Συλλογικό παραμύθιασμα

Εχοντας αποσπάσει το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος το 1986, η «Φανταστική περιπέτεια» του Αλέξανδρου Κοτζιά επανακυκλοφορεί και μας παρουσιάζει, με τρόπο έμμεσο, το παραμύθιασμα ενός ολόκληρου λαού. Πρόκειται για το δικό μας, συλλογικό παραμύθιασμα το οποίο είχε ως αποτέλεσμα τη μετατροπή αυτής της φανταστικής περιπέτειας της δεκαετίας του ’80 στην πραγματική κρίση που βιώνουμε σήμερα. Πρωταγωνιστής του βιβλίου είναι ο Αλέξανδρος Καπάνταης. Υποτιθέμενος βετεράνος των μαχών του Γράμμου, υψηλόβαθμος δημόσιος υπάλληλος, συνδικαλιστής, σοσιαλιστής και βραβευμένος ποιητής, ο Καπάνταης αποδεικνύεται ένας απλός εγωτιστής και υπερφίαλος διεκδικητής ενός υποτιθέμενου μεγαλείου, το οποίο παραδόξως του ανήκει. Του ανήκει γιατί δεν υπάρχει, όπως ακριβώς δεν υπάρχει και ο ίδιος ο Καπάνταης. Αρχή και τέλος της ζωής αυτού του τραγικού Νεοέλληνα είναι μόνο ο εαυτός του καθώς όσοι τον περιστοιχίζουν αποτελούν είτε μέσα πραγμάτωσης του προσωπικού του μεγαλείου είτε εμπόδια που πρέπει να ξεπεραστούν με κάθε τρόπο. Οπως εύστοχα σημειώνει στον πρόλογο της έκδοσης ο Ηλίας Μαγκλίνης, ο Αλέξανδρος Κοτζιάς στη «Φανταστική περιπέτεια» κατάφερε να πλάσει και να αναπτύξει έναν «αρχετυπικό αντιήρωα» που, λιγότερο ή περισσότερο, μοιάζει με τον καθένα από εμάς. Είκοσι πέντε χρόνια μετά τη συγγραφή του, το τελευταίο μυθιστόρημα του Κοτζιά ίσως να είναι και πιο επίκαιρο από ό,τι στην εποχή του.