… και ο ντετέκτιβ απέναντι στην ιδεολογική χρήση του πολιτισμού

Ο Εκτορ Μπελασκοαράν Σάυν είναι ένας από τους γοητευτικότερους ήρωες της σύγχρονης αστυνομικής λογοτεχνίας.

Σαραντάρης που κουτσαίνει από παλιά τραύματα αλλά επιμένει να παίρνει μαθήματα χορού μερένγκε, πότης κόκα-κόλας, ικανός να ξεχωρίσει τις παραλλαγές της συνταγής από χώρα σε χώρα (όπως ο Τάιμπο), δεινός καπνιστής πούρων Κοΐμπα και λάτρης του Φίλιπ Ντικ και της λογοτεχνίας επιστημονικής φαντασίας, «ίσως επειδή μιλάει για κατεστραμμένους κόσμους», ο ντετέκτιβ αγαπάει την πατρίδα του, την πονάει, αλλά δεν είναι εθνικιστής. Οι αυτοκρατορικοί Αζτέκοι, λέει, «ήσαν μιλιταριστές, θυσίαζαν πολεμιστές και τυραννούσαν τους κοντινούς λαούς». Ομως και οι Σπανιόλοι δεν ήσαν ρομαντικοί εξερευνητές αλλά «ένα τσούρμο κυνηγών κεφαλών, κλέφτες χρυσαφιού», που έφεραν την ευλογιά, προκαλώντας μόλυνση σε κοινότητες ολόκληρες ιθαγενών, κι ο αρχηγός τους ο Κορτές, ήταν «υπολογιστής και συμφεροντολόγος». Σήμερα, οι Μεξικανοί είναι ένα τρελαμένο πλήθος που «ζει σε κατάσταση ακραίας ανασφάλειας» εκπέμποντας «σήματα απελπισίας», ενώ οι απόγονοί των κονκισταδόρων «αυτοθαυμάζονται και θεωρούν τον εαυτό τους πανέξυπνο», πιστεύουν μάλιστα ότι «σύντομα θα γίνουν όλοι πλούσιοι» (οξυδερκής ο Τάιμπο και… Κασσάνδρα!).

Αυτές οι απόψεις του μεξικανού ντετέκτιβ μεταφράζονται με συνέπεια σε μια ιδιόρρυθμη στάση που είναι συνεπής σε όλα τα μυθιστορήματα όπου πρωταγωνιστεί. Εδώ τον βλέπουμε να μην κρατάει πιστόλι αλλά για όπλο να δανείζεται το σφυρί των τεχνικών του τηλεφώνου από τον διάδρομο του ξενοδοχείου του. Τον βλέπουμε να κοντράρεται και να νικά τον διαμεσολαβητή των πωλητών του χρυσού θώρακα, με μια παρτίδα πόκερ. Και τον βλέπουμε να παρακολουθεί τη νεαρή γειτόνισσά του και να καταθλίβεται με την απληστία των σύγχρονων κοινωνιών που οδηγεί τη νεολαία στην αυτοκαταστροφή. Φιλοσοφημένος και έξυπνος. Το αντίθετο από τους εξολοθρευτές αγγέλους του Καλού, και… αποτελεσματικότερος.