρών δυνάμεων – ΔΗΚΟ, ΑΚΕΛ και Εκκλησία – αμφισβητεί τη σκοπιμότητα του να παραμείνει η Κύπρος στο ευρώ. Είναι το ίδιο που επέβαλε το «Οχι» στο Σχέδιο Ανάν.
ΣΥΜΦΩΝΑ με την ανάλυση αυτή – πριν καν μπουν στην εξίσωση το πηγάδι της ύφεσης στην Ελλάδα, η αιμορραγία του Ραχόι στην Ισπανία και η οικονομική κατατονία της Πορτογαλίας – το ευρώ είναι ένα ατύχημα που περιμένει να συμβεί. Οι πιέσεις φαίνονται ήδη και στη Γαλλία. Το ποιος θα επιχειρήσει να βγει πρώτος το ξέρουμε – είναι παρτίδα που θα παιχτεί στην Κύπρο. Το να μη σκάσει κάποιος πρώτος υποτίθεται ότι το προσέχει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Αλλά τα επιτόκια τραπεζικού δανεισμού των επιχειρήσεων σε Βορρά και Νότο δεν είναι τα ίδια. Ενώ δηλαδή έχουμε νομισματική ένωση, ενοποίηση συνθηκών στην αγορά δεν υπάρχει.
ΚΑΙ αν το ευρώ δεν αντέξει; Και αν πάμε σε ευρώ δύο ταχυτήτων; Με την κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου – Κουβέλη να παίζει το καλό σενάριο και τον ορίζοντα να σκουραίνει, ο ΣΥΡΙΖΑ αντιλαμβάνεται ότι δεν είναι πολιτικά παράλογο να κλείσει το μάτι στο απευκταίον της διάλυσης του κοινού νομίσματος. Εξού και ο Αλέξης ισορροπεί…