[Αποψη] Υπέρ πατρίδος

Πριν από περίπου τρία χρόνια, στις αρχές του 2009, με την κρίση της Lehman Brothers να δυσκολεύει τον δανεισμό του ελληνικού Δημοσίου, ο τότε υπουργός Οικονομικών Γιάννης Παπαθανασίου είχε την ιδέα να απευθυνθεί για δανεικά στον ελληνικό λαό.

Ζήτησε λοιπόν από τους έλληνες πολίτες να αγοράσουν το 3ετές ομόλογο που εξέδωσε το Δημόσιο τον Μάρτιο του 2009, προσφέροντάς τους υψηλή, αφορολόγητη απόδοση. Και αρκετοί του εμπιστεύθηκαν τα χρήματά τους. Αλλωστε, με την πιστωτική κρίση στο φόρτε της και το τραπεζικό σύστημα να κλυδωνίζεται, η επένδυση στο ελληνικό Δημόσιο φάνταζε σίγουρη και ασφαλής τοποθέτηση.

Σε περίπου δύο εβδομάδες, στις 20 Μαρτίου, το ομόλογο αυτό λήγει και όσοι εμπιστεύθηκαν το Δημόσιο θα πάρουν πίσω μόλις το 46,5% των χρημάτων τους. Τα υπόλοιπα θα πάνε… υπέρ πατρίδος.

Την ίδια στιγμή το κράτος παρέχει εγγύηση στα χρήματα των καταθετών μέχρι 100.000 ευρώ ανά άτομο, ανά τράπεζα. Και καλά κάνει. Το κάνει όμως οριζόντια, χωρίς διαφορές, εξισώνοντας τις τράπεζες με τα μεγάλα δίκτυα, τα πολλά δάνεια, τη χρηματοδότηση του Δημοσίου, την κεφαλαιακή επάρκεια, με τις μικρές που έχουν ελάχιστη συμμετοχή στη χρηματοδότηση της οικονομίας και σε ορισμένες περιπτώσεις εξυπηρετούν κυρίως ιδιωτικά συμφέροντα, δημιουργώντας έτσι στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό.

Για παράδειγμα, οι καταθέτες της Proton Bank, οι οποίοι επέλεξαν να τοποθετήσουν τα χρήματά τους στον αδύναμο κρίκο του εγχώριου τραπεζικού συστήματος επειδή τους προσέφερε διπλάσιο επιτόκιο από αυτό που πλήρωναν οι υπόλοιπες τράπεζες, αποζημιώθηκαν πλήρως από το κράτος.

Και αυτό εξακολουθεί να ισχύει τη στιγμή που το κράτος δεν μπορεί να καλύψει τις απώλειες των αποταμιευτών που σε πολλές περιπτώσεις εμπιστεύθηκαν τις αποταμιεύσεις μιας ζωής στο Δημόσιο.