Αυτά τα δείπνα δεν σκανδάλισαν κανέναν. Οτι ο Ευάγγελος Βενιζέλος τραπέζωσε νεολαίους του ΠΑΣΟΚ και επιστήμονες που εργάστηκαν για να καταρτισθεί Σχέδιο Ανασυγκρότησης της χώρας, έστω η πασοκική εκδοχή της ανασυγκρότησης, είναι φυσιολογική διαδικασία – και αν ήταν να συζητηθεί δημοσίως θα αφορούσε, απλώς, τον λογαριασμό: πώς πληρώθηκε το δείπνο από ένα κόμμα οικονομικά ζορισμένο; Ωστόσο, μερικές μέρες πριν, ο Ευάγγελος Βενιζέλος παρέθεσε ένα ακόμα δείπνο που, όντως, αντιμετωπίστηκε ως σκάνδαλο.
Στις 28 του περασμένου Ιανουαρίου, έπειτα από μια εκδήλωση σε βιβλιοπωλείο της οδού Σκουφά στην Αθήνα, με αντικείμενο την πολιτική βία, οι συγγραφείς που συμμετείχαν συνέφαγαν και συζήτησαν με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ. Σε μία κανονική χώρα αυτό δεν θα είχε καμία σημασία. Κάποιοι άνθρωποι με απήχηση στην ελληνική κοινωνία έφαγαν με έναν πολιτικό αρχηγό. Αντάλλαξαν γνώμες για την πολιτική, για την κρίση, για τις προοπτικές της χώρας. Χάρηκαν πολύ, καληνύχτα, αύριο είναι μια άλλη μέρα.
Στην Ελλάδα είναι μια ακόμα μέρα φανατισμού. Την επομένη, άρχισαν οι προγραφές. Το βαθύ Ιντερνετ άρχισε να αναστενάζει. Ποιοι ήταν οι συγγραφείς που έφαγαν με τον οπαδό των Μνημονίων, τι δουλειά είχαν εκεί, πόσο συμβιβασμένοι και πόσο ξεπουλημένοι είναι, πόσο εντέλει είναι εχθροί του λαού… Η λαϊκή ετυμηγορία, που μπερδεύει την αριστερή εγρήγορση (για έναν κόσμο, η μόνη εγρήγορση που επιτρέπεται) με την ηθικολογία, την ποινικοποίηση των κοινωνικών σχέσεων και τον στιγματισμό της στοιχειώδους αστικής ευγένειας, ήταν άτεγκτη. Ανάγοντας την παραπολιτική σε κεντρικό ιδεολογικό θέμα, δικάζει και καταδικάζει με συνοπτικές διαδικασίες, όπως άλλωστε συνηθίζει. Μέχρι και εκδήλωση στήθηκε με την παρουσία άλλων συγγραφέων και σχολιαστών και καλλιτεχνών για να καταδικαστούν οι συμβιβασμένοι μνημονιακοί διανοούμενοι του συστήματος. Και στην εκδήλωση αποδοκιμαζόταν όποιος από τους προσκεκλημένους τολμούσε να πει ότι τα πράγματα δεν είναι έτσι, ότι δεν είναι σωστό να δικάζει κανείς προθέσεις, ότι όλοι έχουν δικαίωμα να δειπνήσουν με όλους, ότι δεν γίνεται να καλλιεργείται η συνθήκη κοινωνικού μίσους για όποιον σκέπτεται διαφορετικά.
Θα πείτε: όλα αυτά είναι υπόθεση περιθωριακών αυτόκλητων διανοούμενων που αυτοτοποθετούνται στον χώρο της εκείθεν του ΣΥΡΙΖΑ Αριστεράς. Θα σας απαντήσω ότι τα πράγματα είναι λίγο πιο ωμά: ότι η ηθικολογία, σε συνδυασμό με την παραπολιτική και την καταγγελία, είναι ο βασικός κανόνας ενός τύπου δημόσιας συζήτησης, στην οποία δυνάμεις της Αριστεράς είναι ιδιαιτέρως επιρρεπείς.
Ολα αυτά συμβαίνουν σε συνδαιτυμόνες του Ευάγγελου Βενιζέλου. Αν, αντιθέτως, αυτοπροσδιορίζεσαι ατίθασος διανοούμενος, μπορείς να συναναστρέφεσαι τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης και να κουνάς συγκαταβατικά το κεφάλι σου όταν, εκείνος, για να δείξει πώς εννοεί τη λειτουργία της δημοκρατίας, αποκαλεί συλλήβδην τον Τύπο που δεν γράφει ό,τι θέλει αυτός «αυγό του φιδιού». Για να αποδειχθεί ότι η ιδεολογία της έντασης, της έχθρας και του αποκλεισμού δεν ταυτίζεται μόνο με τις ρατσιστικές ιδέες.