[Εναλλακτικά] Βενιζελικός νεοκλασικισμός…

ΚΑΜΙΑ ΦΟΡΑ τα χρόνια περνούν και ξεχνιέσαι. Ο Γιώργος Παπανδρέου ήταν αρχηγός του ΠΑΣΟΚ οκτώ χρόνια – όσα και ο Κώστας Σημίτης. Σε όλο αυτό το διάστημα – δεκαέξι χρόνια – κυριάρχησε μια συγκεκριμένη πολιτική λογική. Κατ’ αυτή, το ΠΑΣΟΚ από μόνο του δεν έφτανε. Το κόμμα του Ανδρέα χρειαζόταν εμπλουτισμό με πρόσωπα και ιδέες. Ο Σημίτης το μπόλιασε με τον εκσυγχρονισμό και το ενίσχυσε με τους καθηγητές που είχε προθερμάνει στον ΟΠΕΚ. Ο Παπανδρέου πάλι είχε τους «δικούς» του – συνεργάτες ή συνομιλητές μέσω Διαδικτύου που, το 2009, κατέλαβαν το 40% της κυβέρνησης. Στα σημαντικά υπουργεία το ποσοστό ήταν πολύ μεγαλύτερο.

Ηταν μια αντίληψη που, για άλλους λόγους και με άλλη σκοπιά, υπέκρυπτε μια διάθεση απαξίωσης του ΠΑΣΟΚ. Αυτό είχε ανάγκη από πρόσθετη αξία. Το βαθύ κόμμα ήταν πάντα σε αντιπαλότητα με τον Σημίτη. Με τον Παπανδρέου, ελέω ονόματος, υπήρξε μια μακρά περίοδος χάριτος μετά το 2004. Η αλήθεια είναι ότι, στην αντιπολίτευση, ο Γιώργος υιοθέτησε την παλαιοπασοκική γραμμή, για την οποία μετάνιωσε μετά. Στην κυβέρνηση το άλλοθι ήταν το Μνημόνιο για να τελειώσει ο μήνας του μέλιτος και να βγει ο κάθε Παναγιωτακόπουλος στο αντάρτικο.

ΜΕ ΤΟΝ ΕΥΑΓΓΕΛΟ Βενιζέλο η προσέγγιση είναι διαφορετική. Το ΠΑΣΟΚ είναι ΠΑΣΟΚ. Το φανερώνει η επιλογή της Φώφης Γεννηματά – αντί για τον Κώστα Καρτάλη. Η ανάκληση – από τον πρόεδρο Βαγγέλη – της παραίτησης του Γιώργου Παναγιωτακόπουλου από το Πολιτικό Συμβούλιο. Και η στελέχωση κρίσιμων οργάνων με πασόκους και όχι κηπουρούς, καθηγητάδες, φούφουτους ή κομπιουτεράκηδες. Ακόμη περισσότερο: ο Βαγγέλης θέλει αρχικά να αναδημιουργήσει ένα ΠΑΣΟΚ που δεν ντρέπεται για τον εαυτό του και επαναβεβαιώνει, ενίοτε με όρους ιστορικότητας, την πολιτική ταυτότητά του. Λογικό. Οδεύοντας στις πιο δύσκολες εκλογές της ιστορίας του, το ΠΑΣΟΚ πρέπει να συσπειρώσει τους οπαδούς του. Και για να το κάνει αυτό πρέπει να είναι αναγνωρίσιμο. Εφόσον έχει κάνει στο παρελθόν υπουργός Πολιτισμού, μπορούμε να πούμε ότι ο Βενιζέλος επιδεικνύει έναν πολιτικό νεοκλασικισμό. Μέχρι στιγμής τού βγαίνει.

Η άλλη παρατήρηση έχει να κάνει με το αρχηγικό στυλ. Ο Σημίτης συνδύασε, σε όλη την οκταετία της θητείας του, την ιδιότητα του πρωθυπουργού με αυτή του προέδρου του ΠΑΣΟΚ. Η εξουσία ήταν συγκολλητικό στοιχείο της ηγεσίας του και η εμμονή στο «έργο» υπήρξε το άλλοθι ενός μόνιμου κυβερνητισμού. Ο Παπανδρέου πέρασε την πέτρινη πενταετία της αντιπολίτευσης με την αντοχή ενός πρίγκιπα. Ως πρωθυπουργός χειρίστηκε το ΠΑΣΟΚ ηγεμονικά – όσο άντεξε. Ο Βενιζέλος, πάλι, φαίνεται να αντιλαμβάνεται το ΠΑΣΟΚ με όρους ομοσπονδίας. Γρήγορο κουίζ: ποιος ήταν ο τελευταίος που το έκανε αυτό; Ο Κώστας Καραμανλής. Του βγήκε.