Κόντρες για το «Newsroom»

Το δύσκολο παρόν και το σκοτεινό μέλλον της δημοσιογραφίας είναι από τις πιο καυτές συζητήσεις της εποχής των social media και της ιλιγγιώδους κυκλοφορίας ενός κολοσσιαίου όγκου πληροφοριών. Γι’ αυτό και η δουλειά του Ααρον Σόρκιν στο πολυσυζητημένο του σίριαλ «Newsroom» δεν θα μπορούσε να είναι ούτε απλή ούτε ανώδυνη, όπως για παράδειγμα στις δουλειές του με απευθείας αναφορά στην αμερικανική πολιτική σκηνή, και δη την κριτική ματιά του στον Λευκό Οίκο («The West Wing»).

Ηδη από τη βραδιά της πρεμιέρας περίπου στις αρχές του καλοκαιριού και μέχρι σήμερα δεν έχουν σταματήσει κριτικές να ασχολούνται με κάθε πτυχή της σεναριακής και σκηνοθετικής προσέγγισης στον χώρο της παραγωγής ειδήσεων, και μάλιστα της αμερικανικής καλωδιακής τηλεόρασης, όπου οι ειδήσεις και οι ενημερωτικές εκπομπές χαρακτηρίζονται από ένα γαστριμαργικό ύφος συνωμοσιολογίας και επιθετικότητας.

Και μπορεί ο ίδιος ο Σόρκιν να αρνείται ότι με το φανταστικό, καλωδιακό του ενημερωτικό κανάλι τύπου CNN επιχειρεί να θέσει πολύπλοκα και εκλεπτυσμένα ζητήματα που αφορούν τη λειτουργία της δημοσιογραφίας στις ΗΠΑ (συνέντευξή του στο «New York Magazine»), αλλά το γεγονός ότι το «Newsroom» ασχολείται με γνωστά, μεγάλα, πραγματικά γεγονότα του πρόσφατου παρελθόντος είναι σαν να «θέλει να ξαναγράψει την ιστορία». Εξαλλοι οι δημοσιογράφοι και τα συγκροτήματα που έκαναν την πραγματική κάλυψη, των πραγματικών γεγονότων.

Ισως ακριβώς αυτό να είναι και ένα στοιχείο που έκανε τις πένες της κριτικής, μετά τον πρώτο ενθουσιασμό για την υψηλή τηλεθέαση, να επικρίνουν πότε τη σκηνοθεσία, πότε την αλαζονεία των ατέρμονων μονολόγων και πότε την ίδια την αντίληψη του Σόρκιν για τη δημοσιογραφία.

Κι όμως, δεν μοιάζει να θέτει παρά τα πιο τετριμμένα προβλήματα και τους πιο κοινότοπους προβληματισμούς των δημοσιογραφικών χώρων. Το ένα εξ αυτών, που έχει ήδη επισημανθεί θετικά από την κριτική, είναι ο ρόλος των γυναικών δημοσιογράφων, που οι συνάδελφοί τους τις αντιμετωπίζουν σαν «μειωμένων ικανοτήτων».

Απευθύνονται μάλιστα σε αυτές πότε με εκείνον τον υποτιμητικό προστατευτισμό («είναι τρυφερή σαν λουλούδι, δεν μπορεί να βλέπει βομβαρδισμούς και τόσο αίμα», για ανταποκρίτρια) και πότε με την άμεση υποτίμηση των γνώσεων και δυνατοτήτων τους («κουνήσου, ψάξε, μην κοιτάς μόνο τη Wikipedia»).

Στο θέμα αυτό η κριτική ματιά του Σόρκιν, ωστόσο, έχει κερδίσει θετικά σχόλια, όπως και στο γεγονός ότι θίγει το θέμα της κακοπληρωμένης δουλειάς όλο και πιο νεαρών και άπειρων δημοσιογράφων, με ελλιπή καθοδήγηση από τους εμπειροτέρους, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται αρνητικά το τελικό δημοσιογραφικό προϊόν. Θέματα που απασχολούν μάλλον παγκοσμίως την παραγωγή ενημέρωσης και τις συνθήκες δουλειάς σε μεγάλα και μικρότερα συγκροτήματα.

Εκεί όμως που η κριτική έβγαλε νύχια εναντίον του «Newsroom» είναι όταν φαίνεται να επεκτείνεται σε ιδεολογικά ζητήματα προσέγγισης και παρουσίασης της πληροφορίας. Τα καλωδιακά δίκτυα θεωρούν ότι το κοινό ανταποκρίνεται θερμά στη μέθοδό τους να παρουσιάζουν την επικαιρότητα μέσα από stories με ατμόσφαιρα συνωμοσίας. Το κοινό έχει εδραιωμένες αντιλήψεις για τον κόσμο, υποστηρίζουν οι αρμόδιοι, και δεν κάνουμε άλλο από το να ακολουθούμε τις επιθυμίες του.

Ζουμ
Μέσα από τους διαλόγους των χαρακτήρων της σειράς παρουσιάζονται και απόψεις για το μέλλον της δημοσιογραφίας και εδώ δεν θεωρείται ότι μπορεί να έχει άποψη ένας αουτσάιντερ, που απλώς κάνει τηλεόραση, και δη μυθοπλασία. Η ανάπτυξη ιδεών για περισσότερο «ρομαντισμό» στην προσέγγιση της επικαιρότητας έχει ενοχλήσει, κάνοντας πολλούς να λένε ότι δεν μπορεί να επενδύει παλιές ιδέες με το λούστρο ενός σύγχρονου σίριαλ και να τις παρουσιάζει σαν λύσεις στα σημερινά προβλήματα της δημοσιογραφίας.