«Ιστορία μηδέν» στη Βενετία

Αν η Ελλάδα είναι γνωστή για κάτι σε όλο τον κόσμο – πέρα από την πρόσφατη οικονομική της ύφεση – είναι η Ιστορία της. Κι όμως κατεβαίνει στη μεγαλύτερη εικαστική διοργάνωση του πλανήτη, την Μπιενάλε της Βενετίας, με ένα έργο που έχει τίτλο «Ιστορία μηδέν», και μάλιστα με αξιώσεις για να διακριθεί στο διεθνές τερέν.

Τι θα δουν λοιπόν οι φιλότεχνοι τον Ιούνιο στο βυζαντινότροπης αρχιτεκτονικής ελληνικό περίπτερο στα Τζιαρντίνι της Βενετίας, εκεί που είναι διάσπαρτα τα εθνικά περίπτερα; Ελληνική συμμετοχή χωρίς σχόλιο για τα όσα ταλανίζουν τη χώρα μας;

Κάθε άλλο. «Το έργο επικεντρώνεται στη σχέση του ανθρώπου με έννοιες όπως η αξία και η υπεραξία. Μιλάει για τη σχέση μας με το χρήμα με έναν απροσδόκητο και αλληγορικό τρόπο», εξηγεί στα «ΝΕΑ» ο Στέφανος Τσιβόπουλος, ο έλληνας εικαστικός που γεννήθηκε στην Πράγα και έχει κερδίσει διεθνή αναγνώριση, καθώς έως σήμερα έχει δει τη δουλειά του εκτεθειμένη από το Μπομπούρ και το Παλέ ντε Τοκιό του Παρισιού έως τη Μανιφέστα (την ευρωπαϊκή Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης) και από την Ελευσίνα έως τη Νέα Υόρκη.

«Πρόκειται για μια εγκατάσταση τριών αυτοτελών φιλμ που συνδέονται μεταξύ τους νοηματικά και αφηγηματικά και συμπληρώνουν μια νέα ολοκληρωμένη ιστορία. Επίσης υπάρχει ένα αρχείο το οποίο αποτελεί την αφετηρία και τον τερματισμό της κυκλικής διαδρομής που κάνει ο θεατής για να δει τα φιλμ», συνεχίζει ο 40χρονος καλλιτέχνης, που κατάφερε να επικρατήσει των 11 υποψηφιοτήτων, οι οποίες έφτασαν στην αρμόδια γνωμοδοτική επιτροπή του υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων, Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Με αποτέλεσμα ο Στέφανος Τσιβόπουλος – τον οποίο το ελληνικό κοινό γνώρισε εις βάθος το περασμένο φθινόπωρο με την έκθεσή του στο Παλαιό Ελαιουργείο της Ελευσίνας και τις πειραματικές μικρού μήκους ταινίες του που παρουσιάστηκαν στις Νύχτες Πρεμιέρας – να είναι εκείνος που θα παρουσιάσει από ελληνικής πλευράς τη δουλειά του στην 55η Μπιενάλε με θέμα «Το εγκυκλοπαιδικό παλάτι» και καλλιτεχνικό διευθυντή τον Μασιμιλιάνο Τζιόνι.

Πέρα από επίκαιρο, το έργο – που ακόμη βρίσκεται σε εξέλιξη – θα στέλνει και πολιτικά μηνύματα; «Η τέχνη μου δεν είναι στρατευμένη, δεν εικονογραφεί μια πολιτική θέση ούτε κάποιο πολιτικό μήνυμα», υποστηρίζει ο Στέφανος Τσιβόπουλος. «Κυρίως με ενδιαφέρουν πολιτικά και ιστορικά γεγονότα του παρελθόντος που λειτουργούν ως ανατροπές του παρόντος. Αλλά, ως καλλιτέχνη, με ενδιαφέρει και η αναπαράστασή τους μέσα από την εικόνα και την αφήγηση, τη μυθοπλασία και το ντοκουμέντο. Ο ρόλος της τέχνης, έτσι όπως τον αντιλαμβάνομαι, είναι να μας ωθήσει να ερμηνεύσουμε την πραγματικότητα με έναν τρόπο που είναι πέρα από τον λόγο, την πολιτική, την Ιστορία».

Είναι λοιπόν ένα σχόλιο σε όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα; «Θα έλεγα ότι είναι ένα σχόλιο κυρίως σε αυτά που δεν συνέβησαν, σε αυτά που δεν ειπώθηκαν, σε αυτά που δεν χαρτογραφήθηκαν, σε αυτά που σβήστηκαν, σε αυτά που η μεγαλοσύνη της Ιστορίας γύρισε την πλάτη. Θα έλεγα ότι το έργο μου διακρίνεται από έναν διαρκή επαναπροσδιορισμό αυτού που είναι ορατό και αυτού που πραγματικά βλέπουμε».